# Vaka-i Hayriye > Source: https://turkipedia.org/tr/wiki/Vaka-i_Hayriye > Last updated: 2026-10-05 > License: CC BY-SA 4.0 (https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/). Credit "Turkipedia contributors" and link to the source. > Based on: Vaka-i Hayriye, https://tr.wikipedia.org/wiki/Vaka-i_Hayriye (CC-BY-SA-4.0) - **Çatışma:** Vaka-i Hayriye - **Tarih:** 15 Haziran 1826 - **Yer:** İstanbul ve Osmanlı İmparatorluğu'nun diğer şehirleri - **Sonuç:** Yeniçeri Ocağı lağvedildi ve yerine daha modern bir askeri güç getirildi. - **Savaşan:** Osmanlı İmparatorluğu; Yeniçeriler - **Komutan:** II. Mahmud; (Başkomutan); Hüsrev Mehmed Paşa; Celâleddin Ağa - **Güç:** 15.000 ila 20.000; 70,000 - 135,000 - **Kayıp:** Bilinmiyor; Yeniçerilerin çoğu öldürüldü, idam edildi, sürgüne gönderildi veya hapsedildi. **Vaka-i Hayriye** (Vak'a-i Hayriyye,[^1] *Hayırlı Olay*), 16 Haziran 1826 tarihinde, [İstanbul](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0stanbul)'da [Osmanlı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu) Padişahı [II. Mahmud](https://turkipedia.org/tr/wiki/II._Mahmud) tarafından [Yeniçeri Ocağı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Yeni%C3%A7eri)nın topa tutularak yok edilmesi ve sağ kalanların ise 16-17 Haziran'da idam edilmesi ile sonuçlanan olaylara verilen isimdir.[^2] ## Yeniçeri ocaklarını kaldırma girişimleri [Rusçuk](https://turkipedia.org/tr/wiki/Rus%C3%A7uk) [Âyan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Meclis-i_%C3%82yan)ı [Alemdar Mustafa Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Alemdar_Mustafa_Pa%C5%9Fa) ve yandaşları [Kabakçı Mustafa İsyanı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kabak%C3%A7%C4%B1_Mustafa_%C4%B0syan%C4%B1) sırasında tahttan indirilen Sultan [III. Selim](https://turkipedia.org/tr/wiki/III._Selim)'i tekrar tahta geçirmek için bazı görüşmeler yapmaya başladılar. Nihayet 16.000 kişilik bir ordu ile [İstanbul](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0stanbul)'a yürüyen [Alemdar Mustafa Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Alemdar_Mustafa_Pa%C5%9Fa), [Hacı Ali Ağa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Hac%C4%B1_Ali_A%C4%9Fa)'yı [İstanbul](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0stanbul)'a göndererek [Kabakçı Mustafa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kabak%C3%A7%C4%B1_Mustafa)'yı öldürttü (19 Temmuz 1808). Ordusuyla birlikte [İstanbul](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0stanbul)'a gelen [Alemdar Mustafa Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Alemdar_Mustafa_Pa%C5%9Fa) birçok isyancıyı da öldürdükten sonra [Bab-ı Âli](https://turkipedia.org/tr/wiki/B%C3%A2b-%C4%B1_%C3%82li)'ye geldi. Arif Efendiyi (Arapzade) [şeyhülislam](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C5%9Eeyh%C3%BClislam) yaptıktan sonra saraya gitti. Sultan [IV. Mustafa](https://turkipedia.org/tr/wiki/IV._Mustafa), [Alemdar Mustafa Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Alemdar_Mustafa_Pa%C5%9Fa)'nın Sultan III. Selim'i [padişah](https://turkipedia.org/tr/wiki/Padi%C5%9Fah) yapmak için geldiğini söyleyen [şeyhülislam](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C5%9Eeyh%C3%BClislam)ı kovdu ve kardeşi [Şehzade Mahmud](https://turkipedia.org/tr/wiki/II._Mahmud) ve amcası Sultan III. Selim'in öldürülmesini emretti. Sultan III. Selim hemen öldürüldü. [Şehzade Mahmud](https://turkipedia.org/tr/wiki/II._Mahmud) ise [cariye](https://turkipedia.org/tr/wiki/Cariye)lerin ve hizmetkarlarının yardımıyla sarayın çatısına kaçırıldı. [Alemdar Mustafa Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Alemdar_Mustafa_Pa%C5%9Fa), Sultan [IV. Mustafa](https://turkipedia.org/tr/wiki/IV._Mustafa)'yı tahtan indirerek yerine Sultan [II. Mahmud](https://turkipedia.org/tr/wiki/II._Mahmud)'u getirdi. Sultan [II. Mahmud](https://turkipedia.org/tr/wiki/II._Mahmud), kendisinin tahta çıkarılmasını sağlayan [Alemdar Mustafa Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Alemdar_Mustafa_Pa%C5%9Fa)'yı [sadrazam](https://turkipedia.org/tr/wiki/Sadrazam) yaptı. Yeni [Padişah](https://turkipedia.org/tr/wiki/Padi%C5%9Fah), [Alemdar Mustafa Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Alemdar_Mustafa_Pa%C5%9Fa)'ya geniş yetkiler tanıdı. [Sadrazam](https://turkipedia.org/tr/wiki/Sadrazam), ilk iş olarak da Kabakçı ayaklanmasıyla ilgili görülenleri cezalandırdı. Rusçuk'un ileri gelenlerine önemli görevler verdi. [Rumeli](https://turkipedia.org/tr/wiki/Rumeli) ve [Anadolu](https://turkipedia.org/tr/wiki/Anadolu)'daki âyanı İstanbul'da toplayarak onlarla [Sened-i İttifak](https://turkipedia.org/tr/wiki/Sened-i_%C4%B0ttifak)'ı yaptı (29 Eylül 1808). Bu belge ile âyanlar, hükûmet emirlerini dinleyeceklerine söz veriyorlardı. [Nizam-ı Cedid](https://turkipedia.org/tr/wiki/Niz%C3%A2m-%C4%B1_Ced%C3%AEd) ordusunu [Sekban-ı Cedid](https://turkipedia.org/tr/wiki/Sekb%C3%A2n-%C4%B1_Ced%C3%AEd) adıyla yeniden kurdu. [Konya](https://turkipedia.org/tr/wiki/Konya)'dan çağrılan Vezir [Kadı Abdurrahman Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kad%C4%B1_Abdurrahman_Pa%C5%9Fa)'yı yeni ordunun başına getirdi. Esame adı verilen yeniçeri ulufe cüzdanlarını, bedellerini ödeyerek satın alıp imha ettirdi. Alınıp satılabilen bu cüzdanlar sayesinde askerlikle münasebeti olmayanlar, asker maaşı alabiliyorlardı. Binlerce esame imha ettirdiyse de bu konuda tam bir başarı gösteremedi. Gelişmeleri öfkeyle izleyen IV. Mustafa ve kapı kulu ocakları mensubu ağalar; 14 Kasım 1808 gecesi, Alemdar Mustafa Paşa'nın konağını bastılar. Gelecek yardımı bekleyerek yeniçerilerle kıyasıya çarpışan sadrazam, kubbeyi delmekte olan [yeniçeri](https://turkipedia.org/tr/wiki/Yeni%C3%A7eri)leri görünce patlattığı barut fıçısıyla intihar etti. Bunun üzerine, Rusçuk yâranından Defterdar Tahsin Efendi ile Umur-ı Cihadiye Nazırı Behiç Efendi, İstanbul'dan kaçtılar. Sadaret Kethüdası Mustafa Refik Efendi asiler tarafından parçalandı. Ayaklananlar, II. Mahmut'u tahttan indirmek için saraya saldırdılar. Kadı Abdurrahman Paşa [Sekban-ı Cedid](https://turkipedia.org/tr/wiki/Sekb%C3%A2n-%C4%B1_Ced%C3%AEd) askeriyle [Topkapı Sarayı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Topkap%C4%B1_Saray%C4%B1)'nı savundu. Bozguna uğrayan ayaklananların üzerine giden Abdurrahman Paşa, 3.000'den fazla yeniçeri ve diğer ayaklananları kılıçtan geçirtti. Bu sırada donanma toplarıyla İstanbul'u ateşe tuttu. Yıkılan binalar ve ölen insanlar karşısında neye uğradığını anlayamayan İstanbul halkı, saldırıyı durdurtan ulema sayesinde can güvenliğine kavuştular. İki taraf da birbirine karşı üstünlük gösteremedi. Bu yüzden Sultan II. Mahmut iktidarını 18 yıl boyunca ince bir denge üzerine kurmak zorunda kaldı. Rusçuk yâranından Ramiz Paşa'yı gizlice Rumeli'ye kaçırtan Sultan II. Mahmut, 18 Kasım 1808 tarihinde Sekban-ı Cedid'i dağıttığını ilan etti. Kadı Abdurrahman Paşa Anadolu'ya kaçtı ama hakkında çıkan ferman gereği idam edildi. Bu olay, Yeniçeri Ocağının kaldırılmasını uzun bir süre geciktirdi. ## Hayırlı Olay Yeniçeri Ocağının kaldırılması, Sadrazam [Benderli Mehmet Selim Sırrı Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mehmed_Selim_S%C4%B1rr%C4%B1_Pa%C5%9Fa) zamanında gerçekleştirildi. On yedi yıldır bu ocağı kaldırmayı tasarlayan II. Mahmut, 25 Mayıs 1825'te bu fikrini uygulamaya koydu. [Eşkinci Ocağı](https://turkipedia.org/tr/wiki/E%C5%9Fkinci_Oca%C4%9F%C4%B1) adı verilen yeni bir askeri sınıf kurulduğunu resmen açıkladı. [Avrupa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Avrupa) tarzında üniforma giydirilen yeni ordu, 11 Haziran 1826'da eğitime başladı. Bundan üç gün sonra ayaklanan yeniçeriler, kazanlarını [Etmeydanı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Etmeydan%C4%B1)'na çıkararak gösterilere başladılar. [Ulema](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ulema)yı yanına alan II. Mahmut, [Sancak-ı Şerif](https://turkipedia.org/tr/wiki/Sancak-%C4%B1_%C5%9Eerif)'i çıkararak halkı yeniçerilere karşı savaşmaya çağırdı. Yeniçeri Ocağı dışındaki bütün ocaklar, padişaha sadakatlerini bildirdiler. [Aksaray](https://turkipedia.org/tr/wiki/Aksaray%2C_Fatih)'daki [Etmeydanı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Etmeydan%C4%B1)'nda bulunan yeniçeri kışlaları top ateşine tutuldu. 6.000'den fazla yeniçeri öldürüldü. 20.000 civarında isyancı da tutuklandı. 17 Haziran 1826'da tarihe karışan Yeniçeri Ocağı'nın yerine, [Asakir-i Mansure-i Muhammediye](https://turkipedia.org/tr/wiki/As%C3%A2kir-i_Mans%C3%BBre-i_Muhammediyye) adlı yeni bir ocak kuruldu. Anlamı ise "Muhammed'in zafer kazanmış orduları"dır. Ocak ile beraber aynı dönemde [Beşiktaş Cemiyet-i İlmiyesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Be%C5%9Fikta%C5%9F_Cemiyet-i_%C4%B0lmiyesi) de kapatılıp dernek üyeleri sürgüne gönderilmişti.[^3] [^1]: Kemal Beydilli, Vak'a-i Hayriyye, DIA, C. 42, İstanbul 2012, s. 454-457.. Diyanet İslam Ansiklopedisi. [^2]: Arşivlenmiş kopya. [^3]: Beşiktaş Cemiyet-i İlmiyesi. Büyük Larousse Sözlük ve Ansiklopedisi c.3, s. 1573.