Üryanizade Cemil Molla

Üryanizade Cemil Molla (d. 3 Kasım 1864^{[1]Dürin Ababay, Üryanizadeler: Çılgın Bir Osmanlı Ailesi, #Tarih dergisi Sayı 4, Ağustos 2014}- ö. 13 Şubat 1941^{[1]Dürin Ababay, Üryanizadeler: Çılgın Bir Osmanlı Ailesi, #Tarih dergisi Sayı 4, Ağustos 2014}), Osmanlı devlet adamı, hukuk bilgini ve şair.

Renkli kişiliği, köşkünde kurduğu debdebeli ve sofistike hayatla Osmanlı tarihinde iz bırakmıştır.^{[1]Dürin Ababay, Üryanizadeler: Çılgın Bir Osmanlı Ailesi, #Tarih dergisi Sayı 4, Ağustos 2014}

Yaşamı

1864 yılında İstanbul'da doğdu. İstanbul'un köklü ailelerinden Üryanizadeler ailesinin üyesidir. Babası şair Süleyman Celâleddin Bey, annesi Uryanizade Ahmed Esad Efendi'nin kızı Ayşe Sıddıka Hanım'dır. Cemil Bey, medrese öğrenimi gördü.^{[2]1868’den 1922’ye Şura-yı Devlet Reisleri, T.C Danıştay Başkanlığı web sitesi, Erişim tarihi:31.08.2014.} 1885'te molla payesi aldı.^{[1]Dürin Ababay, Üryanizadeler: Çılgın Bir Osmanlı Ailesi, #Tarih dergisi Sayı 4, Ağustos 2014} Kendi gayretleriyle İngilizce ve Fransızca öğrendi.^{[3]Cemil Molla, Üsküdarlı Meşhurlar Ansiklopedisi, İstanbul Belediye Başkanlığı Kültür Yayınları, Ocak 2012, Erişim tarihi:31.08.2014.} Şeyhülislamlık Dairesi memuriyetlerine yetişti. Mecelle ve hukuk konusunda otoriteydi.^{[3]Cemil Molla, Üsküdarlı Meşhurlar Ansiklopedisi, İstanbul Belediye Başkanlığı Kültür Yayınları, Ocak 2012, Erişim tarihi:31.08.2014.}

Niş Beylerbeyi Hafızoviç Ebubekir Bey'in kızı Emine Hanım ile evlendi.^{[1]Dürin Ababay, Üryanizadeler: Çılgın Bir Osmanlı Ailesi, #Tarih dergisi Sayı 4, Ağustos 2014}

1878-1889'da şeyhülislamlık yapan dedesinin izni ile onun Kuzguncuk'taki yalısının karşısındaki koruda bir köşk yaptırdı. Günümüze kadar ulaşan Cemil Molla Köşkü, II. Abdülhamid döneminin gayri resmi kültür, eğlence ve sanat merkezi haline geldi.^{[1]Dürin Ababay, Üryanizadeler: Çılgın Bir Osmanlı Ailesi, #Tarih dergisi Sayı 4, Ağustos 2014}

Cemil Molla, Padişah II. Abdülhamid'in gözdesi, dostu ve satranç arkadaşı idi.^{[4]Seral Cumalı, Beyaz Köşkte Saz Bitince Söz Başlardı, Posta gazetesi, 15.01.2012, Erişim tarihi:31.08.2014.} 1909'da Abdülhamid'in tahttan indirilmesi üzerine İttihat ve Terakki yönetimi tarafından Midilli Adası'na sürgüne gönderildi. Üç yıl sonra affedilerek İstanbul'a döndü.

1919 yılında Adliye Nazırı, 1920 yılında ise Şura-yı Devlet başkanı^{[2]1868’den 1922’ye Şura-yı Devlet Reisleri, T.C Danıştay Başkanlığı web sitesi, Erişim tarihi:31.08.2014.} olarak görev yaptı. Cumhuriyet devrinde memuriyete devam etmedi, emekli oldu.

1941 yılında İstanbul'da öldü. Nakkaştepe'deki aile mezarlığına defnedildi.^{[3]Cemil Molla, Üsküdarlı Meşhurlar Ansiklopedisi, İstanbul Belediye Başkanlığı Kültür Yayınları, Ocak 2012, Erişim tarihi:31.08.2014.}

"Dağarcığım" adlı bir anı kitabı ve basılmış şiirleri vardır.