# Yıldız Çini ve Porselen Fabrikası

> Source: https://turkipedia.org/tr/wiki/Y%C4%B1ld%C4%B1z_%C3%87ini_ve_Porselen_Fabrikas%C4%B1
> Last updated: 2026-10-05
> License: CC BY-SA 4.0 (https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/). Credit "Turkipedia contributors" and link to the source.
> Based on: Yıldız Çini ve Porselen Fabrikası, https://tr.wikipedia.org/wiki/Y%C4%B1ld%C4%B1z_%C3%87ini_ve_Porselen_Fabrikas%C4%B1 (CC-BY-SA-4.0)

![Fabrikanın girişi](https://thumb.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/d/d6/Yildiz_Porcelain_Factory_01.jpg/1280px-Yildiz_Porcelain_Factory_01.jpg)
*Fabrikanın girişi (Chapultepec, public-domain)*

**Yıldız Çini ve Porselen Fabrikası**, [İstanbul](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0stanbul) [Yıldız Parkı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Y%C4%B1ld%C4%B1z_Park%C4%B1) bahçesinde yerleşik müze-fabrika. 1892-1894 yıllarında [Osmanlı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu) Sarayı [çini](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C3%87ini) gereksinimlerini karşılamak ve gerileyen çini sanatını geliştirmek amacıyla kurulmuştur. [Türkiye](https://turkipedia.org/tr/wiki/T%C3%BCrkiye)'nin bu alanda üretime devam eden en eski tesisi olan fabrika, günümüzde [Türkiye Cumhurbaşkanlığı](https://turkipedia.org/tr/wiki/T%C3%BCrkiye_cumhurba%C5%9Fkan%C4%B1)na bağlı olarak çalışan [Millî Saraylar İdaresi Başkanlığı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mill%C3%AE_Saraylar_Ba%C5%9Fkanl%C4%B1%C4%9F%C4%B1)'na bağlıdır.

## Tarihçe

[19. yüzyıl](https://turkipedia.org/tr/wiki/19._y%C3%BCzy%C4%B1l)da geleneksel [Türk](https://turkipedia.org/tr/wiki/T%C3%BCrkler) sanatlarının en önemlilerinden biri olan çini sanatının gerilemiş olması [Osmanlı Devleti](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu)'ni bu alanda büyük ölçüde dışa bağlı duruma getirmiştir. Tesis, Sultan [II. Abdülhamid](https://turkipedia.org/tr/wiki/II._Abd%C3%BClhamid)'in talimatı ile 1892-1894 yıllarında saray ve çevresinin çini ihtiyaçlarının karşılanması amacıyla *Yıldız Çini Fabrika-i Hümâyûnu* adıyla kurulmuştur.

Fabrika, [Fransız](https://turkipedia.org/tr/wiki/Frans%C4%B1zlar) *Serves ve Limoges* şirketinden ithal edilen teknoloji çalışmaya başlamış, bu amaçla Fransa'dan uzman personel ve çini kalıpları getirilmiştir. 1894 [İstanbul](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0stanbul) depreminde ciddi zarar gören fabrika bir süre üretime ara vermiş ve [İtalyan](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0talyanlar) Mimar [Raimondo D'Aronco](https://turkipedia.org/tr/wiki/Raimondo_D%27Aronco) tarafından onarılmıştır.

Fabrikada vazolar, duvar tabakları, yazı ve sofra takımları, kartvizit tabakları, kapaklı kaseler, sahanlar, aşure tepsileri, şekerlikler, çay ve fincan takımları gibi günlük kullanım eşyaları da üretilmiştir.

![II. Abdülhamit](https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/d/d7/Shahzade_Abdulhamid_%281867%29.jpg)
*II. Abdülhamit (public-domain)*

[II. Abdülhamid](https://turkipedia.org/tr/wiki/II._Abd%C3%BClhamid)'in tahttan indirilmesi sonrasında üretimi durdurulan fabrika, 1911 yılında eski yöneticilerinin çabaları ile yeniden faaliyete geçirilmiştir. [Kurtuluş savaşı](https://turkipedia.org/tr/wiki/T%C3%BCrk_Kurtulu%C5%9F_Sava%C5%9F%C4%B1) döneminde sıkıntısı çekilen [telgraf](https://turkipedia.org/tr/wiki/Telgraf) tellerini birbirine bağlamakta kullanılan [kaolin](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kaolin) fincanların üretimini de yapan fabrika 1957 yılında [Sümerbank](https://turkipedia.org/tr/wiki/S%C3%BCmerbank)'a devredilmiştir.

Batı ve Anadolu sanatı sentezine önemli katkıları olan fabrika, Cumhuriyet Dönemi'nde de üretime devam etmiş ve geleneksel Türk çini sanatının dünyaca tanıtılmasında önemli rol oynamıştır.

Günümüzde TBMM Millî Saraylar Daire Başkanlığına bağlı olan Yıldız Porselen Fabrikası, günümüz beğeni ve gereksinimlerine yönelik ürünler yanında başlangıç döneminde yaptığı ürünlerin de benzerlerini üretmektedir.

Üretimde estetik ve sanat öncelikli konulardır. Geçmişin günümüze taşınması adına kaliteden ödün vermeden yapılan üretim büyük oranda ticari kaygılardan uzaktır.

## Dış bağlantılar

- [T.C. İstanbul Valiliği (Harika İstanbul) / Yıldız Porselen Fabrikası tanıtım sayfası](https://archive.today/20121221164803/http://harika.istanbul.gov.tr/Default.aspx?pid=378)
