# Ya istiklâl ya ölüm

> Source: https://turkipedia.org/tr/wiki/Ya_istikl%C3%A2l_ya_%C3%B6l%C3%BCm
> Last updated: 2026-10-05
> License: CC BY-SA 4.0 (https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/). Credit "Turkipedia contributors" and link to the source.
> Based on: Ya istiklâl ya ölüm, https://tr.wikipedia.org/wiki/Ya_istikl%C3%A2l_ya_%C3%B6l%C3%BCm (CC-BY-SA-4.0)

![Mustafa Kemal Paşa kongre için Sivas'ta, 1919](https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/d/d0/Mustafa_Kemal_Ataturk_1919_Sivas_Congress_%28cropped%29.jpg)
*Mustafa Kemal Paşa kongre için Sivas'ta, 1919 (public-domain)*

"***Ya istiklâl ya ölüm***", [Mustafa Kemal Atatürk](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mustafa_Kemal_Atat%C3%BCrk)'ün [Sivas Kongresi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Sivas_Kongresi)'ne dayanan sözüdür.[^1]

[Nutuk](https://turkipedia.org/tr/wiki/Nutuk_%28Mustafa_Kemal_Atat%C3%BCrk%29)'ta da bulunan hali:

Bu kararın dayandığı en güçlü muhakeme ve mantık şuydu: Temel ilke, Türk milletinin haysiyetli ve şerefli bir millet olarak yaşamasıdır. Bu ilke, ancak tam istiklâle sahip olmakla gerçekleştirilebilir. Ne kadar zengin ve bolluk içinde olursa olsun, istiklâlden yoksun bir millet, medenî insanlık dünyası karşısında uşak olmak mevkiinden yüksek bir muameleye lâyık görülemez.

Yabancı bir devletin koruyup kollayıcılığını kabul etmek, insanlık vasıflarından yoksunluğu, güçsüzlük ve miskinliği itiraftan başka bir şey değildir. Gerçekten de bu seviyesizliğe düşmemiş olanların, isteyerek başlarına bir yabancı efendi getirmelerine asla ihtimal verilemez.Halbuki, Türk’ün haysiyeti, gururu ve kabiliyeti çok yüksek ve büyüktür. Böyle bir millet esir yaşamaktansa yok olsun daha iyidir!…

O halde, **ya istiklâl ya ölüm!**[^2]

## Ayrıca bakınız

- [Egemenlik kayıtsız şartsız milletindir](https://turkipedia.org/tr/wiki/Egemenlik_kay%C4%B1ts%C4%B1z_%C5%9Farts%C4%B1z_milletindir)
- [Yurtta barış, dünyada barış](https://turkipedia.org/tr/wiki/Yurtta_sulh%2C_cihanda_sulh)
- [Ne mutlu Türk'üm diyene](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ne_mutlu_T%C3%BCrk%27%C3%BCm_diyene)
- [Mustafa Kemal'in askerleriyiz](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mustafa_Kemal%27in_askerleriyiz)

[^1]: Sinan Meydan. Ya İstiklal Ya Ölüm: Sivas Kongresi. 4 Eylül 2017. <https://www.sozcu.com.tr/ya-istiklal-ya-olum-sivas-kongresi-wp1998307>
[^2]: Ya istiklâl ya ölüm. 2013. <https://www.atam.gov.tr/nutuk/ya-istiklal-ya-olum>
