# Yeldeğirmeni, Kadıköy > Source: https://turkipedia.org/tr/wiki/Yelde%C4%9Firmeni%2C_Kad%C4%B1k%C3%B6y > Last updated: 2026-10-05 > License: CC BY-SA 4.0 (https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/). Credit "Turkipedia contributors" and link to the source. > Based on: Yeldeğirmeni, Kadıköy, https://tr.wikipedia.org/wiki/Yelde%C4%9Firmeni%2C_Kad%C4%B1k%C3%B6y (CC-BY-SA-4.0) ![Kadıköy'ün İstanbul'daki konumu](https://thumb.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/6/66/Istanbul_location_Kad%C4%B1k%C3%B6y.svg/1280px-Istanbul_location_Kad%C4%B1k%C3%B6y.svg.png) *Kadıköy'ün İstanbul'daki konumu (The Emirr, CC-BY-3.0)* - **Yerleşim türü:** Semt - **Altbölüm türü:** Ülke; Bölge; İl; İlçe - **Altbölüm adı:** Türkiye; Marmara; İstanbul; Kadıköy - **Önder türü:** Muhtar - **Zaman dilimi:** UDAS - **Utc offset:** +03.00 - **LatNS:** N - **LongEW:** E - **Posta kodu türü:** Posta kodu - **Alan kodu:** (+90) 216 - **Plaka kodu:** 34 **Yeldeğirmeni**, [İstanbul](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0stanbul)'un Anadolu yakasında bulunan, [Kadıköy](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kad%C4%B1k%C3%B6y) ilçesinde yer alan semt. [Rasimpaşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Rasimpa%C5%9Fa%2C_Kad%C4%B1k%C3%B6y) mahallesinin sınırları içerisinde yer alır. ## Yerleşim Yeldeğirmeni, kuzeyinde Haydarpaşa Çayırı, güneyinde Halitağa Caddesi, doğusunda Ayrılık Çeşmesi Mezarlığı, batısında ise [Marmara Denizi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Marmara_Denizi) bulunan tepelik alandaki yerleşimdir. ## Tarihi ![Yeldeğirmeni'nde bir bina.](https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/c/cf/Yelde%C4%9Firmeni1.JPG) *Yeldeğirmeni'nde bir bina. (Ail Subway, CC-BY-3.0)* ![Yeldeğirmeni'nden bir duvar resmi.](https://thumb.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/e/ea/Mural_Inti_Yeldegirmeni.jpg/1280px-Mural_Inti_Yeldegirmeni.jpg) *Yeldeğirmeni'nden bir duvar resmi. (Magurale, CC-BY-SA-4.0)* ![Yeldeğirmeni'nde bulunan İtalyan (Valpreda) Apartmanı.](https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/6/68/%C4%B0talyan_Apartman%C4%B1.JPG) *Yeldeğirmeni'nde bulunan İtalyan (Valpreda) Apartmanı. (Ail Subway, CC-BY-3.0)* ![Yeldeğirmeni'nde bulunan Celal Muhtar Apartmanı.](https://thumb.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/1/1a/Celal_Muhtar_Apartmani.jpg/1280px-Celal_Muhtar_Apartmani.jpg) *Yeldeğirmeni'nde bulunan Celal Muhtar Apartmanı. (Magurale, CC-BY-SA-4.0)* Yeldeğirmeni'nin tarihi incelendiğinde jeolojik zamanlara kadar gidilir. Yeldeğirmeni'nde de [Pendik](https://turkipedia.org/tr/wiki/Pendik) ve Yarımburgaz'da olduğu gibi deniz kabuğu kalıntıları bulunmuştur. Bu durum bir zamanlar bu bölgenin deniz suları altında olduğunu göstermektedir. Ayrıca [Kadıköy](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kad%C4%B1k%C3%B6y)'ün ilk yerleşimi olan [Kalkedon](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kalkedon)'un kuruluşunun M.Ö. 675 yıllarında olduğu bilinmektedir. O zamanlarda Kalkedon şehrinin korunması için yapılan surların Yeldeğirmeni, [Altıyol](https://turkipedia.org/tr/wiki/Alt%C4%B1yol) ve [Yoğurtçu](https://turkipedia.org/tr/wiki/Yo%C4%9Furt%C3%A7u)'dan geçtiği bilinmektedir. Yeldeğirmeni, yerleşim olmadan önce Haydarpaşa Çayırı'nın içinde kalan bir alandı. Yeldeğirmeni'ndeki eski yapılardan sinagog, kilise ve okul gibi binaların adlarının Haydarpaşa sözcüğü ile başlaması bundandır. 15. ve 16. yüzyıllarda bahçeli köşklerin varolduğu yazılan bu yerleşim alanında, 1774-1789 yılları arasında, padişah [I. Abdülhamit](https://turkipedia.org/tr/wiki/I._Abd%C3%BClhamid) tarafından 4 yeldeğirmeni yaptırılmıştır. Semtin ismi, un ihtiyacını karşılamak amacıyla kurulan bu yeldeğirmenlerinden gelir. Yeldeğirmeni'nde 1800 yılların ikinci yarısında yerleşim hızlanmış, özellikle Yahudilerin semte yerleşmesiyle birlikte apartmanlaşma başlamıştır. Yeldeğirmeni'ne İstanbul'un ilk apartman semti de denilebilir. Zira, konutların bulunduğu apartman semti olarak kabul edebileceğimiz belirgin tek semt olan [Cihangir](https://turkipedia.org/tr/wiki/Cihangir%2C_Beyo%C4%9Flu), Cumhuriyet'in ilanından çok sonraları oluşmuştur. 1934'ten 1947 yılına dek Kadıköy-Üsküdar arasındaki tramvaylar Yeldeğirmeni Karakolhane Caddesi'ni kullanmıştır. Tramvayın istikameti, 1947'de Kadıköy Rıhtım bölgesinde Haydarpaşa Köprüsü'nün yapılması ile değiştirilmiştir.[^1] Semt, 2010'lu yıllarda bir soylulaşma sürecinden geçer.[^2] ## Tarihi yapılar Yeldeğirmeni, farklı dönem ve kültürlere ait çok sayıda tarihi yapıya ev sahipliği yapmaktadır. ### Ulaşım - [Haydarpaşa Garı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Haydarpa%C5%9Fa_Gar%C4%B1) — Semtin kuzey sınırında yer alan, 1906-1909 yıllarında Alman mimarlar Otto Ritter ve Helmuth Cuno tarafından inşa edilen [neoklasik](https://turkipedia.org/tr/wiki/Neoklasik_mimari) üsluptaki anıtsal tren garı. - Haydarpaşa Siloları — Garın yanında yer alan tarihi silo yapıları. ### Kamu yapıları - Kadıköy Şehremaneti Binası — 1912-1914 yıllarında mimar Yervant Terziyan tarafından inşa edilen neoklasik belediye binası. [Halide Edib Adıvar](https://turkipedia.org/tr/wiki/Halide_Edib_Ad%C4%B1var)'ın İstanbul'un işgalini protesto eden konuşmalarını yaptığı tarihi mekân. - [Haldun Taner](https://turkipedia.org/tr/wiki/Haldun_Taner) Sahnesi — İstanbul Şehir Tiyatroları'na bağlı sahne. ### Sivil mimari - Valpreda Apartmanı — 1909 yılında [Haydarpaşa Garı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Haydarpa%C5%9Fa_Gar%C4%B1)'nda çalışan İtalyan mühendisler için inşa edilen, semtin en yüksek tarihi yapılarından biri. - Süngit Apartmanı — Yeldeğirmeni'nin karakteristik tarihi apartmanlarından biri. ### Dini yapılar - Hemdat İsrael Sinagogu — Semtteki Yahudi cemaatinin tarihi [sinagog](https://turkipedia.org/tr/wiki/Sinagog)u; 19. yüzyılın ikinci yarısında Yahudilerin Yeldeğirmeni'ne yerleşmesiyle inşa edilmiştir. ### Eğitim - Osman Gazi İlkokulu — Haydarpaşa Garı döneminde inşa edilen tarihi okul binası. ## Ulaşım Yeldeğirmeni'nin Kadıköy'ün merkezinde bulunması itibarıyla, kara ve deniz taşıtlarıyla her iki yakadan kolaylıkla ulaşılabilir. Yeldeğirmeni, Kadıköy sahilinde bulunan otobüs duraklarına ve vapur iskelelerine yürüme mesafesindedir. ## Ayrıca bakınız - [Aziziye Hamamı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Aziziye_Hamam%C4%B1) - [Valpreda apartmanı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Valpreda_Apartman%C4%B1) ## Dış bağlantılar - [Yeldeğirmeni Spor Kulübü Blog Sayfası](http://yeldegirmenisporkulubu.blogspot.com/) [^1]: Yeldeğirmeni Öyküsü. Arif Atılgan. [^2]: Uzgören, G., & Türkün, A. (2018). Airbnb’nin Soylulaşma Sürecine Etkisi: Kadıköy Rasimpaşa Mahallesi Örneği. Planlama Dergisi, 28(2), 154-170.