Birecik patlıcanı

Birecik patlıcanı, Şanlıurfa'nın Birecik ilçesinde yetiştirilen yerel bir patlıcan genotipidir.^{[1]Alas, Edip. Türkiye Patlıcan Üretiminin Mevcut Durumu. Bahçe, 19 Aralık 2022, s. 439.} Uzun ve silindirik meyveleri orta mor kabuklu; meyve eti beyazımsı, yumuşak ve az çekirdeklidir. Ürün, Birecik Belediyesinin başvurusu üzerine 19 Haziran 2017'de menşe adı türünde coğrafi işaret olarak tescil edilmiştir.^{[2]Birecik Patlıcanı, Tescil No. 217. Türk Patent ve Marka Kurumu.}

Özellikleri

Birecik patlıcanının bitkisi dik gelişir ve 110–140 santimetre yüksekliğe ulaşır. Meyvesi genellikle 25–30 santimetre uzunluğunda ve 5–6 santimetre çapındadır. Meyvenin eğriliği yoktur veya çok hafiftir; kabuğu düz, orta derecede parlak ve orta mor renktedir. Uç kısmı sivri olan meyvenin eti beyazımsı, yumuşak ve çok az çekirdeklidir.^{[2]Birecik Patlıcanı, Tescil No. 217. Türk Patent ve Marka Kurumu.}

Bölgede uzun yıllar boyunca tek bir yerel çeşit olarak yetiştirilmesi sonucunda saflık ve homojenlik kazandığı ve köy çeşidi niteliği taşıdığı kabul edilmektedir.^{[2]Birecik Patlıcanı, Tescil No. 217. Türk Patent ve Marka Kurumu.}

Üretim ve kullanım

Üretim, Birecik ilçesinin güneyindeki tarım alanlarında; özellikle Mezra Mahallesi ile Fırat boyunca uzanan arazilerde yoğunlaşır. Fırat kıyısında oluşan mikroklima, bölgede erkenci sebze yetiştiriciliğine elverişli koşullar meydana getirir. Patlıcan yetiştiriciliği, yöre halkının geçim kaynaklarından biridir.^{[2]Birecik Patlıcanı, Tescil No. 217. Türk Patent ve Marka Kurumu.}

Tescil şartnamesine göre tohumlar ocak ve şubat aylarında fideliklere ekilir. Fideler nisan veya mayıs ayının ilk haftalarında tarlaya dikilir. İlk hasat temmuz sonlarında yapılır ve uygun iklim koşullarında ekim sonuna kadar sürer. Dekar başına 4–6 ton ürün alınabilmektedir.^{[2]Birecik Patlıcanı, Tescil No. 217. Türk Patent ve Marka Kurumu.}

Birecik patlıcanı özellikle patlıcan kebabı yapımında kullanılır. Bunun yanında imambayıldı, patlıcanlı pilav, testi kebabı, sini kebabı, patlıcan dolması ve patlıcan reçeli gibi yemeklerde de değerlendirilir.^{[3]Aslan, Mehmet Fatih. Tescilli 'Birecik patlıcanı' için tanıtım atağı. 27 Temmuz 2017.}

Coğrafi işaret

Birecik Belediye Başkanlığının 21 Şubat 2014 tarihli başvurusu sonucunda ürün, 217 tescil numarasıyla 19 Haziran 2017'de menşe adı olarak tescil edildi. Coğrafi işaretin sınırı Şanlıurfa'nın Birecik ilçesidir.^{[2]Birecik Patlıcanı, Tescil No. 217. Türk Patent ve Marka Kurumu.}

Ayrıca bakınız

Türkiye'de tescilli coğrafi işaretler listesi