Uşakizade Köşkü

Uşakizade Köşkü, Türkiye'nin İzmir şehrinde yer alan bir köşktür.

Tarihçe

Uşakizade Köşkü, 1860'ta Uşakizade Sadık Bey tarafından yaptırıldı.^{[1]Ulusal kurtuluşun tanığı. İzmir Kültür ve Turizm Dergisi.} Köşkün bulunduğu semt havasının serin olması nedeniyle seçildi.^{[1]Ulusal kurtuluşun tanığı. İzmir Kültür ve Turizm Dergisi.} Köşkün bahçesinde bulunan camlı köşk, Sadık Bey tarafından aralarında oğlu Uşakizade Muammer Bey ve torunu Latife Hanım'ın da bulunduğu mahalle çocuklarının öğrenim göreceği bir yer olarak düzenlendi.^{[1]Ulusal kurtuluşun tanığı. İzmir Kültür ve Turizm Dergisi.}

Sakarya Meydan Muharebesi'nin Türk ordusu tarafından kazanılmasının ardından o sırada Paris'te üniversitede okuyan Latife Hanım, köşke dönerek İzmir'in Yunan işgalinden kurtarılacağı günü beklemeye başladı.^{[1]Ulusal kurtuluşun tanığı. İzmir Kültür ve Turizm Dergisi.} 10 Eylül 1922'de İzmir'in Kurtuluşu'ndan bir gün sonra İzmir'e gelen Mustafa Kemal Paşa'nın kalacağı güvenli bir yer arayan başyaver Salih Bozok, Uşakizade Köşkü'nün bahçıvanından Latife Hanım'ın döndüğünü öğrendi ve onunla tanıştı.^{[1]Ulusal kurtuluşun tanığı. İzmir Kültür ve Turizm Dergisi.} Latife Hanım'a Mustafa Kemal Paşa'nın köşkte kalıp kalamayacağını soran ve olumlu yanıt alan Bozok, durumu Mustafa Kemal Paşa'ya iletti.^{[1]Ulusal kurtuluşun tanığı. İzmir Kültür ve Turizm Dergisi.} Mustafa Kemal Paşa, 13 Eylül 1922'de ilk kez köşke geldi ve Latife Hanım'la tanıştı.^{[1]Ulusal kurtuluşun tanığı. İzmir Kültür ve Turizm Dergisi.} Şehirde geçirdiği ilk dört gece köşkte kalmayan Mustafa Kemal Paşa, Büyük İzmir Yangını nedeniyle daha önce kaldığı yerden ayrılarak 14 Eylül'de köşke geldi ve başkomutanlık karargâhı olarak kullandığı köşkte on altı gün kaldı.^{[1]Ulusal kurtuluşun tanığı. İzmir Kültür ve Turizm Dergisi.[2]Uşakizade Köşkü.} Annesi Zübeyde Hanım'ın ölümü üzerine bir kez daha İzmir'e gelerek köşkte kalan Mustafa Kemal Paşa, 29 Ocak 1923'te Latife Hanım'la köşkte gerçekleştirilen bir törenle evlendi.^{[1]Ulusal kurtuluşun tanığı. İzmir Kültür ve Turizm Dergisi.} Bir ay sonra İzmir İktisat Kongresi'ni açmak için şehre geldiğinde yine köşkte kaldı.^{[1]Ulusal kurtuluşun tanığı. İzmir Kültür ve Turizm Dergisi.} Toplamda beş kez geldiği ve doksan bir gün kaldığı köşkte en son 2 Ocak-22 Şubat 1924 tarihleri arasında kalan Mustafa Kemal Paşa, son gelişinde köşkte elli iki gün geçirdi ve Türkiye İş Bankası'nın kurulması kararı bu gelişinde alındı.^{[1]Ulusal kurtuluşun tanığı. İzmir Kültür ve Turizm Dergisi.[2]Uşakizade Köşkü.}

Uşakizade Köşkü, 1951'de İzmir Özel Türk Koleji tarafından kiralandı ve okul binası olarak kullanılmaya başladı.^{[1]Ulusal kurtuluşun tanığı. İzmir Kültür ve Turizm Dergisi.} 1980'de köşkün mülkiyeti okulun kurucusu Tatış ailesine geçti.^{[1]Ulusal kurtuluşun tanığı. İzmir Kültür ve Turizm Dergisi.} 1991'de köşkün restore edilmesi kararlaştırıldı.^{[1]Ulusal kurtuluşun tanığı. İzmir Kültür ve Turizm Dergisi.} 16 Mayıs 1998'de başlayan restorasyon, 15 Haziran 2001'de tamamlandı.^{[1]Ulusal kurtuluşun tanığı. İzmir Kültür ve Turizm Dergisi.} Bu tarihten sonra köşk, müze işlevi görmeye başladı.^{[3]Uşakizade Latife Hanım Köşkü.} 2003'te İzmir Büyükşehir Belediyesi'nin dağıttığı Tarihe Saygı Yerel Koruma Ödülleri'nde Tek Yapı ve Tarihî Doku Ölçeğinde Başarılı Koruma Ödülleri kategorisindeki Esaslı Onarım Ödülü'nü kazandı.^{[1]Ulusal kurtuluşun tanığı. İzmir Kültür ve Turizm Dergisi.}

Mimari

Bodrumla birlikte üç katlı inşa edilen köşk, Ege mimarisinin örneklerinden biridir.^{[1]Ulusal kurtuluşun tanığı. İzmir Kültür ve Turizm Dergisi.} Birinci kata iki yandan başlayıp kapıda birleşen merdivenlerle ulaşılır.^{[1]Ulusal kurtuluşun tanığı. İzmir Kültür ve Turizm Dergisi.} Köşkün zemin katta dört, üst katta altı odası vardır.^{[1]Ulusal kurtuluşun tanığı. İzmir Kültür ve Turizm Dergisi.}

Ayrıca bakınız

• Latife Hanım Köşkü Anı Evi