Tebriz Beylerbeyliği

Tebriz Beylerbeyliği veya Azerbaycan Beylerbeyliği – Safevi devletinin idari-bölgesel birimlerinden biri. Merkezi Tebriz kenti idi.

Tarihi

XVI. yüzyılın 1. yarısında kurulmuştur. Karabağ, Şirvan, Fars eyaleti ve Osmanlı devleti ile sınır olan beylerbeyliğine İlgi, Urmiye, Suçbulak, Hoy, Səlmas, Şah, Nahçıvan (16. yüzyıl sonuna kadar), Maku, Karadağ, Ardabil, Miyane, Taliş, Arazbar, Sultaniye, Zencan gibi şehirler dahildi.

Tebriz beylerbeyliği sosyo-ekonomik ve stratejik açıdan Safevi devletinin en zengin ve önemli eyaletlerden biriydi. Burada tarım, hayvancılıkla ve el sanatları gelişmişti; önemli ticaret yolları, içinden geçiyordu. Safevi devletinin başkenti Gazvine (1555) ve daha sonra İsfahan'a (1598) geçirildikten sonra, Tebriz beylerbeyiliği ülkenin siyasi ve ekonomik hayatında önemli bir rol oynadı.

Tebriz beylerbeyliğine en prestijli kızılbaş emirleri (özellikle Tekel ve Türkmen kabile başkanı) yargıç olarak atandı.

1531yılına kadar beylerbeyi Ulema Sultan Tekeli'ydi. Bundan sonra Tebriz beylerbeyliği Türkmen emirlerinin idaresine geçti.

Tebriz beylerbeyleri

Musa Sultan (Musul Türkmeni) 1532-1534
Emir Han (Türkmen) 1586
Birbudak Han (Pörnek Türkmeni) 1612-1617
Şahbende Han (Pörnek Türkmeni) 1617-1625
II. Pirbudak Han (Pörnek Türkmeni) 1625-1635, 1643-1649
Rüstem Han (Pörnek Han) 1635-1643