Tarih Öncesi Türkler

Etnik grup bilgi kutusu|grup=İlk Türkler (MÖ. 20.yy.-MÖ. 3.yy.)|toplam=|diller=İlk Türkçe|dinler=Tengrizm|ilgili_gruplar=Yassı Gömüt Kültürü veya Pazırık kültürü Geyik-Taşı Kültürü veya Arjaan kültürü, Karakol kültürü|bölgeler=Altay-Sayan bölgesi (tahmini)

İlk Türkler, Erken Türkler, Pre-Türkler, Pre-Proto-Türkler, İlk Ön Türkler ya da Tarih Öncesi Türkler, Ön Türklerin ilk izlerine MÖ 20. yüzyıllarda kaya resimleriyle rastlanan,^{[1]Elmas, Hüseyin. Meliha Yılmaz’ın Resimlerinde Varlık Bulan Petroglifer. 2019.} yazılı kayıtlarla izi sürülemeyen ve yalnızca arkeolojik kazılar ve genetik çalışmalarla bilgisi edinilen tahmini atalarıdır.^{[2]Tanyıldızı, Aylin. TÜRKLER - Cilt 1 / İlk Çağ. 1 Ocak 2002, s. 619, 597.} Literatürde Ön Türkler olarak da adlandırılmışlardır.^{[1]Elmas, Hüseyin. Meliha Yılmaz’ın Resimlerinde Varlık Bulan Petroglifer. 2019.}

Farklı yaklaşımlara göre İlk Türkler

Filologların ve etnologların İlk Türk tanımı birbiriyle eş değer değildir.^{[3]Clauson, Gerard. Turk, Mongol, Tungus. Percy Lund, Humphries, 1960.} Türk protohistoryasının başlangıcı milattan sonra 8. yüzyıla dayandırılırken^{[4]Shimin, Geng. On the fusion of nationalities in the Tarim Basin and the formation of the modern Uighur nationality. 1984, s. 1-14.[5]Ağaoğlu, Levent. Archaeology of the First Turks by Prof Dr Şevket Dönmez. 20 Haziran 2022.} prehistoryasının başlangıcı çok daha eskiye dayandırılabilir.^{[6]Seregin N.N., Matrenin S.S., 2024. Altay v predtyurkskoe vremya: istoricheskie sud’by nositeley dyalyanskoy traditsii obryadovoy praktiki [Altai in the Pre-Turkic Period: Historical Fate of the Nomads of the Dyalyan Tradition of Ritual Practice]. Nizhnevolzhskiy Arkheologicheskiy Vestnik [The Lower Volga Archaeological Bulletin], vol. 23, no. 1, pp. 84-101. DOI:}

Arkeolojiye göre İlk Türkler

Protohistorya döneminde kültür ya da uygarlıklar henüz yazıyı geliştirmemiştir ama prehistoryadan farklı olarak başka kültürler onun varlığını kendi yazılarında belirtmişlerdir.^{[7]Timothy Taylor. Thracians, Scythians, and Dacians, 800 BC-AD 300. 1994.[8]The Oxford Illustrated History of Prehistoric Europe. 2001.} Bu tanımlamaya göre Yassı Gömüt Kültürü bir İlk Türk toplumu sayılırken, Xiongnular veya Tinglingler bir Ön Türk toplumu sayılabilir.

Türkolojiye göre İlk Türkler

Bazı Türkologlara göre İlk Türkçe (Pre-Turkic), Ön Türkçenin Lir ve Şaz grubuna ayrılmadan önceki dönemini ifade eder. Ancak bu dönem bazı akademisyenlerce zaten Ön Türkçe dönemi olarak adlandırılır.^{[9]Karademir, Fevzi. TÜRK DİLİNİN TARİHÎ DÖNEMLERİNİ ADLANDIRMA SORUNU. 15 Haziran 2016, s. 0-0.} Ünlü Türkolog Talât Tekin (1969),^{[10]Tekin, Talât. Zetacism and Sigmatism in Proto-Turkic. 1969, s. 51–80.} bu dönemi Pre-Turkic ya da Common Altaic olarak tasnif etmiştir. A. Róna-Tas (1970),^{[11]Róna-Tas, A.. Some Problems of Ancient Turkic. 1970, s. 209–229.} bu dönemi Early Ancient Turkic olarak adlandırmıştır. Sanping Chen (1998),^{[12]Chen, Sanping. Turkic or Proto-Mongolian? A Note on the Tuoba Language. 2005, s. 161–174.} Pre-Turkic ya da Proto-Turco-Chuvash demiştir. Juha Janhunen (1999),^{[13]Janhunen, Juha. Laryngeals and pseudolaryngeals in Mongolic Problems of phonological interpretation. 1999, s. 115–131.} Pre-Proto-Turkic tasnifini kullanmıştır.