# Valide Sultan (I. Mustafa'nın annesi) > Source: https://turkipedia.org/tr/wiki/Valide_Sultan_(I._Mustafa'n%C4%B1n_annesi) > Last updated: 2026-10-05 > License: CC BY-SA 4.0 (https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/). Credit "Turkipedia contributors" and link to the source. > Based on: Valide Sultan (I. Mustafa'nın annesi), https://tr.wikipedia.org/wiki/Valide_Sultan_%28I._Mustafa%27n%C4%B1n_annesi%29 (CC-BY-SA-4.0) - **Veraset:** Valide Sultan - **Hüküm süresi:** 22 Kasım 1617 – 26 Şubat 1618; (İlk dönem); 10 Mayıs 1622 – 10 Eylül 1623; (İkinci dönem) - **Önce gelen:** Handan Sultan; Mahfiruz Hatice Sultan - **Sonra gelen:** Mahfiruz Hatice Sultan; Kösem Sultan - **Eşi:** III. Mehmed - **Çocukları:** Şehzade Mahmud; I. Mustafa; Gevher Sultan - **Hanedan:** Osmanlı Hanedanı - **Ölüm tarihi:** 1623'ten sonra - **Ölüm yeri:** Edirne, Osmanlı İmparatorluğu - **Dini:** İslam **Valide Sultan** (ö. 1623'ten sonra), [I. Mustafa](https://turkipedia.org/tr/wiki/I._Mustafa)'ın validesi ve [III. Mehmed](https://turkipedia.org/tr/wiki/III._Mehmed)'in hasekisidir. Gerçek adı bilinmemektedir.[^1] ## Kimliği Kökeni[^2] ve gerçek adı[^3][^4] hiçbir Osmanlı kaynağında geçmediğinden dolayı bilinmemektedir.[^5] İsminin Halime Sultan olduğu 1878 tarihli el yazması bir silsile mecmuasında geçmektedir ancak başka bir kaynakla teyit edilememektedir.[^6] Bazı yazarlar [Abaza](https://turkipedia.org/tr/wiki/Abazalar) asıllı olduğunu belirtmiştir.[^7] Nedeni bilinmemekle birlikte bazı kaynaklarda adı geçmediğinden dolayı kendisinden **Fuldâne Sultan** diye bahsedilmiştir. ## Yaşamı [III. Mehmed](https://turkipedia.org/tr/wiki/III._Mehmed)'in [Haseki Sultan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Haseki_sultan)'larından biridir. Hareme girişinin ardından ilk olarak [Şehzade Mahmud](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C5%9Eehzade_Mahmud_%28III._Mehmed%27in_o%C4%9Flu%29)'u doğurdu. Daha sonra da [I. Mustafa](https://turkipedia.org/tr/wiki/I._Mustafa)'yı 1590-1591'de dünyaya getirdi.[^8] ## Haseki sultanlık dönemi Oğlunun tahta çıkabilmesi için çalışan Valide Sultan'ın çabaları öğrenilip bir de üstüne Şehzade Mahmud'un III. Mehmed'in iktidarını tehdit edebilecek sözleri bardağı taşıran son damla oldu.[^9] Safiye Sultan'ın da etkisiyle şehzade bir gece dairesinde gizlice boğduruldu.[^10] Valide Sultan da bu olaydan sonra Eski Saray'a gönderildi. Haremde Safiye Sultan'dan sonra gelen Haseki Handan Sultan Şehzade Mustafa ile ilgilendi. [I. Ahmed](https://turkipedia.org/tr/wiki/I._Ahmed) tahta çıktıktan sonra da [Handan Valide Sultan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Handan_Sultan), Valide Sultan'ın tek oğlunun öldürülmesine engel oldu.[^11] Valide Sultan'ın ölümünden sonra da uzun bir süre bu konu kapalı kaldı. Ancak 1612 yılında [Şehzade Mustafa](https://turkipedia.org/tr/wiki/I._Mustafa)'nın öldürülmesi fikri canlandıysa da [Kösem Sultan](https://turkipedia.org/tr/wiki/K%C3%B6sem_Sultan)'ın etkisiyle bu fikirden padişah vazgeçirildi.[^12] ## Valide sultanlık dönemi [I. Mustafa](https://turkipedia.org/tr/wiki/I._Mustafa) tahta geçtiğinde Valide Sultan da Eski Saray'dan gelerek yıllardır boş kalan Valide Sultan dairesine yerleşti. Ancak bir sorun vardı, kayınvalidesi [Safiye Sultan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Safiye_Sultan) hala hayattaydı. Safiye Sultan hem eşi [III. Murad](https://turkipedia.org/tr/wiki/III._Murad) hem de oğlu [III. Mehmed](https://turkipedia.org/tr/wiki/III._Mehmed) zamanında saray politikasında çok etkili olmuş bir [Valide Sultan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Valide_sultan)'dı. İki torununun da padişahlığını gördü. Fakat Osmanlı geleneğine göre padişahın babaannesi değil, annesi Valide Sultan olarak devletin en güçlü kadını oluyordu. Her ne kadar Valide Sultan etkili olmak istese de oğlunun akli dengesinde oluşan problem onun da yaşamını etkiledi. Güçlü olabilecekken tıpkı Handan Sultan gibi kısa süren bir dönem Valide Sultan olduğundan yeterince parlayamadı. Oğlu I. Mustafa'nın ilk saltanatında iktidar Valide Sultan ve kızı Gevher Sultan'la evli olan damadı [Kara Davut Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kara_Davud_Pa%C5%9Fa) elindeydi. 1618 senesinde oğlu tahttan indirildi ve yerine [II. Osman](https://turkipedia.org/tr/wiki/II._Osman) çıktı, fakat 1622'de yeniden tahta çıktı ve ertesi yıl tekrar indirildi. Valide Sultanlık makamını kaybetti. ## Sonraki yaşamı ve ölümü Leslie Peirce'ye göre I. Mustafa'nın annesinin maaşı oğlu tahttan indirilir indirilmez 3.000 [akçe](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ak%C3%A7e)den 2.000 akçeye indirildi. Oysa [Safiye Sultan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Safiye_Sultan) oğlunun ölümünden sonra kendi ölümüne kadar düzenli olarak 3.000 akçe maaş almaya devam etmişti. Oğlu tahttan indirildikten sonra sakin bir yaşam sürdü.[^13] ## Çocukları - [Şehzade Mahmud](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C5%9Eehzade_Mahmud_%28III._Mehmed%27in_o%C4%9Flu%29) - (1587-1603) - Gevher Sultan - ([Kara Davud Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kara_Davud_Pa%C5%9Fa)'nın eşi) - [I. Mustafa](https://turkipedia.org/tr/wiki/I._Mustafa) - (1591-1639) ## Popüler kültürdeki yeri 12 Kasım 2015'te [Star TV](https://turkipedia.org/tr/wiki/Star_TV)'de yayınlanmaya başlayan [*Muhteşem Yüzyıl: Kösem*](https://turkipedia.org/tr/wiki/Muhte%C5%9Fem_Y%C3%BCzy%C4%B1l_K%C3%B6sem) dizisinde [Aslıhan Gürbüz](https://turkipedia.org/tr/wiki/Asl%C4%B1han_G%C3%BCrb%C3%BCz) canlandırılmıştır. ## Dış bağlantılar - [Imperial Harem : Women and Sovereignty in the Ottoman Empire 1993](http://www.amazon.com/gp/product/0195086775/102-5037880-1776135?v=glance&n=283155|The) , Oxford University Press, ISBN 0-19-508677-5. - [https://www.academia.edu/259542/Inkirazin\_Esiginde\_Bir\_Hanedan\_III.\_Mehmed\_I.\_Ahmed\_I.\_Mustafa\_ve\_17.\_Yuzyil\_Osmanli\_Siyasi\_Krizi\_A\_Dynasty\_at\_the\_Threshold\_of\_Extinction\_17th-Century\_Ottoman\_Political\_Crisis\_](https://www.academia.edu/259542/Inkirazin_Esiginde_Bir_Hanedan_III._Mehmed_I._Ahmed_I._Mustafa_ve_17._Yuzyil_Osmanli_Siyasi_Krizi_A_Dynasty_at_the_Threshold_of_Extinction_17th-Century_Ottoman_Political_Crisis_) [^1]: Necdet Sakaoğlu, Bu Mülkün Kadın Sultanları, 4. baskı, Sayfa: 237 [^2]: Necdet Sakaoğlu, Bu Mülkün Sultanları, 12. baskı, s. 232 [^3]: Necdet Sakaoğlu, Bu Mülkün Sultanları, 12. baskı, s. 232 [^4]: TDV, İslam Ansiklopedisi, cilt: 31, sayfa: 272 [^5]: Necdet Sakaoğlu, Bu Mülkün Kadın Sultanları, 4. baskı, Sayfa: 237 [^6]: Günhan Börekçi, İnkırâzın Eşiğinde Bir Hanedan: III. Mehmed, I. Ahmed, I. Mustafa ve 17. Yüzyıl Osmanlı Siyasi Krizi, s. 58, dipnot: 28 [^7]: TDV, İslam Ansiklopedisi, cilt: 31, sayfa: 272 [^8]: MUSTAFA I - TDV İslâm Ansiklopedisi. [^9]: Bakınız Şehzade Mahmud (III. Mehmet'in oğlu) [^10]: Bakınız Safiye Sultan, Başlık: Valide Sultanlık dönemi, Alt Başlık: Şehzade Mahmud'un boğdurulması [^11]: Enver Behnan Şapolyo, Osmanlı Sultanları Tarihi, Rafet Zaimler Yayınevi, Basım Tarihi: 1961, Sayfa: 226 [^12]: Günhan Börekçi, İnkırâzın Eşiğinde Bir Hanedan III. Mehmed I. Ahmed I. Mustafa ve 17. Yüzyıl Osmanlı Siyasî Krizi, Sayfa: 94 ve 95 [^13]: Haber, Internet. Halime Sultan kimdir hayatı bakın nasıl öldü!. 2 Haziran 2016.