Mah Melek Hatun

Mah Melek veya Mah-i Mülk Hatun (Farsça: ماه ملک خاتون), Sultan Melikşah'ın kızı, Sultan I. Mahmud'un kız kardeşi ve Abbasi halifesi El-Muktadi'nin ikinci eşi olan bir Selçuklu prensesiydi.

Biyografi

Mah-i Mülk(Mah Melek) Hatun, Melikşah'ın kızlarından biri olup annesi Terken Hatun'dur.^{[1]Erbay, Enes Ensar. Tayeb El-Hibri. The Abbasid Caliphate -A History-. Cambridge: Cambridge University Press, 2021, 330 sayfa.. 28 Aralık 2022, s. 103-108.} 1082 yılında Abbasi Halifesi el-Muktedi ile evlenmiştir.^{[2]al-Sāʻī, ʻAlī ibn Anjab Ibn. كتاب جهات الأئمة الخلفاء من الحرائر والإماء المسمى نساء الخلفاء: Women and the Court of Baghdad. NYU Press, 15 Mayıs 2015.}

1081'de halife, Fahrüddevle'yi,^{[3]Hanne, Eric. The Ban ū Jah ī r and Their Role in the ՙAbbāsid and Saljūq Administration. 2008, s. 29-45.[4]Richards, D. S.. The Annals of the Saljuq Turks: Selections from al-Kamil fi'l-Ta'rikh of Ibn al-Athir. Routledge, 4 Nisan 2014.} Melikşah'ın kızıyla evlilik görüşmesi yapması için hediyeler ve 20.000'den fazla dinarla yüklü olarak İsfahan'a gönderdi.^{[3]Hanne, Eric. The Ban ū Jah ī r and Their Role in the ՙAbbāsid and Saljūq Administration. 2008, s. 29-45.} Melikşah, oğlu Davud'un ölümüne üzülüyordu ve müzakerelere katılmadı; daha ziyade Fahrüddevle, Nizâmülmülk'e gitti.^{[3]Hanne, Eric. The Ban ū Jah ī r and Their Role in the ՙAbbāsid and Saljūq Administration. 2008, s. 29-45.} İkisi bu sefer birlikte çalıştı; isteklerini iletmek için prensesin annesi Türkan Hatun'a gittiler.^{[3]Hanne, Eric. The Ban ū Jah ī r and Their Role in the ՙAbbāsid and Saljūq Administration. 2008, s. 29-45.} Türkan Hatun ilk başta ilgisizdi çünkü Gazneli hükümdarı 100.000 dinar gibi iyi bir çeyiz teklifinde bulunmuştu.^{[3]Hanne, Eric. The Ban ū Jah ī r and Their Role in the ՙAbbāsid and Saljūq Administration. 2008, s. 29-45.[4]Richards, D. S.. The Annals of the Saljuq Turks: Selections from al-Kamil fi'l-Ta'rikh of Ibn al-Athir. Routledge, 4 Nisan 2014.} El Kaim ile evli olan Arslan Hatun, ona halifeyle evlenmenin daha prestijli olacağını ve halifeden daha fazla para istememesi gerektiğini söyledi.^{[4]Richards, D. S.. The Annals of the Saljuq Turks: Selections from al-Kamil fi'l-Ta'rikh of Ibn al-Athir. Routledge, 4 Nisan 2014.}

Sonunda Türkan Hatun evliliği kabul etti, ancak el-Muktedi'ye ağır koşullar getirildi: Selçuklu prensesiyle evlenmenin karşılığında el-Muktedi mehir (gelin hediyesi) olarak 50.000 dinar artı 100.000 dinar daha ödeyecek, mevcut eşlerinden ve cariyelerinden vazgeçecek ve başka hiçbir kadınla cinsel ilişkiye girmemeyi kabul edecekti.^{[3]Hanne, Eric. The Ban ū Jah ī r and Their Role in the ՙAbbāsid and Saljūq Administration. 2008, s. 29-45.} Bu, Abbasi halifesi için özellikle ağır ve önemli bir yüktü; zira Abbasiler, tüm mirasçılarının ümmü'l-veled'den (efendisinin çocuğunu doğuran bir cariye-köle) doğması ve dolayısıyla herhangi bir rakip hanedanla akraba olmaması nedeniyle "üreme politikalarını" sıkı bir şekilde kontrol ediyorlardı.^{[3]Hanne, Eric. The Ban ū Jah ī r and Their Role in the ՙAbbāsid and Saljūq Administration. 2008, s. 29-45.} Fahred-Devle, Türkan Hatun'un şartlarını kabul ederek Muktedi'yi ciddi bir dezavantaja sokarken, aynı zamanda Selçuklulara da önemli ölçüde fayda sağladı.^{[3]Hanne, Eric. The Ban ū Jah ī r and Their Role in the ՙAbbāsid and Saljūq Administration. 2008, s. 29-45.}

Babasının rızasıyla evlilik akdi akdedildi ve Mah-i Mülk Muktedi'nin ikinci eşi oldu. Mart 1087'de Bağdat'a geldi. Evlilik Mayıs 1087'de tamamlandı. 31 Ocak 1088'de prens Cafer'i doğurdu. Ancak daha sonra El-Muktedi ondan uzak durmaya başladı ve Mah Melek eve dönmek için izin istedi. 29 Mayıs 1089'da oğluyla birlikte Bağdat'tan Horasan'a doğru yola çıktı. Daha sonra ölüm haberi Bağdat'a ulaştı. Hasta babası, oğlunu Ekim 1092'de Bağdat'a geri getirdi. Cafer, Halifelik sarayına geri götürüldü ve 21 Haziran 1093'teki ölümüne kadar orada kaldı. Rusafah Mezarlığı'ndaki halife türbelerinin yanına gömüldü.^{[2]al-Sāʻī, ʻAlī ibn Anjab Ibn. كتاب جهات الأئمة الخلفاء من الحرائر والإماء المسمى نساء الخلفاء: Women and the Court of Baghdad. NYU Press, 15 Mayıs 2015.}