Turkipedia
Menü

Michał Czajkowski

Michal Czajkowski. Bu portrede Sultan Kazakları komutanı üniformasıyla görülmektedir.
Michal Czajkowski. Bu portrede Sultan Kazakları komutanı üniformasıyla görülmektedir.Antoni Oleszczyński, Kamu malı, Wikimedia Commons

Michał Czajkowski veya Mehmed Sâdık Paşa (29 Eylül 1804 – 18 Ocak 1886[1]Sarkady, Nalan. Mehmed Sadyk Pasza czyli Michał Czaykowski. Quod libet, 2008, s. 2-3.), Polonyalı-Kazak asker ile yazar ve Osmanlı generalidir. İstanbul'un Beykoz ilçesinde yer alan Polonezköy'ün kurucularından biridir.

Hayatı

Michał Czajkowski, birkaç kuşaktır Ukrayna topraklarına yerleşmiş bir szlachta âilesine mensup olarak 29 Eylül 1804'te Halchyn (Halczyniec) kasabasında doğdu. Babası Stanisław Czajkowski, annesi ise Petronela Głębocka idi. Czajkowski âilesinin kökeni, Mazovya bölgesindeki Czajki yerleşimine dayanırken; Głębocki âilesi ise Kuyavya'nın eski ve köklü âilelerinden biriydi. Aynı zamanda anne tarafından, 1663-1668 yılları arasında hüküm süren Ukraynalı Kazak Hetmanı İvan Briukhovetski'nin soyundan gelmekteydi.[2]Czajkowski, Michał (1898). Pamiętniki Sadyka Paszy Michała Czajkowskiego. Gubrynowicz & Schmidt. s. 1.

Polonya'daki (1830-1831) Kasım Ayaklanması'nda teğmendi ve Virtuti Militari Nişanı ile ödüllendirildi. Muhacerette roman yazarlığı yaptı ve siyasetle ilgilendi. 1841 senesinin yazında Hotel Lambert'in Şark Misyonu Basajansı'nı kurma görevi ile İstanbul'a gitti. Rusya'nın baskıları sonucunda sınır dışı edilme tehlikesi karşısında Osmanlı Devleti'nde kalmaya karar verip Aralık 1850'de İslam'ı kabul etti.

Kırım Savaşı sırasında Mehmed Sâdık Paşa Osmanlı ordusunda Kazak Birlikleri'ni kurdu. Aleksander Wereszczyński (Prens Adam Czartoryski'nin diğer temsilcisi) ile birlikte 1841-1842 yıllarında Boğaziçi yakınında Polonyalılar için bir köy kurulmasıyla ilgili müzâkerelerde bulundu; eşi Ludwika Śniadecka ile beraber yerleşimcilere ilk zor yıllarda arka çıktı. 1842-1850 yıllarında Prens Adam Czartoryski adına Adampol'un ilk müdürü oldu. 1872'de, Rus hükûmeti kendisine bir af teklif etti ve kısmen üçüncü eşinin (genç bir Yunan kızının) etkisi altında, Rus teklifini kabul ederek Osmanlı Devleti'nden ayrıldı, Hristiyanlığı kabul etti, Ukrayna'ya döndü ve Kiev'de yaşamayı seçti. Bu dönemde çok kapsamlı anılarını yazdı. 18 Ocak 1886'da 81 yaşındayken hayatını kaybetti.

Kaynakça

  1. 1.Sarkady, Nalan. Mehmed Sadyk Pasza czyli Michał Czaykowski. Quod libet, 2008, s. 2-3.
  2. 2.Czajkowski, Michał (1898). Pamiętniki Sadyka Paszy Michała Czajkowskiego. Gubrynowicz & Schmidt. s. 1.