Şehsuvar Sultan

Şehsuvar Sultan^{[1](C.: şâhsüvârân) Farsça: Ata iyi binen.} (ö. 29 Nisan 1756^{[2]E.J. Brill's First Encyclopaedia of Islam, 1913-1936, Martijn Theodoor Houtsma, 1987}^{[3]Sakaoğlu, Necdet. Bu mülkün kadın sultanları: Vâlide sultanlar, hâtunlar, hasekiler, kadınefendiler, sultanefendiler. Oğlak Yayıncılık, 2008, s. 290.}), Osmanlı padişahı III. Osman'ın annesi, Valide Sultan ve Sultan II. Mustafa'in eşidir. Oğlu III. Osman'ın üç yıllık saltanatının başlangıcında bir buçuk yılı bulmayan bir süre boyunca Valide sultan oldu.

Hayatı

Kökeni

Necdet Sakaoğlu'na göre kökeni ve ailesi bilinmiyor.^{[4]Necdet Sakaoğlu, Bu Mülkün Kadın Sultanları, 4. baskı, s. 288} Ömer Faruk Yılmaz'a göre ise 1682 Ukrayna doğumludur ve kaçırılarak Topkapı Sarayı'na getirilmiştir.^{[5]Ömer Faruk Yılmaz. Osman Gazi'den Sultan Vahidüddin Han'a Osmanlı Tarihi, 4. cilt, Çamlıca Basım Yayın. s. 422.}

Döneminde cereyân eden önemli hâdiseler

III. Osman'ın 13 Aralık 1754 tarihinde Osmanlı padişahı olması üzerine Çorlulu Köse Bahir Mustafa Paşa'nın Vezîr-i Âzam olduğu bir dönemde Valide Sultan oldu. III. Osman'ın hükümdarlığının Üçüncü ayı başlarken, o devirde Anadolu valisi olan Hekimoğlu Ali Paşa da Üçüncü defâ sadrâzam olarak atandı. Sadrâzamlığının Dördüncü ayı muhalifleri tarafından III. Osman'a şikâyet edilen ve hemen akabinde sandalla Kız Kulesi'ne hapsedilmek üzere götürülmekte olan Hekimoğlu Ali Paşa, Şâh-Süvar Valide Sultan'ın telkinleri neticesinde serbest bırakılarak yerine 18 Mayıs 1755 tarihinde Naili Abdullah Paşa sadrâzam olarak tâyin edildi. Bu dönemin Temmuz ayında Kadırga Limanı'nda 20 saat kadar devam eden büyük bir yangın çıktı. Bu hâdisenin ardından 24 Ağustos 1755 tarihinde yerine Silahdar Bıyıklı Ali Paşa Vezîr-i Âzam olarak atandı ise de Altmışüç gün sonra yalan söylediği, rüşvet aldığı ve adının yolsuzluklara karışması nedenlerinden ötürü azledilerek 25 Ekim 1755 tarihinde idam edildi. Yerine Paris Sefaretnamesi'nin yazarı Yirmisekiz Mehmed Çelebi'nin oğlu Yirmisekizzade Mehmed Said Paşa Vezîr-i Âzam olarak getirildi. Gelgelelim, o da daha henüz Altıncı ayını tamamlayamamışken sadrâzamlıktan azledilerek malları hazineye devrolundu. Yerine Çorlulu Köse Bahir Mustafa Paşa ikinci kez sadrâzam olarak atandı.

Ölümü

29 Nisan 1756 tarihe rastlayan Miraç Kandili gecesi^{[3]Sakaoğlu, Necdet. Bu mülkün kadın sultanları: Vâlide sultanlar, hâtunlar, hasekiler, kadınefendiler, sultanefendiler. Oğlak Yayıncılık, 2008, s. 290.} oğlunun saltanatı sırasında, oğlunun ölümünden Bir yıl önce öldü. Cenazesi İstanbul'un Fatih İlçesi'nin Çemberlitaş semtinde bulunan Nuruosmaniye Camii'ndeki Şah-Süvar Sultan Türbesi'ne defnedildi.

Ayrıca bakınız

Bibliyografya

Peirce, Leslie P. (1993), The Imperial Harem : Women and Sovereignty in the Ottoman Empire Oxford: Oxford University Press, ISBN 0-19-508677-5. https://www.amazon.com/gp/product/0195086775/102-5037880-1776135?v=glance&n=283155
Uluçay, M. Çağatay (2011 5.bas.), Padişahların kadınları ve kızları Ankara: Ötüken. ISBN 9789754378405.
Bahadıroğlu, Yavuz, (2009 15.baskı) Resimli Osmanlı Tarihi, İstanbul: Nesil Yayınları, ISBN 978-975-269-299-2.
Sakaoğlu, Necdet (2008) Bu mülkün kadın sultanları: Vâlide sultanlar, hâtunlar, hasekiler, kadınefendiler, sultanefendiler, Oğlak Yayıncılık. s. 290. ISBN 978-9-753-29623-6.