# Zübeyde Hatun

> Source: https://turkipedia.org/tr/wiki/Z%C3%BCbeyde_Hatun
> Last updated: 2026-10-05
> License: CC BY-SA 4.0 (https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/). Credit "Turkipedia contributors" and link to the source.
> Based on: Zübeyde Hatun, https://tr.wikipedia.org/wiki/Z%C3%BCbeyde_Hatun (CC-BY-SA-4.0)

- **Eşi:** Melikşah
- **Çocukları:** Berkyaruk
- **Hanedan:** Selçuklu Hanedanı
- **Babası:** Emir Yakuti
- **Ölüm tarihi:** 1099
- **Ölüm yeri:** Rey, Büyük Selçuklu İmparatorluğu
- **Dini:** İslam

**Zübeyde Hatun** (ö. 1099, [Rey](https://turkipedia.org/tr/wiki/Rey)), [Büyük Selçuklu İmparatorluğu](https://turkipedia.org/tr/wiki/B%C3%BCy%C3%BCk_Sel%C3%A7uklu_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu) Sultanı [Melikşah](https://turkipedia.org/tr/wiki/I._Melik%C5%9Fah)'ın eşi, [Berkyaruk](https://turkipedia.org/tr/wiki/Berkyaruk)'un annesidir.

Babası [Çağrı Bey](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C3%87a%C4%9Fr%C4%B1_%28Horasan_Sel%C3%A7uklu_meliki%29)'in oğlu [Emir Yakuti](https://turkipedia.org/tr/wiki/Emir_Yakuti)'dir. Sultan [Melikşah](https://turkipedia.org/tr/wiki/I._Melik%C5%9Fah) ile evlendi. Kocası [Melikşah](https://turkipedia.org/tr/wiki/I._Melik%C5%9Fah) üzerinde etkiliydi.[^1] 1081 yılında [Berkyaruk](https://turkipedia.org/tr/wiki/Berkyaruk)'u dünyaya getirdi. Oğlu [Berkyaruk](https://turkipedia.org/tr/wiki/Berkyaruk) Selçuklu Sultanı olunca bir süre sonra kayınbiraderi [Tacüddevle Tutuş](https://turkipedia.org/tr/wiki/I._Tutu%C5%9F) isyan etti. [Berkyaruk](https://turkipedia.org/tr/wiki/Berkyaruk)'un isyanı bastırıp amcasını öldürmesi üzerine annesini yanına getirmek istedi ancak veziri [Müeyyidülmülk](https://turkipedia.org/tr/wiki/M%C3%BCeyyid%C3%BClm%C3%BClk) buna karşı çıktı. Zübeyde Hatun, Müeyyidülmülk'ün karşı çıktığını öğrenince [Fahrülmülk](https://turkipedia.org/tr/wiki/Fahr%C3%BClm%C3%BClk)'ün de kışkırtmalarıyla vezire kin beslemeye başladı.[^2] Bu durum neticesinde Müeyyidülmülk azledilerek yerine kardeşi Fahrülmülk vezirliğe getirildi. Vezirlikten azledilen Müeyyidülmülk'ün Zübeyde Hatun'a karşı intikam duyguları kabardı. Müeyyidülmülk'ün teşvikiyle isyan edip sultanlığını ilan eden [Muhammed Tapar](https://turkipedia.org/tr/wiki/Muhammed_Tapar) Müeyyidülmülk'ü vezirliğe getirdi. [Muhammed Tapar](https://turkipedia.org/tr/wiki/Muhammed_Tapar), [Rey](https://turkipedia.org/tr/wiki/Rey) şehrine geldiğinde Zübeyde Hatun'da oradaydı. [Müeyyidülmülk](https://turkipedia.org/tr/wiki/M%C3%BCeyyid%C3%BClm%C3%BClk) Zübeyde Hatun'u önce hapsetti ardından da öldürttü.[^3]

### Popüler Kültürde yeri

2020-2021 sezonunda [TRT 1](https://turkipedia.org/tr/wiki/TRT_1) de yayınlanan [Uyanış: Büyük Selçuklu](https://turkipedia.org/tr/wiki/Uyan%C4%B1%C5%9F%3A_B%C3%BCy%C3%BCk_Sel%C3%A7uklu) dizisinde [Sezin Akbaşoğulları](https://turkipedia.org/tr/wiki/Sezin_Akba%C5%9Fo%C4%9Fullar%C4%B1) tarafından canlandırılmıştır.

[^1]: TDV İslam Ansiklopedisi, cilt: 24, sayfa: 93
[^2]: TDV İslam Ansiklopedisi, cilt: 31, sayfa: 490
[^3]: TDV İslam Ansiklopedisi, cilt: 31, sayfa: 490
