Çoban Mustafa Paşa

Çoban Mustafa Paşa (1478 - Nisan 1529, İstanbul), Osmanlı İmparatorluğu'nda kapıcıbaşı, vezir ve beylerbeyi görevlerinde bulunmuş Boşnak asıllı Osmanlı komutanı ve devlet adamıdır.
Boşnak kökenli bir devşirme olarak Yeniçeri ocağına alındı. 1514 yılında meydana gelen Çaldıran Muharebesi'nde görev aldı. Sarayda kapıcıbaşı olarak görev yapan Mustafa Paşa, Rumeli Beylerbeyi oldu. Bu görevdeyken sadrazam Pîrî Mehmed Paşa'nın önerisiyle I. Selim tarafından 3. vezirliğe getirildi. Bir ara Sultan Selim'in huzurunda Pîrî Mehmed Paşa aleyhinde sözler söyleyince sultan tarafından görevden alınarak öldürülmek istenmişse de Piri Paşa'nın araya girmesiyle affedilmiştir.[1]Uzunçarşılı, İsmail Hakkı. Osmanlı Tarihi II. Cilt. Türk Tarih Kurumu, 1995. Önce I. Selim'in kızlarından Şehzade Sultan ile evlenmiştir, eşi 1517'den önce ölmüştür.[2]Peirce, Leslie: Empress of the East (2017): Şehzâde Sultan and her daughter, who is unnamed appeared in the first extant Old Palace Harem register of Suleiman's reign dating 1555-56. Daha sonrasında I. Süleyman devrinde 1522 yılında Sultan Selim'in bir diğer kızı Hafize Sultan ile evlendiği belirtilmekte olduğundan "Damat" lakabıyla da anılmıştır.[3]Called also Sultanzade Sultan[4]İsmail Hakkı Uzunçarşılı; Yavuz Sultan Selim'in Kızı Hanım Sultan ve Torunu Kara Osman Şah Bey Vakfiyeleri: "Yavuz Sultan Selim's daughters: Şehzade Hatun's husband Çoban Mustafa Pasha, Şah'i Sultan's husband Lütfi Pasha, Hanım Sultan's husband İskender Pasha, Fatma Sultan's husband Kara Ahmed Pasha, Sultan Süleyman's daughter, Mihrimah Sultan's husband Rüstem Pasha."
Şehzade Sultan ile olan evliliğinden 1556 yılında ölen Ayşe Hanımsultan isminde bir kızları olmuştur.[2]Peirce, Leslie: Empress of the East (2017): Şehzâde Sultan and her daughter, who is unnamed appeared in the first extant Old Palace Harem register of Suleiman's reign dating 1555-56. Hafize Sultan ile olan evliliğinden ise ilerde Tırhala Sancakbeyi olacak olan ve kendi camisini yaptıran Sultanzade Kara Osman Şah Paşa isminde bir oğlu olmuştur.[4]İsmail Hakkı Uzunçarşılı; Yavuz Sultan Selim'in Kızı Hanım Sultan ve Torunu Kara Osman Şah Bey Vakfiyeleri: "Yavuz Sultan Selim's daughters: Şehzade Hatun's husband Çoban Mustafa Pasha, Şah'i Sultan's husband Lütfi Pasha, Hanım Sultan's husband İskender Pasha, Fatma Sultan's husband Kara Ahmed Pasha, Sultan Süleyman's daughter, Mihrimah Sultan's husband Rüstem Pasha."
2. vezir sıfatıyla 1521 yılında Belgrad Seferi'ne katıldı. 1522'de serdar olarak donanmanın başında Rodos Seferi'ne çıktı. Kuşatmanın uzaması üzerine görevden alınarak 17 Aralık 1522'de Mısır valiliğine atandı. Bu görevdeyken Mısır'da Çerkes beylerin başlattığı isyanı bastırdı. Mayıs 1523'te bastırılan isyan sonrasında İstanbul'a döndü. Nisan 1529 tarihinde İstanbul'da öldü. Cenazesi, Gebze'de Çoban Mustafa Paşa Külliyesi'ndeki türbesine defnedildi.[5]Müderrisoğlu, F., Bâni Çoban Mustafa Paşa ve Bir Osmanlı Şehri Gebze. Vakıflar Dergisi, Sayı: 25, S:67-124, 1995. URL:http://acikerisim.fsm.edu.tr:8080/xmlui/handle/11352/521 . Erişim: 2016-12-29
Ayrıca bakınız
Kaynakça
- 1.Uzunçarşılı, İsmail Hakkı. Osmanlı Tarihi II. Cilt. Türk Tarih Kurumu, 1995.
- 2.Peirce, Leslie: Empress of the East (2017): Şehzâde Sultan and her daughter, who is unnamed appeared in the first extant Old Palace Harem register of Suleiman's reign dating 1555-56.
- 3.Called also Sultanzade Sultan
- 4.İsmail Hakkı Uzunçarşılı; Yavuz Sultan Selim'in Kızı Hanım Sultan ve Torunu Kara Osman Şah Bey Vakfiyeleri: "Yavuz Sultan Selim's daughters: Şehzade Hatun's husband Çoban Mustafa Pasha, Şah'i Sultan's husband Lütfi Pasha, Hanım Sultan's husband İskender Pasha, Fatma Sultan's husband Kara Ahmed Pasha, Sultan Süleyman's daughter, Mihrimah Sultan's husband Rüstem Pasha."
- 5.Müderrisoğlu, F., Bâni Çoban Mustafa Paşa ve Bir Osmanlı Şehri Gebze. Vakıflar Dergisi, Sayı: 25, S:67-124, 1995. URL:http://acikerisim.fsm.edu.tr:8080/xmlui/handle/11352/521 . Erişim: 2016-12-29 acikerisim.fsm.edu.tr