Tuda Mengü

Tuda Mengü; 1280-1287 yılları arasında Altın Orda Devleti Hanı.

Batu Han'ın torunu olup, babası Tuğrulca'dır. Abisi Mengü Timur'ün 1280 yılındaki ani ölümü sonrasında Altın Orda tahtına çıktı. Hükümdarlığının ilk yıllarında İslam dinine geçti. 1283 yılında Kahire'ye gönderdiği elçileri aracılığıyla Sultan Kalavun'a Müslüman olduğu bildirirken, İlhanlılar'a karşı Memlüklülerle ittifakı devam ettirdi.

Onun döneminde Berke Han'ın yeğeni ve Kırım bölgesinin hakimi Emir Nogay (Nogay Han) daha da güçlenmeye başlayarak han gibi davranmaya başlamıştı. Bunun yanı sıra Mangıtlarda bu dönemde güçlenmeye başlayarak hanlık mücadelelerinde etkin rol oynamaya başlamışlardı.^{[1]Derin Paşaoğlu D.," Nogayların Hanlık Veya Ulus Olma Sorunsalı", Tarih Araştırmaları Dergisi, cilt.XXXV, ss.277-289, Yıl.2016. URL: http://dergiler.ankara.edu.tr/dergiler/18/2127/22012.pdf . Erişim: 2018-06-15} 1285/86 yıllarında Emir Nogay ve Tula Buka komutasındaki Kuman destekli Altın Orda kuvvetlerinin Erdel, Macaristan ve Karpatya üzerine yaptığı sefer tam bir felaketle sonuçlanmış ve Macar kuvvetleri karşısında alınan ağır mağlubiyet sonrasında Altın Orda kuvvetleri bir daha Macar topraklarına büyük bir akın yapamamıştı. 1287 yılına gelindiğinde dünya işlerinden el çekip kendine dine adayınca, tahta yeğeni Tula Buka'nın geçmesini önererek hanlıktan ayrıldı.^{[2]Çelik, A., Güler, Ö.,"Altın Ordu İmparatorluğu", Türk Dünyası Araştırmaları, Sayı:188, Yıl:Ekim 2010. URL: http://uvt.ulakbim.gov.tr/uvt/index.php?cwid=9&vtadi=TPRJ%2CTTAR%2CTTIP%2CTMUH%2CTSOS%2CTHUK&c=google&ano=122443_344750f4e14382dfb42d8cd48a9a1604 . Erişim: 2018-06-16}