Zeynel Paşa

Zeynel Paşa; beylerbeyi ve vezirlik görevlerinde bulunmuş Osmanlı devlet adamıdır.

Kapıcıbaşı görevindeyken Safevîler üzerine yapılan seferde Hemdem Paşa’nın öldürülmesiyle Temmuz/Ağustos 1514’te Karaman beylerbeyi görevine getirildi.^{[1]Seslikaya, Ali. Yavuz Sultan Selim’in Sefer Menzilnâmeleri (Çaldıran, Kemah, Dulkadiroğlu Ve Mısır Seferi Menzilnâmeleri) Ve Haydar Çelebi Ruznâmesi: Transkripsiyon Ve Değerlendirme. acikbilim.yok.gov.tr, 2014, s. 21,57,115,119,159,162,177.} Çaldıran Muharebesi’nde Karaman beylerbeyi olarak Anadolu beylerbeyi Hadım Sinan Paşa’nın yanında Osmanlı ordusunun sağ kanadında görev aldı.^{[2]Varlık, Mustafa Çetin. Çaldıran Savaşı. Türkiye Diyanet Vakfı, 1993, s. 193-195.} Çaldıran Muharebesinden sonra Hadım Sinan Paşa’nın Rumeli beylerbeyi olmasıyla kendisi de Anadolu beylerbeyi olarak atandı.^{[1]Seslikaya, Ali. Yavuz Sultan Selim’in Sefer Menzilnâmeleri (Çaldıran, Kemah, Dulkadiroğlu Ve Mısır Seferi Menzilnâmeleri) Ve Haydar Çelebi Ruznâmesi: Transkripsiyon Ve Değerlendirme. acikbilim.yok.gov.tr, 2014, s. 21,57,115,119,159,162,177.} 24 Ağustos 1516 yılında yaşanan Mercidâbık Muharebesinde Anadolu beylerbeyi olarak Osmanlı ordusunun sağ kanadını kumanda etti.^{[3]Emecen, Feridun yıl= 2004. Mercidâbık Muharebesi. Türkiye Diyanet Vakfı, s. 174-176.}

1516 yılının Ekim/Kasım ayında I. Selim’in huzurunda gerçekleştirilen toplantıda, Anadolu Eyaleti Defterdarı Zehrimar Kasım Efendi ile tartışması sebebiyle görevinden alındı.^{[4]Emecen, Feridun. Selim I. Türkiye Diyanet Vakfı, 2009, s. 407-414.} Sadrazam Yunus Paşa'nın 13 Eylül 1517'de I. Selim tarafından idam ettirilmesi sonrasında yeni sadrazam olarak düşünülse de padişah tarafından bu görev için uygun görülmedi.^{[5]Uzunçarşılı, İsmail Hakkı. Osmanlı Tarihi II. Cilt İstanbul'un Fethinden Kanuni Sultan Süleyman'ın Ölümüne Kadar 10. Baskı (Tıpkı Basım). Türk Tarih Kurumu, 2011, s. 294.} Bununla birlikte padişahla yakın ilişkisi devam etmiş olmaktadır ki Osmanlı kaynaklarında Mart/Nisan 1518’de padişahla ava giden kişiler arasında yer aldığı görülmektedir. Mısır Seferi dönüşünde vezirlik görevine getirildi.^{[1]Seslikaya, Ali. Yavuz Sultan Selim’in Sefer Menzilnâmeleri (Çaldıran, Kemah, Dulkadiroğlu Ve Mısır Seferi Menzilnâmeleri) Ve Haydar Çelebi Ruznâmesi: Transkripsiyon Ve Değerlendirme. acikbilim.yok.gov.tr, 2014, s. 21,57,115,119,159,162,177.}

I. Süleyman döneminde Belgrad üzerine düzenlenen seferde, 1521 yılı Haziran ayında Sofya dolaylarında padişah huzurunda gerçekleştirilen divanda (mecliste) Kefe mutasarrıflığıyla görevlendirildi.^{[6]Yurdaydın, Hüseyin G.. Ferdî'nin ''Süleymannâme”sinin Yeni Bir Nüshası-Tebliğ. DergiPark, 1950, s. 214.}

Bazı kaynaklarda Zeynel Paşa'nın 1527 yılında görevi sırasında Kefe’de öldüğü belirtilmekle birlikte,^{[7]Önkan, Ömer. Osmanlı Şiirinde Bir Edebi Muhit Olarak Kefe (Feodisiya). sosyalarastirmalar.com, 2015, s. 300.} başka bir Zeynel Paşa ile karıştırılmıyorsa 27 Haziran 1530'da başlayan I. Süleyman’ın şehzadelerinin sünnet düğünü törenine emekli vezir olarak katıldığı görülmektedir.^{[8]Kapanşahin, Muhittin. Kanûnî Sultan Süleyman’ın Çocuklarının Sünnet Düğününde Oynanan Oyunlar. www.newerajournal.com, 2019, s. 37.[9]Gökbilgin, Tayyip. Süleyman I.. tayyibgokbilgin.info/.}

Şairliği

Zeynel Paşa, Zeynî ve Zeynîlî mahlalarıyla şiirleri olan divan şairlerindendir.^{[10]Tanyıldız, Ahmet. ZEYNÎ, Zeynel Paşa. teis.yesevi.edu.tr, 2014.}