Kırgızistan Müziği

Kırgız müziği, göçebe ve kırsaldır. Türkmen ve Kazak halk formlarıyla yakından ilişkilidir.

Geleneksel müzik

Manaschi adı verilen gezgin müzisyenler ve şamanlar şarkıları ve komuz çalmalarıyla popülerdir. Müzikleri tipik olarak kahramanlık destanlarıdır, örneğin en ünlü hikâye olan Manas destanı (Homeros'un Odysseia'sından 20 kat daha uzun), Manas adında bir savaşçının ve Çinlilerle savaşan torunlarının vatanseverlik hikâyesidir.^{[1]Broughton, Simon and Sultanova, Razia. "Bards of the Golden Road". 2000. In Broughton, Simon and Ellingham, Mark with McConnachie, James and Duane, Orla (Ed.), World Music, Vol. 2: Latin & North America, Caribbean, India, Asia and Pacific, pp 24-31. Rough Guides Ltd, Penguin Books.} Rysbek Jumabaev ve Sayaqbay Karalaev gibi popüler olan modern Manas okuyucuları vardır.^{[2]Almaty or Bust.}

Kopuzun yanı sıra, Kırgız halk çalgıları arasında iki telli dik yaylı bir çalgı olan kyl kiak (qyl-qyiyak) (bkz. keman), sybyzgy, yandan üflemeli bir flüt, chopo-choor ve bazı ülkelerde çene arpı olarak da bilinen temir ooz komuz (ağız komuzu) bulunmaktadır. Komuz, Kırgızistan'ın ulusal çalgısıdır. Koparılmış telli bir çalgıdır. Ancak kyl kiak da Kırgız kimliğinin önemli bir sembolüdür. Moğol morin khuur ile ilgili bir yaylı çalgıdır ve atlarla ve Kırgız kültüründe oynadıkları hayati rolle ilişkilidir.^{[3]Welcome to Kyrgyzmusic.com.} Dobulba (bir çerçeve davul), asa-tayak (çanlar ve diğer nesnelerle süslenmiş ahşap bir cihaz) ve daha önce bahsedilen kyl kiak dahil olmak üzere Kırgız halk kültürünün Şamanist unsurları devam etmektedir.

Kui (veya küü) adı verilen yaygın bir enstrümantal müzik türü, müzikal bir yolculuk etrafında dönen anlatılar anlatır.^{[1]Broughton, Simon and Sultanova, Razia. "Bards of the Golden Road". 2000. In Broughton, Simon and Ellingham, Mark with McConnachie, James and Duane, Orla (Ed.), World Music, Vol. 2: Latin & North America, Caribbean, India, Asia and Pacific, pp 24-31. Rough Guides Ltd, Penguin Books.} Tamamen sözsüz olarak ifade edilen anlatı, bazen hikâyenin önemli kısımlarını işaretlemek için abartılı hareketlerle noktalanıyor.^{[3]Welcome to Kyrgyzmusic.com.}

Sanatçılar

Kırgız geleneksel müziğinin modern yorumcuları arasında Kambarkan ulusal halk topluluğu da bulunmaktadır.^{[3]Welcome to Kyrgyzmusic.com.}

Salamat Sadikova, notaları oldukça uzun bir süre boyunca tutabilen güçlü bir sese sahip popüler bir geleneksel Kırgız şarkıcıdır. Repertuarında halk şarkılarının yanı sıra çağdaş halk tarzı besteler de yer almaktadır.^{[3]Welcome to Kyrgyzmusic.com.}

Diğer önemli sanatçılar arasında Tengir-Too, Djunushov Brothers, Jusup Aisaev, Gulnur Satylganova ve Zere Asylbek sayılabilir. Kırgız yazar ve müzisyen Elmirbek İmanaliyev Nisan 2020'de öldü.^{[4]Condolences for passing of famous author and state artist of Kyrgyzstan Elmirbek Imanaliyev. Turksoy.}

Çağdaş müzik

Kırgızistan'da rock ve metal müzik popülerdir. Darkestrah, şu anda Almanya'da bulunan Bişkekli tanınmış bir metal grubudur. Müzikleri geleneksel Kırgız halk müziğini black metal ile birleştirmektedir. Z-Pop adı verilen ve esas olarak K-Pop ve batı pop müziğinden etkilenen yeni bir pop türü de vardır.

Dış bağlantılar

• Kırgız müziği - halk müziği örnekleri indirilebilir

• National Geographic Dünya Müziği: Kırgızistan

• Kırgızistan müziğine giriş