Koltuk davulu
İçindekiler9
Koltuk davulu (ya da Koltuk altı davulu), tek taraflı çıplak elle çalınan çift başlı halk davuludur. Ermenistan, Türkiye, İran Azerbaycanlıları, Azerbaycan[1]Archived copy. Gürcistan ve diğer Kafkasya bölgelerinde kullanılmaktadır. Çalındığı bölgeye göre farklı isimlerle anılmaktadır. Koltuk davulumembranofonu, Hindistan'daki dhol ve nakkareden farklıdır.
Ermenistan'da dhol
Dhol, Kilikya, Ermeni Krallığı döneminden beri Ermenistan'da ve aynı zamanda Ermeni tarihi boyunca sürekli olarak çalınan ortak bir halk çalgısıdır. Dhol sopalarla, tokalarla veya ellerin avuç içi ve parmaklarla çalınabilmektedir. Bir zamanlar askeri seferler sırasında kullanılan dhol, günümüzde folklorik üçlülerde (dholu tamamlayan düdük ve zurna ile birlikte) ve orkestrada çalınmaktadır.
Ermeni Yaylaları binlerce yıldır Ermenilere ev sahipliği yapmaktadır, bu nedenle İpek Yolu üzerindeki Ermeni tüccarların çalgıyı Hindistan'dan getirdiklerine ya da çalgının Hindistan'a bu bölgeden götürüldüğüne inanılmaktadır.
Türkiye'de nakkare
Nakkare (koltuk davulu da denir) bir Türk halk davulu veya vurmalı çalgısıdır. Kol altına yerleştirilir ve el ile çalınır. Normal tamburlara göre daha uzundur ve çapı daha küçüktür.
Gürcistan'da doli
Doli, Kafkasya'da Gürcistan çevresinde kullanılır. Gövde, üzerine demir halkalarla sıkıca tutturulmuş deri kaplı içi boş bir ahşap silindirden oluşur. Otururken veya dans ederken, kolun altında veya üstünde, avuç içi ve parmaklarla çalınır. Forte efekti elde etmek için merkeze, piyano efekti elde etmek için kenarlara vurulur. Dolinin gövde ve baş yüksekliği ve çapı oranı yaklaşık olarak üçte birdir. Doli çalanlar çoğunlukla erkeklerdir. Performansta doli dansın ritmini belirler. Doli sıklıkla diğer bölgesel enstrümanlar ile birlikte kullanılır: çöğür, çiboni, salamuri, buzika ve duduk.
Azerbaycan'da nagara
Azerbaycan devleti 1918'de kurulduğundan beri, komşu ülkelerin dhol çalgısı yerli halka uyarlandı ve bugün ülke genelinde yaygın olarak kullanılan Türk nakkaresi ile ilişkilendirildi. Azerbaycan dilinde (Türkçe) "toy-dan-sora-nagara!" diye bir atasözü bulunmaktadır. Bu atasözü düğün törenlerinden sonra naghara anlamına gelmektedir.[2]Naghara, the Azerbaijani Cylindrical Drum.
Bu çalgı, doktorların kötü ruh hali, melankoli, entelektüel ve fiziksel yorgunluk ve düşük tansiyon ile başa çıkmasına yardımcı oldu.[3]Music Therapy: What Doctors Knew Centuries Ago. Azerbaijan International (2003). Nagaranın baharatlı karanfil gibi bazı şifalı bitkilerle birlikte kullanılabileceğine inanılıyordu. Nagaranın ritmik atımının kalbin güçlenmesine yol açtığına inanılmaktaydı. Nagara, Erken Orta Çağ Türk edebiyat destanı Dede Korkut Kitabı'nda da geçmektedir. Nagaraya benzeyen benzer çalgılar eski Mısır'da iyi biliniyordu.
Doul Baraban
Çerkesya ve Dağıstan'da bu tip silindirik halk davuluna (iki deri başlı) baraban denir. Bu, Rusya anakarasında sopalarla oynanan barabandan (davul) farklıdır (Ayrıca bkz Çerkes müziği).
Jergh
Çeçenya'da jergh veya watt adında çift başlı bir davul kullanılmaktadır.
Fotoğraf galerisi
<gallery widths="250" heights="200" caption="Azerbaycan'da koltuk nagara"> Dosya:Natig rythm group at the Novruz holiday concert.jpg </gallery>
Ayrıca bakınız
Kudum
Dhol
Dış bağlantılar
http://azeri.org/Azeri/az_latin/manuscripts/music_therapy/english/113_music_therapy_farid.html
http://world-beats.com/instruments/dhol.htm
Kaynakça
- 1.Archived copy. nay.ir
- 2.Naghara, the Azerbaijani Cylindrical Drum. nasehpour.com
- 3.Music Therapy: What Doctors Knew Centuries Ago. Azerbaijan International (2003). azeri.org