Gülfem Hatun

Gülfem Hatun (گلفم خاتون; 1497 - 1561, Kostantiniyye), Osmanlı padişahı I. Süleyman'ın cariye kökenli eşidir.^{[1]Padişahların kadınları ve kızları. 1985, s. sf. 37-38.[2]Süleyman, Hurrem ve Diğerleri: Bir Dönemin Gerçek Hikayesi. Nisan 2012, s. sf. 28-29.[3]Kanûni Sultan Süleyman. 1989, s. sf. 9.} Bebek yaşta çiçek hastalığından dolayı hayatını kaybeden Şehzade Murad'ın annesidir. Süleyman'ın ikinci eşi olduğu belirtilen Gülfem Hatun, oğlunun ölümünden sonra üst düzey harem yöneticisi oldu. Kendi birikimleriyle Üsküdar'da bulunan Gülfem Hatun Camii'yi yaptırdı ve ölümünden sonra bu camiinin bahçesine defnedildi.

Hayatı

Yılmaz Öztuna'ya göre Gülfem Hatun, 1511 yılında Süleyman ile evlenen ikinci eşidir.^{[3]Kanûni Sultan Süleyman. 1989, s. sf. 9.} 1521'de Şehzade Mehmet'le aynı sene doğan oğlu yine aynı yıl 12 Ekim 1521'de çiçek hastalığından ölen Şehzade Murad'ın annesinin de Gülfem Hatun olduğunu belirtir.^{[4]Kanûni Sultan Süleyman. 1989, s. sf. 11.} Leslie Pierce'e göre Gülfem Hatun'un oğlu hastalık sebebiyle öldükten sonra üst düzey bir harem yöneticisi veya kethüda kadın olarak görevlendirildiğine dair harem kayıtları vardır.^{[5]Hürrem Sultan. Türkiye İş Bankası Kültür Yayınları, 2019, s. 89.}

Gülfem Hatun'un, Süleyman'ın Hürrem Sultan'ın ardından üçüncü eşi olduğunu söyleyen Çağatay Uluçay ise,^{[2]Süleyman, Hurrem ve Diğerleri: Bir Dönemin Gerçek Hikayesi. Nisan 2012, s. sf. 28-29.} 1561 veya 1562 yılında, Süleyman'ın emriyle öldürüldüğünü de ifade eder.^{[1]Padişahların kadınları ve kızları. 1985, s. sf. 37-38.} Bu iddia; mezar taşında yazan "şehide-i saide" ("kutlu şehit") ifadesinden kaynaklansa da çeşitli sebepler sonucu ölenlerin mezar taşlarında da şehit ifadesine rastlanmaktadır.^{[2]Süleyman, Hurrem ve Diğerleri: Bir Dönemin Gerçek Hikayesi. Nisan 2012, s. sf. 28-29.}

Yapımı 1561'de tamamlanan ve tamamen kendi birikimleriyle yaptırdığı Üsküdar'daki Gülfem Hatun Camii ile mektep ve türbesine; 34 oda, 11 ev, 6 dükkân, 1 bahçe ve fırın vakfetmiştir.^{[2]Süleyman, Hurrem ve Diğerleri: Bir Dönemin Gerçek Hikayesi. Nisan 2012, s. sf. 28-29.} Ancak 1930'daki yol yapım çalışmalarında türbe ve mektep yıkılmıştır.^{[2]Süleyman, Hurrem ve Diğerleri: Bir Dönemin Gerçek Hikayesi. Nisan 2012, s. sf. 28-29.} Gülfem Hatun'un mezarı ise, günümüzde minaresiz ve sade bir çatıyla örtülü olan caminin bahçesinde yer almaktadır.^{[2]Süleyman, Hurrem ve Diğerleri: Bir Dönemin Gerçek Hikayesi. Nisan 2012, s. sf. 28-29.}

Popüler kültürdeki yeri

• 2003 yılında Star TV'de yayınlanan Hürrem Sultan adlı Türk televizyon dizisinde Gülfem Hatun'u Yasemin Kozanoğlu canlandırılmıştır.

• 2011-2014 yılları arasında yayınlanan Muhteşem Yüzyıl adlı Türk dizisinde ise Gülfem Hatun'u Selen Öztürk canlandırdı.