Yergöğü Kuşatması (1771)

Yergöğü Kuşatması, 17-24 Şubat 1771 tarihleri arasında Rusya tarafından Osmanlı şehri Yergöğü’ne karşı düzenlenen bir askerî kuşatmadır. Bu kuşatma 1768-1774 Osmanlı-Rus Savaşı'nın bir parçası olup Rusların Yergöğü’yü başarılı bir şekilde geçici olarak ele geçirmesiyle sonuçlanmıştır.

Kuşatma öncesi

Ruslar bir yıl önce şehri ele geçirmeye çalışmış olsalar da bu girişimleri başarısızlıkla sonuçlanmıştı.

Ocak ve Şubat 1771’de Türkler Vidin ve Turnu’da hızla askerî varlıklarını çoğaltıyorlardı; muhtemelen ve Krayova gibi Rus işgalindeki şehirlere saldırmayı ve buradan da Yergöğü garnizonunu güçlendirmeyi amaçlıyorlardı. Bu durum, Bükreş’te konuşlanmış komutasındaki Rus kuvvetleri için büyük bir tehdit oluşturuyordu. Bu sebeple Balkan cephesi başkomutanı Pyotr Rumyantsev, Olt ve Tuna nehirlerini geçerek Vidin’e karşı dikkat dağıtıcı bir harekât yapmasını emretti. Olitz’e ise Yergöğü üzerine ilerlemesini söyledi. Rumyantsev, Türklerin Rus akınlarıyla meşgul olduğu bu dönemin Yergöğü’yü ele geçirmek için uygun bir zaman olduğuna inanıyordu.

Kuşatma

10.000 askerle Yergöğü üzerine yürüdü. Rus kaynaklarına göre bu kuvvet 3.130 düzenli piyade ve 347 süvariden oluşuyordu. Ayrıca emrinde bazı Kazaklar ve Eflaklı Arnavutlar da bulunuyordu. Ancak Olitz yeterli kuşatma toplarına sahip değildi ve ciddi sağlık sorunlarıyla karşı karşıyaydı. Bu durum onun ilerlemesini yavaşlattı ve Süleyman Paşa liderliğindeki Osmanlılar, Yergöğü’nün 10.000 kişilik garnizonunu takviye edebildi. Olitz, 17 Şubat 1771’de şehre ulaştı ve şehre baskın düzenlemek için hazırlıklara başladı. 18 Şubat’ta Osmanlı süvarileri tarafından gerçekleştirilen bir huruç saldırısını püskürtmeyi başardı. Bunu takiben Olitz, Nikolay Saltıkov'u süvari ve piyadelerden oluşan bir kuvvetle dış siper hattını ele geçirmekle görevlendirdi. Ancak gece olduğunda Saltıkov, yeni bir Osmanlı huruçu tarafından saldırıya uğradı ve neredeyse öldürülüyordu; taburu ise neredeyse tamamen yok oldu.

Olitz, 20 Şubat gecesi Yergöğü’yü kuşattı ve 21 Şubat’ta dört Rus kolu şehre girdi; bunlardan ikisi banliyöden, ikisi ise sağ kanattan ilerledi. İlerlemeleri, yeterli ve merdiven eksikliği nedeniyle engellendi. Ancak üç saat süren çatışmanın ardından dış duvarı savunan Osmanlı birlikleri hisara çekildi. Sonraki üç gün boyunca hisarın 84 top ve havan topu ile Olitz’in hisar köprüsüne bakan nehir kıyısındaki üç bataryası arasında yoğun çatışmalar yaşandı. Hisarın barut mahzeninin patlaması sonucu garnizonun büyük kısmı öldü ve 24 Şubat’ta teslim oldu. 2.000 Türk askeri ve Konfederatlarından 100 Leh şehri terk etmelerine izin verilerek serbest bırakıldı. Kuşatma sırasında çoğu patlama nedeniyle olmak üzere 4.000 kişi öldü. 2.000 Türk ise Tuna boyunca daha yukarılara kaçmayı başardı. Olitz’in kolu da önemli kayıplar verdi; Rus kaynaklarına göre 173 ölü ve 794 yaralı arasında Tümgeneraller İvan Gudoviç,^{[1]Russkii Biograficheskii Slovar’, . Mark Conrad tarafından çevrildi, 2001.} ve Grotenhelm bulunuyordu. bu kayıpları 1.000 ölü ve yaralı olarak tahmin etmektedir.

Kuşatma sonrası

, 600 adamla Yergöğü’nü savunmak üzere Genzel’i bırakarak 1 Mart'ta Bükreş’e döndü. 2 Nisan’da Olitz, Eflak Kolordusu komutanlığı görevinden alınarak yerine İvan Gudoviç atandı. Olitz, bu karardan yalnızca beş gün sonra Bükreş’te hayatını kaybetti.

Yergöğü, 27-29 Mayıs 1771 tarihleri arasında gerçekleşen bir kuşatma sonucu Türkler tarafından geri alındı. , 7 Ağustos’ta düzenlediği baskın ile şehri ele geçirmeye çalıştı ancak başarısız oldu.^{[2]Nikolaevich, Petrov A.. Влияние турецких войн с половины прошлого столетия на развитие русского военного искусства. Военная Типографія, 1893, s. 265-266.} 1768-1774 Osmanlı-Rus Savaşı sırasında Yergöğü’deki son çatışma, 12 Eylül 1771’de gerçekleşen ve Osmanlı zaferiyle sonuçlanan muharebe olmuştur.^{[3]von Hammer-Purgstall, Joseph. Büyük Osmanlı Tarihi. Üçdal Neşriyat, s. 186.}