Şanlıurfa tepsi kebabı

Şanlıurfa tepsi kebabı veya Urfa tepsi kebabı, Şanlıurfa mutfağına özgü, kuzu eti, kuyruk yağı ve Birecik patlıcanı ile hazırlanarak tepside fırınlanan bir kebap çeşididir.^{[1]Şanlıurfa Tepsi Kebabı / Urfa Tepsi Kebabı. Türk Patent ve Marka Kurumu.} Tescilli üretim yönteminde erkek kuzu eti ve kuyruk yağı zırhlanarak veya kıyma olarak çekilir ve Birecik patlıcanı dilimlerinin arasına yerleştirilir.^{[2]Şanlıurfa Tepsi Kebabı / Urfa Tepsi Kebabı, Tescil No. 1171. Türk Patent ve Marka Kurumu, 1 Ağustos 2022, s. 47-48.}

Yemek, Şanlıurfa'nın geleneksel mutfak kültüründe yer alan tepsi yemeklerinden biridir. Şanlıurfa'da özel günlerde tercih edilen yöresel yemekleri inceleyen bir araştırmada tepsi kebabı; çiğ köfte, lahmacun, üzlemeli pilav ve çeşitli kebaplarla birlikte özel günlerde yapılan yemekler arasında gösterilmiştir.^{[3]Çelik, Muhabbet. Şanlıurfa'da Özel Günlerde Yapılan Yemeklere Yönelik Bir Araştırma. Journal of Recreation and Tourism Research, 2017, s. 136-144.}

Hazırlanışı

Tescil şartnamesine göre et ve kuyruk yağı bir gün dinlendirildikten sonra tuz eklenerek zırhta çekilir veya kıyma hâline getirilir. Birecik patlıcanları 4–6 santimetre genişliğinde dilimlenir ve dilimlerin arasına yaklaşık 40 gramlık et parçaları yerleştirilerek tepsiye dizilir. Kebap, fırın veya taş fırında 200 °C sıcaklıkta yaklaşık 50–60 dakika pişirilir.^{[2]Şanlıurfa Tepsi Kebabı / Urfa Tepsi Kebabı, Tescil No. 1171. Türk Patent ve Marka Kurumu, 1 Ağustos 2022, s. 47-48.}

Kırmızı veya yeşil biberler ayrıca közlenir. Yemek geleneksel olarak közlenmiş biber, dilimlenmiş kuru soğan, Şanlıurfa açık ekmeği ve ayranla servis edilir.^{[2]Şanlıurfa Tepsi Kebabı / Urfa Tepsi Kebabı, Tescil No. 1171. Türk Patent ve Marka Kurumu, 1 Ağustos 2022, s. 47-48.} Şanlıurfa Büyükşehir Belediyesinin yayımladığı geleneksel tarifte de tepsi kebabının patlıcan ve kıymanın dönüşümlü biçimde tepsiye dizilerek fırında pişirildiği belirtilmektedir.^{[4]Tepsi Kebabı. Şanlıurfa Büyükşehir Belediyesi, 6 Şubat 2017.}

Coğrafi işaret

Şanlıurfa tepsi kebabı, Şanlıurfa Büyükşehir Belediyesinin başvurusu sonucunda Şanlıurfa Tepsi Kebabı / Urfa Tepsi Kebabı adıyla 19 Temmuz 2022'de 1171 tescil numarasıyla mahreç işareti olarak tescil edilmiştir. Coğrafi sınırı Şanlıurfa ilidir ve tescil şartnamesine göre bütün üretim aşamalarının bu sınır içerisinde gerçekleştirilmesi gerekir.^{[1]Şanlıurfa Tepsi Kebabı / Urfa Tepsi Kebabı. Türk Patent ve Marka Kurumu.[2]Şanlıurfa Tepsi Kebabı / Urfa Tepsi Kebabı, Tescil No. 1171. Türk Patent ve Marka Kurumu, 1 Ağustos 2022, s. 47-48.}

Tescilin ardından yemek, Şanlıurfa'nın coğrafi işaretli kebapları arasında yer aldı. Anadolu Ajansının 2022 tarihli haberinde tepsi kebabının kent halkı tarafından evlerde ve iş yerlerinde hazırlanıp mahalle fırınlarında pişirilen yaygın yemeklerden biri olduğu aktarılmıştır.^{[5]Maltaş, Rauf. Şanlıurfa, gastronomi turizminde tescilli kebaplarıyla öne çıkıyor. 18 Ağustos 2022.}

Ayrıca bakınız

• Kilis kebabı - Kilis'te “Kilis tava” adıyla da bilinen ve kıymanın tepside fırınlanmasıyla hazırlanan yöresel kebap

• Patlıcan kebabı - Şişte kömür ateşinde pişirilen benzer kebap çeşidi

Dış bağlantılar

• Türkpatent Coğrafi İşaretler Portalı – Şanlıurfa Tepsi Kebabı / Urfa Tepsi Kebabı