Top Kapısı Sahilsarayı

Top Kapısı Sahilsarayı veya Topkapusu Sahilsarayı, İstanbul'da Sarayburnu'nda Marmara Denizi kıyısında yer alan ve günümüze ulaşmamış bir Osmanlı sahil sarayı.
Osmanlılar tarafından uzun süre Saray-ı Cedîd-i Âmire veya Yeni Saray olarak adlandırılan saray kompleksinin "Topkapı Sarayı" olarak anılmaya başlaması, bu yapının adıyla ilişkilendirilmektedir.[1]TOPKAPI SARAYI.[2]Topkapı Palace - Discover Islamic Art - Virtual Museum.[3]Ortaylı, İlber. Mekânlar ve Olaylarıyla Topkapı Sarayı. Kaynak Yayınları, 2010, s. 20.
Tarihi
Top Kapısı Sahilsarayı'nın ilk evresini, 18. yüzyılda Mermer Köşk'ün yerine inşa edilen iki katlı köşk oluşturuyordu. Mermer Köşk'ün sütunlarının yeniden kullanıldığı bu yapı daha sonra Top Kapısı veya Topkapı adıyla bilinen anıtsal sahilsarayın bir parçası hâline geldi.[4]Necipoğlu, Gülru. Architecture, Ceremonial, and Power: The Topkapi Palace in the Fifteenth and Sixteenth Centuries. MIT Press, 1992, s. 221, 225. Daha sonraki dönemde I. Mahmud, Bizans surlarının yakınına büyük bir ahşap sahil sarayı inşa ettirdi.[3]Ortaylı, İlber. Mekânlar ve Olaylarıyla Topkapı Sarayı. Kaynak Yayınları, 2010, s. 20. Önünde yer alan selam topları sebebiyle Topkapusu Sahil Sarayı adıyla tanınmış, bir yangında tamamen yok olmasının ardından bu ad zamanla Yeni Saray'a aktarılmıştır.[3]Ortaylı, İlber. Mekânlar ve Olaylarıyla Topkapı Sarayı. Kaynak Yayınları, 2010, s. 20.[1]TOPKAPI SARAYI.[5]Topkapı Sarayı Fatih Sultan Mehmed Tarafından 1460-1478 Tarihleri Arasında Yaptırılmıştır. Yapının 19. yüzyıl ortalarına kadar ayakta olduğu anlaşılmaktadır. Pascal Sebah tarafından 1862-1863 yıllarında çekilen fotoğraflar ile Abdullah Kardeşler'in aynı döneme ait görüntüleri, Top Kapısı Sahilsarayı'nı belgeleyen en önemli görsel kaynaklar arasında yer almaktadır. Bu fotoğraflar, Marmara kıyısında uzanan sahilsarayın Topkapı Sarayı'ndan ayrı bir yapı olduğunu göstermektedir.[6]Önder, Zekeriya. Top Kapı Sahilsarayı. 25 Ekim 2024.
Yapı, günümüze ulaşmamıştır.
Ayrıca bakınız
Kaynakça
- 1.TOPKAPI SARAYI. islamansiklopedisi.org.tr
- 2.Topkapı Palace - Discover Islamic Art - Virtual Museum. islamicart.museumwnf.org
- 3.Ortaylı, İlber. Mekânlar ve Olaylarıyla Topkapı Sarayı. Kaynak Yayınları, 2010, s. 20. ia600708.us.archive.org
- 4.Necipoğlu, Gülru. Architecture, Ceremonial, and Power: The Topkapi Palace in the Fifteenth and Sixteenth Centuries. MIT Press, 1992, s. 221, 225. archive.org
- 5.Topkapı Sarayı Fatih Sultan Mehmed Tarafından 1460-1478 Tarihleri Arasında Yaptırılmıştır. fatih.gov.tr
- 6.Önder, Zekeriya. Top Kapı Sahilsarayı. 25 Ekim 2024. turing.tr