Van Gölü Canavarı

<div>

Van Gölü Canavarı, Van ve Bitlis illeri arasında yer alan Van Gölü'nde yaşadığı ileri sürülen efsanevi bir yaratıktır. 1993 yılına dek kaynaklarda adından hiç söz edilmeyen yaratığı, bugüne dek gördüğünü iddia eden çok sayıda kişi bulunmaktadır.

Ama yapılan araştırmalar göldeki ilk canavar vakasının 1889 yılında yaşandığını aktarmaktadır. Dönemin İstanbul'da yayın yapan Saadet gazetesinin, 29 Nisan 1889 tarihli 1323 nolu nüshasında, canavarın Van Gölünde abdest almak isteyen bir kişiyi kapıp göle sürüklediği haberi yer almaktadır. Evliya Çelebi'nin Seyahatnamesi'nde Van Gölü Ejderi diye bir yaratıktan bahsedilmektedir.^{[1]Beydiz, Mustafa Gürbüz. İDEA VE GERÇEKLİK DİKOTOMİSİNDE CANAVAR İKONOGRAFİSİNDEN “VAN GÖLÜ CANAVARI”NIN MİTSEL PARADİGMASINA. 18 Aralık 2022, s. 1356-1371.}

Varlığı gördüklerini söyleyen kişilerin belirttiklerine göre canavar 15 metre uzunluğunda, oldukça koyu bir renge sahip, sırtında sivri çıkıntıları olan, Plesiosaurus ya da Ichthyosaurus benzeri bir varlıktır. Zamanla bu varlığı gördüğünü iddia edenlerin sayısı artınca, olay basına da yansıdı ve bunun üzerine resmî kurumlar tarafından bölgeye bir bilimsel araştırma ekibi gönderildi. Ancak, yapılan araştırmalar sonucunda gölde olağan dışı herhangi bir varlığın olduğuna ilişkin hiçbir iz bulunamadı.

Birkaç yıl sonra Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi'nde öğretim üyeliği yapan Ünal Kozak, gölde yaptığı araştırmalar sırasında yaratık ile karşılaştığını ve kameraya almayı başardığını iddia ederek çekmiş olduğu videoyu analiz için ilgili kuruluşlara gönderdi. Konu hakkında bir de kitap yazmış olmasına karşın video görüntüleri kimseyi ikna edemedi. Bunun ile ilgili eleştiriler ise kamera açısının hiç sol yana kaymadığı bunun nedeninin bu tarafta yaratığı iple çeken bir tekne bulunduğu yönündedir. Cambridge Üniversitesi'nde de biyologlarca izlenen kayıtta yaratığın hiçbir yöne sapmadan dümdüz bir yol izlemesi de bunun, bir tekne tarafından çekilen bir maket olduğu kuşkularını uyandırmıştır.

Van'ın Gevaş ilçesi merkezinde bu canavar anısına yaklaşık 4 metre yüksekliğinde bir heykel dikilmiştir.^{[2]“Van Gölü Canavarı”nın heykeli dikildi. www.hurriyet.com.tr, 1 Ekim 2004.} Bunun yanında pek çok kişi söylentinin bölge turizmini büyük ölçüde canlandırdığını ve ziyaretçilerden büyük ilgi gördüğünü belirtmektedir.^{[3]Sea monster or monster hoax?.}

Türkiye'nin eski başbakanı olan Bülent Ecevit yazdığı şiirinde de Van Gölü Canavarı'na^{[4]Bülent Ecevit -şiirler-.} yer vermiştir.

Popüler kültürdeki yeri

• Çizgi dizi The Secret Saturdays'in "The Unblinking Eye" adlı bölümünde Van Gölü Canavarı'na da yer verildi.

• "Destination Truth" başlıklı belgesel dizisinin 3'üncü sezonun 5'inci bölümünde Van Gölü Canavarı'na yer verildi.

• "Animal X" başlıklı belgesel dizisininin 3'üncü bölümünde Van Gölü Canavarı hakkında belgesel hazırlandı.

Dış bağlantılar

• Canavar olduğu öne sürülen varlığın amatör video görüntüleri

• Beldiye Başkanının açıklaması

• Selman Soydemir, "Efsane mi Gerçek mi? Van Gölü Canavarı" Yedikıta Dergisi, S. 26 (Ekim 2010) s. 16-17.