Yakovalı Hasan Paşa Camii

Yakovalı Hasan Paşa Camii (Macarca: Jakováli Hasszán dzsámija), Macaristan'nın Pécs kentinde bulunan eski bir Osmanlı camisi.

Macaristan'da Osmanlı döneminden kalan camiler arasında orijinal minaresiyle kullanılabilir tek camidir.^{[1]Macaristan'da Osmanlı izleri. yeniasya.com.tr, 11 Mayıs 2009.} Pécs şehrinin ayakta kalan diğer Osmanlı eserlerinden Gazi Kasım Paşa Camii de aynı dönemde yaptırılmıştır.

Cami günümüzde hem ibadet yeri, hem de Türk-Osmanlı El sanatları Müzesi olarak kullanılmaktadır.

Tarihçe

Evliya Çelebi'ye göre yaklaşık olarak 16. yüzyılın ikinci yarısında Yakovalı Hasan Paşa tarafından inşa ettirilen camii, Osmanlı Devleti'nin bölgeyi kaybetmesinden sonra hastane olarak kullanıldı. 1975 yılında Budapeşte'de toplanan Uluslararası 5. Türk El Sanatları Kongresi sırasında yapı Türk-İslâm eserlerinin teşhir edildiği bir sergi haline getirildi.^{[2]Çağatay, Neşet. Uluslararası 5. Türk Sanatları Kongresi. İslam İlimleri Enstitüsü Dergisi Sayı 3 Yıl 1977.}

İlk olarak 1960'larde restore edilen yapı, ikinci restorasyonunu 2000'li yılların sonunda geçirdi. 2010 yılında İstanbul ile birlikte Avrupa Kültür Başkenti sıfatını taşıyan Pécs'in mimari eserlerinden biri olarak yerini aldı.

2016'da önüne heykeltıraş Pécs doğumlu Osmanlı tarihçisi İbrahim Peçevî'nin Metin Yurdanur tarafından yapılan bir heykeli yerleştirilmiştir.^{[3]İbrahim Peçevi Bronz heykeli. Ozgurproje.com.tr sitesi.}

Özellikleri

Temel planı dört köşe bir alan üzerine olan caminin kubbesi tuğlayla örülmüştür.^{[4]JAKOVÁLI HASSZÁN DZSÁMIJA, PÉCS.} Mekke'ye doğru bakan caminin konumlanması Kuzey Batı, Güneydoğu yönündedir.

Caminin sağ tarafında inşa edilen minarenin planı on iki köşeli olarak oluşturulmuştur. Minarenin yüksekliği de 14,5 metredir. Yapı üzerinde oluşturulan ince oluklar nedeniyle minare daha da narin görünmektedir. Minarenin içindeki 87 basamakla 22,5 metre yükseklikte bulunan şerefeye ulaşılır. Bir zamanlar şerefelerin çevresinde taş korkuluklar bulunmaktaydı. Ayrıca, minarenin dini bayramlarda gaz lambalarıyla ışıklandırıldığı bilinmektedir.^{[5]Arşivlenmiş kopya.}