# Yenisey dilleri > Source: https://turkipedia.org/tr/wiki/Yenisey_dilleri > Last updated: 2026-10-05 > License: CC BY-SA 4.0 (https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/). Credit "Turkipedia contributors" and link to the source. > Based on: Yenisey dilleri, https://tr.wikipedia.org/wiki/Yenisey_dilleri (CC-BY-SA-4.0) ![](https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/d/d4/Yeniseian_map_XVII-XX.png) * (Background map by user:fremantleboy , language map by Minami Himemiya, CC-BY-2.5)* - **Bölge:** Günümüzde Yenisey Nehri boyunca tarihsel olarak Sibirya ve Moğolistan'ın büyük bölümüne yayılmıştır - **Familycolor:** Na-Dene - **Aile:** Denesey - **Alt grup:** Kuzey; Güney (Ölü dil) - **İso:** xxx **Yenisey dilleri**, Orta [Sibirya](https://turkipedia.org/tr/wiki/Sibirya)'da [Yenisey Nehri](https://turkipedia.org/tr/wiki/Yenisey) yakınlarında konuşulan bir dil ailesidir. [Ket dili](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ket%C3%A7e) hariç gruptaki diğer dillerin soyu tükenmiştir. Yenisey dilleri, [Kuzey Amerika](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kuzey_Amerika)'daki [Kızılderili](https://turkipedia.org/tr/wiki/K%C4%B1z%C4%B1lderililer) [Na-Dene dilleri](https://turkipedia.org/tr/wiki/Na-Dene_dilleri) ile birlikte [Dene-Yenisey dil ailesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Dene-Yenisey_dilleri) altında sınıflandırılması önerilmektedir. [Tonlamalı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Tonlamal%C4%B1_dil) dillerdir. Göl ve nehir isimleri ve genetik verilerin incelenmesine dayanarak dil ailesinin geçmişte Kuzey Çin ve Moğolistan'ı da kapsamış çok daha geniş bir alanda konuşulmuş olduğu tahmin edilmektedir.[^1] Buna ek olarak 17. yüzyıldan beri kayıtlara dayanarak dil grubunun kuzeye doğru göç ettiği tespit edilmiştir. Proto-Yenisey [urheimat](https://turkipedia.org/tr/wiki/Urheimat)ının [Baykal Gölü](https://turkipedia.org/tr/wiki/Baykal_G%C3%B6l%C3%BC)'nün güneyinde kaldığı kabul edilmektedir.[^2] [Vovin](https://turkipedia.org/tr/wiki/Alexander_Vovin) ve bazı diğer araştırmacılar [Hiung-nu](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C5%9Eyung-nu) yönetici sınıfının günümüzde soyu tükenmiş [Pumpokol](https://turkipedia.org/tr/wiki/Pumpokol) gibi bir Güney Yenisey dili konuştuğunu öne sürmüştür.[^3] Bu savı destekleyen araştırmacılara göre [Han](https://turkipedia.org/tr/wiki/Han_%28%C3%BCnvan%29), [Kağan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ka%C4%9Fan), [Tarkan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Tarkan_%28%C3%BCnvan%29) ve [Tengri](https://turkipedia.org/tr/wiki/Tengri) gibi [Moğol](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mo%C4%9Fol_dilleri) ve [Türk dilleri](https://turkipedia.org/tr/wiki/T%C3%BCrk_dilleri)nde yer alan çeşitli kelimeler alıntı olup kökenleri Yenisey dillerine dayanmaktadır.[^4] Kuzey Çin'de [Sonraki Chao](https://turkipedia.org/tr/wiki/Sonraki_Chao_%2816_Krall%C4%B1k%29)'yu yönetmiş [Jie](https://turkipedia.org/tr/wiki/Jie)lerin dillerinin de Pumpokol benzeri bir dil olduğu öne sürülmektedir.[^5] ## Sınıflandırma **Yenisey dilleri** \[İngilizce *Yeniseian, Yeniseic*; Rusça *Енисейские языки*) - **Kuzey Yenisey dilleri** \[İngilizce *Northern Yeniseian*; Rusça *Кетско-югская группа*\] - [**Ketçe**](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ket%C3%A7e) \[kendilerince *остыганна ка’*; İngilizce *Ket, Yenisei-Ostyak*; Rusça *кетский, имбатский, енисейско-остяцкий*\]. Eskiden *Yenisey Ostyakçası* adıyla anılırdı. [Ketler](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ketler) arasında konuşanı birkaç yüzdür ve özellikle korunması gereken dillerdendir. - † [**Yuğca**](https://turkipedia.org/tr/wiki/Yu%C4%9Fca) \[İngilizce *Yugh, Yug*; Rusça *югский*\]. Yok olmak üzeredir. - Sım Yuğcası \[İngilizce *Yug, Sym-Ket*; Rusça *сымский*\]. Yok olmuştur. - Asıl Yuğca \[İngilizce *Yugh*; Rusça *югский*\]. Konuşanı bir iki kişi olup yok olmak üzeredir. - **Güney Yenisey dilleri** \[İngilizce *Southern Yeniseian*\] - Kot-Asan dilleri \[İngilizce *Kott-Assan*; Rusça *Ассано-коттская группа*\] - † [**Kotça**](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kot%C3%A7a) \[İngilizce *Kott*; Rusça *коттский*\]. 1800'lerin ortalarında yok oldu. - † [**Asanca**](https://turkipedia.org/tr/wiki/Asanca) \[İngilizce *Assan*; Rusça *ассанский*\]. 1800'lerde yok oldu. - Arin-Pumpokol dilleri \[İngilizce *Arin-Pumpokol*; Rusça *Арино-пумпокольская группа*\] - † [**Arince**](https://turkipedia.org/tr/wiki/Arince) \[İngilizce *Arin*; Rusça *аринский*\]. 1800'lerde yok oldu. - † [**Pumpokolca**](https://turkipedia.org/tr/wiki/Pumpokolca) \[İngilizce *Pumpokol*; Rusça *пумпокольский*). 1750'lerde yok oldu. ## Dış bağlantılar - https://web.archive.org/web/20121028223548/http://minlang.srcc.msu.ru/kets/g/g\_home\_en.htm A Multimedia Database of Ket - https://web.archive.org/web/20070320100658/http://lingsib.unesco.ru/ru/languages/ket.shtml.htm Кетский язык [^1]: Vajda, Edward J. (2013). Yeniseian Peoples and Languages: A History of Yeniseian Studies with an Annotated Bibliography and a Source Guide. Oxford/New York: Routledge. [^2]: Vajda, Edward. Yeniseian and Dene Hydronyms. Language Documentation & Conservation Special Publication, s. 183-201. [^3]: Vovin, Alexander. "Did the Xiongnu speak a Yeniseian language?". Central Asiatic Journal 44/1 (2000), pp. 87–104. [^4]: Vovin, Alexander. Xiong-nu_Part2. [^5]: Vovin, Alexander. Who were the *Kyet (羯) and what language did they speak?. Journal Asiatique, 2016, s. 125-144.