# Yakub (Akkoyunlu)

> Source: https://turkipedia.org/tr/wiki/Yakub_(Akkoyunlu)
> Last updated: 2026-10-05
> License: CC BY-SA 4.0 (https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/). Credit "Turkipedia contributors" and link to the source.
> Based on: Yakub (Akkoyunlu), https://tr.wikipedia.org/wiki/Yakub_%28Akkoyunlu%29 (CC-BY-SA-4.0)

![Yakub'a ait bir 15. yüzyıl minyatürü](https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/0/07/Sultan_Yaqub_portrait.jpg)
*Yakub'a ait bir 15. yüzyıl minyatürü (15th century artist, public-domain)*

- **Veraset:** Akkoyunlu Hükümdarı
- **Hüküm süresi:** 15 Haziran 1478 - 24 Aralık 1490
- **Önce gelen:** Halil
- **Sonra gelen:** Baysungur
- **Eşi:** Gevherşah Sultan
- **Hanedan:** Akkoyunlu
- **Babası:** Uzun Hasan
- **Annesi:** Selçukşah Begüm
- **Doğum tarihi:** 1464
- **Doğum yeri:** Diyarbakır
- **Ölüm tarihi:** 24 Aralık 1490
- **Dini:** İslam

**Ebül Muzaffer Sultan Yakub** (1464 - 24 Aralık 1490) - [Akkoyunlu Devleti](https://turkipedia.org/tr/wiki/Akkoyunlular)'nin 11. Sultanı ve şair.[^1]

## Hayatı

1464 yılında [Diyarbakır](https://turkipedia.org/tr/wiki/Diyarbak%C4%B1r)'da doğdu. Babası [Uzun Hasan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Uzun_Hasan) annesi ise [Selçukşah Begüm](https://turkipedia.org/tr/wiki/Sel%C3%A7uk%C5%9Fah_Beg%C3%BCm)'dür Babasının vefatı üzerine büyük abisi [Sultan Halil](https://turkipedia.org/tr/wiki/Halil_%28Akkoyunlu%29) tahta geçti ve şehzade Yakup'u [Diyarbakır](https://turkipedia.org/tr/wiki/Diyarbak%C4%B1r) valisi olarak atadı. Buna rağmen abisiyle taht kavgasına tutuştu. Mehmet Ali Terbiyat'ın "Danişməndani Azərbaycan" isimli kitabında Sultan Yakup hakkında şöyle bahsedilir:*"O, abisi tarafından Diyarbekir valisi olarak atandı ve abisi şah olunca Azerbaycan'a döndü, onun aleyhine savaş açtı. Savaşı kazandı ve abisi Sultan Halil H. 14 Rebiül-evvel (M. 15 Haziran 1478) tarihinde bir pazartesi günü idam edildi."*

## Saltanatı

Saltanat yılları kısmen barış içinde geçmişti. Saltanatının ilk yılında [Kirman](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kirman)'da isyan çıksa da bastırılmıştır. 1480 yılında 40,000 kişilik [Memlük](https://turkipedia.org/tr/wiki/Meml%C3%BBk_Devleti) ordusu [Akkoyunlu Devleti](https://turkipedia.org/tr/wiki/Akkoyunlular)'ne saldırıya geçerek [Urfa](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C5%9Eanl%C4%B1urfa)'yı almaya kalkıştı. Sultan Yakup'un lalası Süleyman bey Bicanoğlunun ve Bayandur beyin önderliğinde [Akkoyunlu](https://turkipedia.org/tr/wiki/Akkoyunlular) ordusu düşmanı darmadağın etti, [Memlûk](https://turkipedia.org/tr/wiki/Meml%C3%BBk_Devleti) komutanı Yaşbey öldürüldü, diğer [Memlûk](https://turkipedia.org/tr/wiki/Meml%C3%BBk) kumandanları ise esir alındı. Fakat sonraki yıl Bayandur bey [Hamedan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Hemedan)'da isyana kalktı ve [Kum](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kum%2C_%C4%B0ran) kenti yakınlarında yapılan savaşta Bayandur Bey öldürüldü.[^2]

## Şirvanşahlar ve Safevilerle ilişkiler

Sultan Yakup [Şirvanşahlar](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C5%9Eirvan%C5%9Fahlar_Devleti) ile dostluk ilişkileri kurmuş ve [Şirvanşah](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C5%9Eirvan%C5%9Fah) [Ferruh Yesar](https://turkipedia.org/tr/wiki/I._Ferruh_Yesar)'ın kızı [Gevherşah Sultan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Gevher%C5%9Fah_Sultan)'la evlenmiştir. Babasından farklı olarak [Erdebil](https://turkipedia.org/tr/wiki/Erdebil) şeyhlerine hoşgörü göstermiyordu. 1488 yılında [Erdebil](https://turkipedia.org/tr/wiki/Erdebil) Şeyhi [Haydar](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C5%9Eeyh_Haydar) [Şirvanşahlar Devleti](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C5%9Eirvan%C5%9Fahlar_Devleti)'ne saldırdığında, Ferruh Yesar damadı Sultan Yakup'tan yardım istemişti. [Akkoyunlular](https://turkipedia.org/tr/wiki/Akkoyunlular)ın yardımı sayesinde [Şeyh Haydar](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C5%9Eeyh_Haydar) 30 Temmuz 1488 tarihinde [Tabasaran](https://turkipedia.org/tr/wiki/Tabasaran)'da mağlup edildi ve öldürüldü.

## Ekonomi

Sultan Yakup yönetiminin ilk yıllarında vergileri 70 bin tümen tutarında azaltmıştır. Sultan Yakub'un döneminde onun veziri Gazi İsa yeni toprak-mali reformunu hayata geçirmek için bir plan hazırlamıştı. Bu plana göre [Moğol](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mo%C4%9Follar) kanunları iptal olunucaktı - yani tamga da iptal ediliyordu.[^3] Fakat bu planlar sultanın ölümü ile yarıda kaldı, Gazi İsa kendisi ise daha sonra öldürüldü.

## Ölümü

24 Aralık 1490 tarihinde Sultan Yakup ansızın, esrarengiz şekilde öldü. Bazı iddialara göre karısı tarafından zehirlenmiştir. Bu iddiaya göre Sultan Yakup'u [Gevherşah Sultan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Gevher%C5%9Fah_Sultan) katletti.[^4]

## Ailesi

[Şirvanşah](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C5%9Eirvan%C5%9Fah) Ferruh Yesar'ın kızı Gevherşah Sultan ile evlenmişti.

### Çocukları

- [Baysungur Mirza](https://turkipedia.org/tr/wiki/Baysungur_%28Akkoyunlu%29)
- [Murat Mirza](https://turkipedia.org/tr/wiki/Murad_%28Akkoyunlu_h%C3%BCk%C3%BCmdar%C4%B1%29)

[^1]: Marniemi, J.. Radiochemical assay of glutathione S-epoxide transferase and its enhancement by phenobarbital in rat liver in vivo. 1 Eylül 1975, s. 1569-1572. <https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/9>
[^2]: George Sale,George Psalmanazar,Archibald Bower,George Shelvocke,John Campbell,John Swinto - An Universal history, from the earliest account of time, 6. cild, səh.114
[^3]: B. Fragner, “Economic and Trade Affairs from the Mid-Fourteenth Century to the End of the Safavids,”Camb. Hist. Iran VI
[^4]: Tarix-i cahan-ara, səh. 112-113.
