Mahfiruz Hatice Sultan

Hadice Mâhirûze,^{[1]Sakaoğlu, Necdet. Bu mülkün kadın sultanları: Vâlide sultanlar, hâtunlar, hasekiler, kadınefendiler, sultanefendiler. Oğlak Publications, 2008, s. 238.} Hadice Mâhfirûze, Mâh-i Feyrûz^{[2]Çakıroğlu, Ekrem. Osmanlılar ansiklopedisi. Yapı Kredi Kültür Sanat Yayıncılık, 1999, s. 53.} ya da Mahfiruz Hatice Sultan ( - 1620, İstanbul), Osmanlı Padişahı II. Osman'ın^{[3]Necdet Sakaoğlu, Bu Mülkün Kadın Sultanları, 4. baskı, Sayfa: 223} annesi ve Sultan I. Ahmed'in ilk hasekisi ve eşidir.

Hayatı

Kökeni

Milliyeti, ailesi ve kökeni bilinmemesine rağmen bazı yabancı kaynaklar Yunan asıllı olduğunu iddia eder.^{[3]Necdet Sakaoğlu, Bu Mülkün Kadın Sultanları, 4. baskı, Sayfa: 223}

Yükselişi

Kasım 1604'te Sultan I. Ahmed'den en büyük çocuğu II. Osman'ın annesi olmuştur.^{[3]Necdet Sakaoğlu, Bu Mülkün Kadın Sultanları, 4. baskı, Sayfa: 223} Böylece I. Ahmed'in haremdeki baş hasekisi olmuştur. I. Ahmed'in babaannesi olan Safiye Sultan'ın Eski Saray'a gönderilmesi ve Handan Sultan'ın genç yaşta ölümüyle haremdeki en kudretli kadın oldu.

Valide sultanlık dönemi

I. Ahmed 21 Kasım'ı 22 Kasım'a bağlayan gece 1617 yılında öldü ve oğlu Osman daha küçük yaşta olması nedeniyle I. Mustafa tahta oturdu. I. Mustafa devlet meseleleri ile ilgilenmediğini ifade ederek saltanatı kabul etmediyse de bu hal, devlet erkânı tarafından göz önüne alınmadı. Ancak gerçekten I. Mustafa devlet işleri ile ilgilenmeyip, devlet işlerini ehline teslim etmek istedi. Nitekim tahta çıktıktan 96 gün sonra 26 Şubat 1618 günü tahttan indirildi. Genç Osman'ın 1618'de 14 yaşındayken tahta geçmesi üzerine Valide Sultan oldu. Kendisine Devletlu İsmetlu Mâh-Firûze Hadice Valide Sultan Ahiyât üs-Şan Hazretleri unvanıyla hitap edilirdi. 1620'de oğlunun saltanatı sırasında hastalıktan öldü.

Popüler kültürdeki yeri

2010 yapımı Mahpeyker adlı filmde kendisini Öykü Çelik canlandırılmıştır. 2015 yapımı Muhteşem Yüzyıl: Kösem adlı Türk dizisinde ise Dilara Aksüyek canlandırılmıştır.

Bibliyografya

Von Anrep, Natalia, Mahidevran, Lychatz Verlag/Leipzig, 2015
Clot, Andre: Mektuplar, 1980 - 1985
Öztuna, Yılmaz: Devletler ve Hanedanlar 2.Cilt, 1989.
Peirce, Leslie P., The Imperial Harem: Women and Sovereignty in the Ottoman Empire, Oxford University Press, 1993, ISBN 0-19-508677-5.
Uluçay, Çağatay, Padişahların Kadınları ve Kızları, Ankara 1992