Serviçen Efendi

Serviçen Efendi ya da Serovpe Viçenyan Սերովբե Վիչենյան (1815-1897), Ermeni asıllı Osmanlı hekimdir.

1839'da Paris Üniversitesi Tıp Fakültesi'nden mezun olmuştur. İtalya'ya giderek 1840'ta Pisa Üniversitesi'nde doktorasını tamamlamış; Paris'e giderek idrar yolları hastalıkları konusunda da çalışmalar yapmıştır. 1842'de İstanbul'a dönmüştür. 1848'de Mekteb-i Tıbbiye-i Şahane'de ilk Tıbbi Kanuni (Adli tıp) derslerini vermeye başlamıştır. Aynı yıl Bab-ı Seraskeri'ye başhekim olarak atanmıştır. Mekteb-i Tıbbiye-i Şahane'de ayrıca fizik dersleri vermiş ve iç hastalıkları konusunda özel kurslar düzenlemiştir. Gazette Médicale de Constantinople (1849-1852) adlı Fransızca tıp gazetesinin yazı işlerini yönetmiştir. 1853 ile 1856 yılları arasında Kırım Savaşı'na katılmıştır. 1856'da Cemiyet-i Tıbbiye-i Şahane'nin kurucuları arasında yer almış ve 1858-1859 ile 1865-1866 yılları arasında başkanlığını üstlenmiştir. Uzun süre Askeri Tıbbiye'nin başhekimliğinde bulunmuştur. Meclis-i Tıbbiye-i Mülkiye ve Sıhhiye-i Umumiye üyesi olarak uzun yıllar hizmet vermiştir. Sivil eczacılar için çıkartılan Beledi İspençiyarlık Nizamnamesi'ni hazırlamış; Hilal-i Ahmer Cemiyeti'nin (Kızılay) kurucuları arasında yer almıştır. Sicill-i Ahval Komisyonu Azalığı’na ve 1887 yılı başında İntihab-ı Memurin Komisyonu Azalığı yapmıştır. 1878'de Tıp fakültesi'ndeki görevinden emekliye ayrılmış, 1891’de II. dereceden Nişan-ı Ali-yi Osmani’ye layık görülmüştür.

I. Meşrutiyet döneminde II. Abdülhamid tarafından Meclis-i Âyan üyeliğine seçilmiştir.^{[1]Türkiye Büyük Millet Meclîsi Vakfı Yayınları No : 15 Türk Parlamento Tarihi Meşrutiyete Geçiş Süreci I. ve II. Meşrutiyet II. Cilt Ayan Ve Mebûsân Meclisleri Üyelerinin Özgeçmişleri Prof. Dr. İhsan Güneş Türk Parlamento Tarihi Araştırma Grubu sayfa 95} Aynı zamanda 1863'te Nizamnâme-i Millet-i Ermeniyân'nın ilan edilmesinde önemli bir figür olmuştur.^{[2]Panossian, Razmik. The Armenians : from kings and priests to merchants and commissars. Columbia Univ. Press, 2006.[3]Nalbandian, Louise. The Armenian revolutionary movement; the development of Armenian political parties through the nineteenth century.. University of California Press, 1963.}