# Zitvatorok Antlaşması

> Source: https://turkipedia.org/tr/wiki/Zitvatorok_Antla%C5%9Fmas%C4%B1
> Last updated: 2026-10-05
> License: CC BY-SA 4.0 (https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/). Credit "Turkipedia contributors" and link to the source.
> Based on: Zitvatorok Antlaşması, https://tr.wikipedia.org/wiki/Zitvatorok_Antla%C5%9Fmas%C4%B1 (CC-BY-SA-4.0)

![Zitvatorok'ta Barış Müzakereleri (1606, tempera, kâğıt üzerine, Ottó Herman Müzesi)](https://thumb.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/9/99/Peace_Negotiations_in_Zsitvatorok_1606.jpg/1280px-Peace_Negotiations_in_Zsitvatorok_1606.jpg)
*Zitvatorok'ta Barış Müzakereleri (1606, tempera, kâğıt üzerine, Ottó Herman Müzesi) (public-domain)*

- **Adı:** Zitvatorok Antlaşması
- **Çeşit:** Barış antlaşması
- **Taraflar:** Osmanlı İmparatorluğu Avusturya Arşidüklüğü
- **Diller:** Osmanlı Türkçesi; Almanca

**Zitvatorok Antlaşması**, 11 Kasım 1606 tarihinde [Osmanlı İmparatorluğu](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu) ile [Avusturya Arşidüklüğü](https://turkipedia.org/tr/wiki/Avusturya_Ar%C5%9Fid%C3%BCkl%C3%BC%C4%9F%C3%BC) arasında imzalanmış [1593-1606 Osmanlı-Avusturya Savaşı](https://turkipedia.org/tr/wiki/1593-1606_Osmanl%C4%B1-Avusturya_Sava%C5%9F%C4%B1)'nı sona erdiren [barış antlaşması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bar%C4%B1%C5%9F_antla%C5%9Fmas%C4%B1)dır.

[Osmanlı Devleti](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu) ve [Avusturya Arşidüklüğü](https://turkipedia.org/tr/wiki/Avusturya_Ar%C5%9Fid%C3%BCkl%C3%BC%C4%9F%C3%BC) 15 yıl süren uzun bir savaştan sonra yorgun düşmüşlerdi. Ayrıca Osmanlı Devleti'nde ise [Celâlî isyanları](https://turkipedia.org/tr/wiki/Cel%C3%A2l%C3%AE_isyanlar%C4%B1) baş göstermişti. Müzakere görüşmelerini [Derviş Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bo%C5%9Fnak_Dervi%C5%9F_Mehmed_Pa%C5%9Fa) yönetti. [I. Ahmed](https://turkipedia.org/tr/wiki/I._Ahmed), Avusturya kralının kendisine eşit kabul edilmesini en baştan beri kabul etmemişti. Lakin Celali isyanları ve bu maddenin sadece kâğıt üzerinde kalacağı düşüncesiyle bu maddeyi kabul etti. Sultan [I. Ahmed](https://turkipedia.org/tr/wiki/I._Ahmed) ve [Avusturya](https://turkipedia.org/tr/wiki/Avusturya_Ar%C5%9Fid%C3%BCkl%C3%BC%C4%9F%C3%BC) adına [Arşidük](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ar%C5%9Fid%C3%BCk) [II. Rudolf](https://turkipedia.org/tr/wiki/II._Rudolf_%28Kutsal_Roma_imparatoru%29) arasında, Estergon-Komorin arasındaki Zsitva suyunun [Tuna Irmağı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Tuna)'na döküldüğü yerde imzalandı.

![Zitvatorok Anıtı (Slovakya)](https://thumb.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/7/7d/Zsitvat%C5%91.JPG/1280px-Zsitvat%C5%91.JPG)
*Zitvatorok Anıtı (Slovakya) (Szeder László, CC-BY-SA-3.0)*

Antlaşmaya göre:

1. [Eğri](https://turkipedia.org/tr/wiki/E%C4%9Fri_Kalesi), [Estergon](https://turkipedia.org/tr/wiki/Estergon_Kalesi), [Kanije](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kanije) kaleleri Osmanlı'da, [Raab](https://turkipedia.org/tr/wiki/Yan%C4%B1kkale) (Yanıkkale) ve [Komárom](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kom%C3%A1rom) kaleleri ise Avusturyalılarda kalacaktır.
2. Avusturya bir kereye mahsus olmak üzere Osmanlı Devleti'ne 200.000 kuruş savaş tazminatı ödeyecek.[^1] Onun dışında Osmanlı, Avusturya'ya vergi ödemeyecek.
3. Avusturya arşidükü Osmanlı padişahına eşit sayılacaktır. Osmanlı Padişahı [Avusturya Arşidükü](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ar%C5%9Fid%C3%BCk)'ne [Kutsal Roma imparatoru](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kutsal_Roma_imparatorlar%C4%B1_listesi) ([''Kayser''](https://turkipedia.org/tr/wiki/Sezar_%28%C3%BCnvan%29) veya *Kayzer*) unvanıyla hitap edecektir.
4. Avusturya'nın kendi elinde bulundurduğu [Macaristan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Macaristan_Krall%C4%B1%C4%9F%C4%B1_%281526-1867%29) toprakları için ödemekte olduğu yıllık 30.000 dukalık vergi kaldırılacaktır.[^2]
5. İmparator her üç yılda bir sultana hediyeler gönderecektir.[^3]
6. İki taraf da karşılıklı sınırları ihlal etmeyecektir.[^4]
7. Sınır anlaşmazlıkları Osmanlılar adına [Budin](https://turkipedia.org/tr/wiki/Budin_%28eyalet%29) [beylerbeyi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Beylerbeyi), Avusturya adına [Yanıkkale](https://turkipedia.org/tr/wiki/Yan%C4%B1kkale) kumandanı arasında görüşülecek ve bir hükme bağlanacaktır.[^5]
8. Bu antlaşma, daha sonra gelecek sultan ve imparatorlar için de geçerli sayılacaktır.[^6]

Zitvatorok Antlaşması Osmanlı'nın lehine gibi görünse de, bu antlaşma Osmanlı Devleti'nin artık eski gücünde olmadığını gösteriyordu. Bu antlaşma ile artık Osmanlı Devleti'nin Avrupa'daki üstünlüğü sona ermiştir.[^7] 1533 tarihli [İstanbul Antlaşması](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0stanbul_Antla%C5%9Fmas%C4%B1_%281533%29) ile elde edilen protokol ve hukuksal alandaki üstünlük Osmanlı İmparatorluğu açısından sona ermiş, bu iki devlet ve yöneticileri hukuk ve protokol anlamında birbirlerine eşit sayılmışlardır. Aynı zamanda bu antlaşma ile birlikte [İstanbul Antlaşması](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0stanbul_Antla%C5%9Fmas%C4%B1_%281533%29)'ndan bu yana Osmanlı'nın [Katolikler](https://turkipedia.org/tr/wiki/Katolik_Kilisesi)'e göre Roma'nın vârisi olarak tanınma durumu ortadan kalkmıştır.

Bu antlaşmadan sonra, Osmanlı Devleti, [Avrupa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Avrupa)'da önemli ölçüde toprak kazanamamıştır ve 17. yüzyılın sonlarından itibaren toprak kayıpları başlamıştır. Zitvatorok Antlaşması, Osmanlı diplomasi tarihi açısından bir dönüm noktasıdır; [duraklamanın](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu_duraklama_d%C3%B6nemi) diplomasiye yansıması bu antlaşmayla olmuştur.[^8]

## Dış bağlantılar

- [''Osmanlı'nın yükseliş ve çöküşüne genel bakış''](http://sdu.dergipark.gov.tr/download/article-file/118020) , Bayram Kodaman, SDÜ Fen Edebiyat Fakültesi, Sosyal Bilimler Dergisi, Aralık 2007, Sayı:16, s. 1-24.

[^1]: Emecen, Feridun M.. Çağdaş Osmanlı Kaynaklarında Uzun Savaşlar ve Zitvatorok Antlaşması ile İlgili Algılama ve Yorum Problemleri. İstanbul 29 Mayıs University, 2007, s. 87-97. <https://dergipark.org.tr/en/pub/oa/issue/10949/130863>
[^2]: Osmanlı Diplomasi Tarihi. İstanbul Üniversitesi Açık ve Uzaktan Eğitim Fakültesi. <https://cdn-acikogretim.istanbul.edu.tr/auzefcontent/20_21_Bahar/osmanli_diplomasi_tarihi/6/index.html>
[^3]: İnalcık, Halil. Devlet-i Aliyye. Türkiye İş Bankası Kültür Yayınları, 2020, s. 36-37.
[^4]: İnalcık, Halil. Devlet-i Aliyye. Türkiye İş Bankası Kültür Yayınları, 2020, s. 36-37.
[^5]: İnalcık, Halil. Devlet-i Aliyye. Türkiye İş Bankası Kültür Yayınları, 2020, s. 36-37.
[^6]: İnalcık, Halil. Devlet-i Aliyye. Türkiye İş Bankası Kültür Yayınları, 2020, s. 36-37.
[^7]: İnalcık, Halil. Devlet-i Aliyye. Türkiye İş Bankası Kültür Yayınları, 2020, s. 36-37.
[^8]: Osmanlı Diplomasi Tarihi. İstanbul Üniversitesi Açık ve Uzaktan Eğitim Fakültesi. <https://cdn-acikogretim.istanbul.edu.tr/auzefcontent/20_21_Bahar/osmanli_diplomasi_tarihi/6/index.html>
