Kaşgar Muharebesi (1934)

İkinci Kaşgar Muharebesi , Ocak-Şubat 1934 tarihleri arasında Kaşgar'da meydana gelen bir muharebedir. Emir Abdullah Buğra komutasındaki Türk Müslüman Uygur ve Kırgız savaşçılar ve diğer Türk ayrılıkçıları, General Ma Zhancang komutasındaki Hui ve Han Çin askerlerine altı günlük bir süre boyunca dört ayrı saldırı başlatarak onları Kaşgar'ın içine hapsettiler. Hoca Niyaz, 13 Ocak'ta Kaşgar surlarında beliren ve Çinli Müslümanlar tarafından sürüldüğü Aksu'dan 480 km bir yürüyüşün ardından saldırıya kendi Kumul Uygur savaşçılarıyla katıldı. Çinli Müslüman ve Çinli kuvvetler, Türk savaşçıları püskürterek ağır kayıplar verdiler.^{[1]AP. REPULSE REBELS AFTER SIX DAYS. Spokane Daily Chronicle, 1 Şubat 1934.}

36. Tümen'den General Ma Fuyuan daha sonra Kaşgar'da Birinci Doğu Türkistan Cumhuriyeti'nin Uygur ve Kırgız isyancılarına saldırdı. Ma Zhancang'ı ve kapana kısılmış Çin birliklerini serbest bıraktı. Ma Zhancang ve Ma Fuyuan daha sonra kalan Türk savaşçıları yendi ve kovdu. Tahminlere göre, Kızıl Katliamı'nın intikamı için 2.000 ila 8.000 Uygur sivil öldürüldü.^{[2]Christian Tyler. Wild West China: the taming of Xinjiang. 2004, s. 116.} Nisan 1934'te General Ma Zhongying, Iydgâh Camii'nde şahsen bir konuşma yaparak Uygurlara Nankin'deki Çin Cumhuriyeti hükûmetine sadık olmalarını söyledi.^{[3]James A. Millward. Eurasian Crossroads: A History of Xinjiang. 2007, s. 200.} Birleşik Krallık konsolosluğundaki birkaç Birleşik Krallık vatandaşı, Mart 1934'te iki ayrı olayda 36. Tümen birlikleri tarafından öldürüldü.^{[4]British documents on foreign affairs: reports and papers from the Foreign Office confidential print. From the First to the Second World War. Asia 1914-1939. China, April 1934-December 1935, Part 2, Volume 43. University Publications of America, 1996, s. 167.} Çinli Müslümanlar "Tungan aşiretleri" olarak anılıyordu. İlk raporlar, 2.000 Uygur ve Birleşik Krallık konsolosluğunun birkaç üyesinin öldürüldüğüydü. Uygurlar, Yark ve Hotan'dan birlikler ve Kırgız aşiretleriyle takviye edildi.^{[5]The China monthly review, Volume 68. 1934, s. 287.}