# Zübeyde Fıtnat Hanım > Source: https://turkipedia.org/tr/wiki/Z%C3%BCbeyde_F%C4%B1tnat_Han%C4%B1m > Last updated: 2026-10-05 > License: CC BY-SA 4.0 (https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/). Credit "Turkipedia contributors" and link to the source. > Based on: Zübeyde Fıtnat Hanım, https://tr.wikipedia.org/wiki/Z%C3%BCbeyde_F%C4%B1tnat_Han%C4%B1m (CC-BY-SA-4.0) - **Adı:** Zübeyde Fitnat Hanım - **Doğum tarihi:** 1725 - **Doğum yeri:** İstanbul Vilayeti, Osmanlı İmparatorluğu - **Ölüm tarihi:** 1780 - **Ölüm yeri:** İstanbul, Osmanlı İmparatorluğu - **Yattığı yer:** Eyüpsultan Mezarlığı, İstanbul - **Meslek:** Şair - **Milliyet:** Türk - **Dönem:** 18. yüzyıl - **Tür:** Şiir **Zübeyde Fıtnat Hanım** (1725 - 1780), 18. yüzyılda yaşamış bir divan şairidir. [Divan edebiyatı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Divan_edebiyat%C4%B1)nda kendinden sonra gelen kadın divan şairleri arasında bir zirve olarak görülmüştür[^1] Şiirleri kadar nükteleri, kendisi ile [Koca Ragıp Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Koca_R%C3%A2g%C4%B1b_Pa%C5%9Fa) ve şair Haşmet çevresinde geçtiği varsayılan latifelerle de tanınmıştır. ## Yaşamı 18. yüzyılda İstanbul'da dünyaya geldi. Asıl adı Zübeyde idi. Babası şeyhülislam ve şair [Ebuishakzade Mehmed Esad Efendi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Eb%C3%BBishakz%C3%A2de_Mehmed_Esad_Efendi), annesi ise Mirzazade Şeyh Mehmet Efendi'nin kızı Hatice Hanım'dır.[^2] Pek çok Şeyhülislam ve edebiyata düşkün, şiir söylemeyi seven kişiler yetiştirmiş bir ailede yetişti; edebî muhitlere girip çıktı. Annesinin mensubu bulunduğu *Âl-i Feyz* ailesinden Rumeli Kazaskeri Derviş Mehmet Efendi ile evlendi. Eşinin şiir yazmasını onaylamadığı ve mutsuz bir evliliği olduğu rivayet edilir. [Nâbî](https://turkipedia.org/tr/wiki/N%C3%A2b%C3%AE) etkisinde şiirler yazdı; gazellerinde [Nedim](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ned%C3%AEm)'i hatırlatan şuh ve şen söyleyişler de bulunur.[^3] Şiirinin gelişmesinde nazire tarzı önemli yer tutar; altmış bir gazelinden elli ikisi nazire şeklindedir.[^4] Bazı gazelleri bestelenerek yaygınlık kazanmıştır.[^5] Oluşturduğu hacimce küçük Divan'ının 20 kadar nüshası İstanbul kütüphanelerinde bulunur.[^6] Eser, 1848'de "*Dîvân-ı Fıtnat*" adıyla İstanbul'da yayımlanmıştır. Hazırcevaplığı ve irticalen şiir söyleme yeteneği nedeniyle kendisiyle [Koca Ragıp Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Koca_R%C3%A2g%C4%B1b_Pa%C5%9Fa) ve şair Haşmet arasında geçtiği varsayılan bazı fıkralar doğmuştur. 1780 yılında hayatını kaybetti. Mezarı [Eyüp Sultan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ebu_Eyy%C3%BBb_el-Ensar%C3%AE) Türbesi haziresinde, şadırvan avlusu tarafında ve cüzhane binasının yanındadır.[^7] [^1]: Ömer Faruk Akün, TDV İslam Ansiklopedisi. [^2]: Ömer Faruk Akün, TDV İslam Ansiklopedisi. [^3]: Abdullah Özkan, Başlangıçtan Cumhuriyete Türk Şiiri Antolojisi [^4]: Ömer Faruk Akün, TDV İslam Ansiklopedisi. [^5]: Ömer Faruk Akün, TDV İslam Ansiklopedisi. [^6]: Abdullah Özkan, Başlangıçtan Cumhuriyete Türk Şiiri Antolojisi [^7]: Haskan, Mehmet Nermi. Eyüplü Meşhurlar, Eyüp Belediyesi Yayınları, İstanbul 2014, c.II, s.87