# Yalova Katliamı

> Source: https://turkipedia.org/tr/wiki/Yalova_Katliam%C4%B1
> Last updated: 2026-10-05
> License: CC BY-SA 4.0 (https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/). Credit "Turkipedia contributors" and link to the source.
> Based on: Yalova Katliamı, https://tr.wikipedia.org/wiki/Yalova_Katliam%C4%B1 (CC-BY-SA-4.0)

![](https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/0/0f/Turkish_villages_and_towns_burned_down_by_Greeks_in_the_Yalova_peninsula_1920-1921.PNG)
* (DragonTiger23, CC-BY-SA-3.0)*

- **Parçası:** Türk Kurtuluş Savaşı Batı Cephesi
- **Bölge:** Osmanlı imparatorluğu, günümüz Yalova ve Bursa
- **Tarih:** 1920-1921
- **Hedef:** Türkler ve diğer Müslümanlar
- **Tür:** Etnik temizlik
- **Ölü:** 27 köy yakıldı. Hayatta kalan 177 kişi 35 kişinin öldüğünü, yaralandığını, dövüldüğünü veya kaybolduğunu bildirdi. Olaylardan sonra 7.000 Müslümanın 1.500'ü bölgede kaldı, 6.000'i ortadan kayboldu.
- **İşleyenler:** Yunanistan Krallığı; Yerel Yunanlar, Ermeniler ve Çerkes grupları

**Yalova Katliamı**, Nisan-Mayıs 1921'de [Yunan ordusu](https://turkipedia.org/tr/wiki/Yunanistan_Silahl%C4%B1_Kuvvetleri)nun[^1] işgali ile birlikte yerli [Rum](https://turkipedia.org/tr/wiki/Rum) ve [Ermeniler](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ermeniler) tarafından [Yalova](https://turkipedia.org/tr/wiki/Yalova) bölgesinde [Müslüman](https://turkipedia.org/tr/wiki/M%C3%BCsl%C3%BCman)lara uygulanan mezalimdir. Bölgedeki Müslüman köylerinin neredeyse tamamı yakıldı, binlerce insan öldürüldü veya mülteci durumuna düştü.[^2]

![Yakılan Müslüman köyleri.](https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/4/45/Burned_villages_in_Yalova_Peninsula..png)
*Yakılan Müslüman köyleri. (Penceredos, CC-BY-SA-3.0)*

## İnceleme heyeti

Olaylar [Kızıl Haç](https://turkipedia.org/tr/wiki/Uluslararas%C4%B1_K%C4%B1z%C4%B1lha%C3%A7_ve_K%C4%B1z%C4%B1lay_Hareketi) temsilcilerinin de içinde bulunduğu uluslararası bir heyet tarafından incelendi. Heyet başkanı [Maurice Gehri](https://turkipedia.org/tr/wiki/Maurice_Gehri)'ye göre, yaklaşık 6.000 insan öldürüldü.[^3] Osmanlı kaynakları ise daha geniş bir bölgeyi içine alarak toplam 9.100 ölüden bahsediyor.[^4] Başka kaynaklara göre sadece Yalova çevresinde 5.500 Müslüman öldürüldü.[^5] Bir kaynağa göre [Gemlik](https://turkipedia.org/tr/wiki/Gemlik) ve Yalova kazalarında 27 köy yok edildi, [Orhangazi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Orhangazi) kasabası kısmen yakıldı.[^6] [Armutlu](https://turkipedia.org/tr/wiki/Armutlu)'da kadınlar sistematik bir biçimde tecavüz edildi.[^7] Birkaç bin Müslüman mülteci gemilerle [İstanbul](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0stanbul)'a taşındı.[^8] İnceleme heyetinin içinde [*The Manchester Guardian*](https://turkipedia.org/tr/wiki/The_Guardian) muhabiri [Arnold Toynbee](https://turkipedia.org/tr/wiki/Arnold_Joseph_Toynbee)'de yer alıyordu ve o zamana kadar Yunan sempatizanı olan Toynbee gördüklerinden sonra kendisinde Yunan işgali karşıtlığı başladı.[^9]

## Rapor

İnceleme heyetinin raporunda vardığı sonuç şöyledir:[^10]

## Popüler kültürde Yalova Katliamı

Kocadere'de bir anıt bulunuyor.[^11] Olaylar hakkında [Mehmet Ballı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mehmet_Ball%C4%B1_%28yazar%29) tarafından *Engere* adlı bir roman yazılmıştır.[^12]

[^1]: Türk Yunan İlişkileri. <http://www.turk-yunan.gen.tr/turkce/katliamlar/kronoloji.html>
[^2]: Toynbee, Arnold Joseph. The Western Question in Greece and Turkey:A Study in the Contact of Civilizations. H. Fertig, originally: University of California, 1970, s. 283-284. <http://louisville.edu/a-s/history/turks/WesternQuestion.pdf>
[^3]: Oran Arslan, Nebahat. Yalova, Gemlik, Orhangazi ve İzmit(Samandağlı) Bölgesinde Yaşanan Yunan Mezalimi ve Bölgeye Gönderilen Uluslararası Tahkik Heyetinin Çalışmaları. Türkiyat Araştırmaları Enstitüsü Dergisi, Sayı:22, Erzurum, 2003, s. 295-303. <http://e-dergi.atauni.edu.tr/index.php/taed/article/view/1438/1434>
[^4]: Arşiv Belgelerine Göre Balkanlar’da ve Anadolu’da Yunan Mezâlimi 2. Scribd.com, 3 Ocak 2011. <http://www.scribd.com/doc/46207420/Ar%C5%9Fiv-Belgelerine-Gore-Balkanlar%E2%80%99da-ve-Anadolu%E2%80%99da-Yunan-Mezalimi-2>
[^5]: H. McNeill, William. Arnold J. Toynbee: A Life. Oxford University Press, 1989. <http://books.google.com/books?id=-Q4POZH7C1AC&pg=PT225&dq=only+1500+survivors+from+the+7000+moslems+who+had+been+living+in+these+communities.&hl=nl&sa=X&ei=SzkoU86wCuWw0AWPsoGYCQ&ved=0CDMQ6AEwAA#v=onepage&q=only%201500%20survivors%20from%20the%207000%20moslems%20who%20had%20been%20living%20in%20these%20communities.&f=false>
[^6]: Gingeras, Ryan. Sorrowful Shores: Violence, Ethnicity, and the End of the Ottoman Empire 1912-1923. Oxford University Press, 2009, s. 111. <http://books.google.com/books?id=6DF4dNEjenIC&pg=PA111&dq=yalova+twenty+seven+villages+were+razed&hl=nl&sa=X&ei=DT0oU4_ZFcqO0AWP6ICYBw&ved=0CDMQ6AEwAA#v=onepage&q=yalova%20twenty%20seven%20villages%20were%20razed&f=false>
[^7]: Gingeras, Ryan. Sorrowful Shores: Violence, Ethnicity, and the End of the Ottoman Empire 1912-1923. Oxford University Press, 2009, s. 111. <http://books.google.com/books?id=6DF4dNEjenIC&pg=PA111&dq=yalova+twenty+seven+villages+were+razed&hl=nl&sa=X&ei=DT0oU4_ZFcqO0AWP6ICYBw&ved=0CDMQ6AEwAA#v=onepage&q=yalova%20twenty%20seven%20villages%20were%20razed&f=false>
[^8]: H. McNeill, William. Arnold J. Toynbee: A Life. Oxford University Press, 1989. <http://books.google.com/books?id=-Q4POZH7C1AC&pg=PT225&dq=only+1500+survivors+from+the+7000+moslems+who+had+been+living+in+these+communities.&hl=nl&sa=X&ei=SzkoU86wCuWw0AWPsoGYCQ&ved=0CDMQ6AEwAA#v=onepage&q=only%201500%20survivors%20from%20the%207000%20moslems%20who%20had%20been%20living%20in%20these%20communities.&f=false>
[^9]: H. McNeill, William. Arnold J. Toynbee: A Life. Oxford University Press, 1989. <http://books.google.com/books?id=-Q4POZH7C1AC&pg=PT225&dq=only+1500+survivors+from+the+7000+moslems+who+had+been+living+in+these+communities.&hl=nl&sa=X&ei=SzkoU86wCuWw0AWPsoGYCQ&ved=0CDMQ6AEwAA#v=onepage&q=only%201500%20survivors%20from%20the%207000%20moslems%20who%20had%20been%20living%20in%20these%20communities.&f=false>
[^10]: Toynbee, Arnold Joseph. The Western Question in Greece and Turkey:A Study in the Contact of Civilizations. H. Fertig, originally: University of California, 1970, s. 283-284. <http://louisville.edu/a-s/history/turks/WesternQuestion.pdf>
[^11]: Türk Yunan İlişkileri. <http://www.turk-yunan.gen.tr/turkce/katliamlar/kronoloji.html>
[^12]: Arşivlenmiş kopya. <http://www.mehmetballi.com/engere.html>
