Elâru Mevhibe Başkadınefendi

Elâru Mevhibe Kadın (6 Ağustos 1835, Tiflis - 21 Şubat 1936, Şişli), Osmanlı padişahı V. Murad'in ilk eşi ve başkadınefendisidir. Osmanlı Hanedanının en uzun yaşayan üyesidir. Gürcü asıllıdır.

Mevhibe Kadın 6 Ağustos 1835'te doğdu.^{[1]Saray ve Babıali'nin iç yüzü:Sultan Murad'ın baş kadını Mevhibe Hanım'ın anlattıkları. 1 Mart 1934.} 1848-49'da^{[2]Trabzon Eyaletinde Yurtluk-Ocaklık Suretiyle Arazi Tasarrufuna Son Verilmesi (1847-1864). Uluslararası Karadeniz İncelemeleri Dergisi, s. 60.} o zamanlar Trabzon Eyaleti valisi olan Gürcü Hayreddin Paşa onu haremde takdim etti. Burada Osmanlı saray geleneğine göre adı Elâru olarak değiştirilmiştir.^{[1]Saray ve Babıali'nin iç yüzü:Sultan Murad'ın baş kadını Mevhibe Hanım'ın anlattıkları. 1 Mart 1934.}

Elâru, Murad ile o daha Şehzadeyken, 2 Ocak 1857'de Sultan I. Abdülmecid döneminde Dolmabahçe Sarayı'nda evlendi.^{[3]Genealogy of the Imperial Ottoman Family 2005. 2005, s. 19.} On iki yaşında Sultan Murad dairesine girdiğini belirtmiştir.^{[1]Saray ve Babıali'nin iç yüzü:Sultan Murad'ın baş kadını Mevhibe Hanım'ın anlattıkları. 1 Mart 1934.} Murad ise evlendiğinde on altı yaşındaydı. Abdülmecid'in 1861'de ölümü ve kardeşi Sultan Abdülaziz'in tahta çıkmasından sonra Murad veliaht oldu. İkili, Abdülaziz'in kendisine tahsis ettiği Kurbağalıdere'de bir konakta yaşıyordu. Dolmabahçe Sarayı ve Nisbetiye Köşkü'ndeki şehzade dairelerinde kışları geçirirlerdi. 1875'te Murad, Mevhibe'nin adını değiştirdi.^{[1]Saray ve Babıali'nin iç yüzü:Sultan Murad'ın baş kadını Mevhibe Hanım'ın anlattıkları. 1 Mart 1934.}

Murad'ın ölümünden sonra Mevhibe, Tarlabaşı Sarayı'na yerleşti. Bu saray, bir zamanlar Sultan II. Abdülhamid'in en büyük kızı Zekiye Sultan'a aitti.^{[4]Tanzimat'tan Cumhuriyet'e Mefruşat-ı Hümayun İdaresi. Selçuk University Institute of Social Sciences, 2015, s. 213.} 1908'de İkinci Meşrutiyet'in ilanından sonra Şişli'de bir ev satın aldı ve inzivaya çekilmek için oraya yerleşti. Osmanlı Hanedan üyelerinin sürgün edilmesine rağmen o sürgün edilmemiştir. 21 Şubat 1936'da 100 yaşındayken Şişli'de öldü ve Ortaköy'de bir mezarlığa defnedildi.^{[5]Bir şehzadenin hâtırâtı: vatan ve menfâda gördüklerim ve işittiklerim. YKY, 2004, s. 28.}