# Tutaklı Ali Can isyanı

> Source: https://turkipedia.org/tr/wiki/Tutakl%C4%B1_Ali_Can_isyan%C4%B1
> Last updated: 2026-10-05
> License: CC BY-SA 4.0 (https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/). Credit "Turkipedia contributors" and link to the source.
> Based on: Tutaklı Ali Can isyanı, https://tr.wikipedia.org/wiki/Tutakl%C4%B1_Ali_Can_isyan%C4%B1 (CC-BY-SA-4.0)

**Tutakli Alican İsyani** ([Kürtçe](https://turkipedia.org/tr/wiki/K%C3%BCrt%C3%A7e): Serhildana Berazan û Seyîdan) 1930 senesinde günümüzün [Tutak](https://turkipedia.org/tr/wiki/Tutak) (Ağrı), [Bulanık](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bulan%C4%B1k) (Muş) [Karaçoban](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kara%C3%A7oban), [Köprüköy](https://turkipedia.org/tr/wiki/K%C3%B6pr%C3%BCk%C3%B6y), [Hınıs](https://turkipedia.org/tr/wiki/H%C4%B1n%C4%B1s) ve [Karayazı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Karayaz%C4%B1) (Erzurum) ilçelerinde [Ağrı ayaklanmaları](https://turkipedia.org/tr/wiki/A%C4%9Fr%C4%B1_ayaklanmalar%C4%B1)'na destek amaçlı meydana gelen yerel bir [ayaklanma](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0syan)dır[^1] Bu ayaklanma, Berazî ve Hasenan (Seyîdan) aşiretlerince desteklenir.

Hasenanlı Ferzende Bey 1930'un ilkbaharında Berazî aşiretinin lideri Ali Can'i ziyaret eder ve o'ndan Ağrı ayaklanmalarını desteklemesini ister, bunun akıbetinde Ali Can 40 süvarisiyle 7 Temmuz 1930'da [Hasankale](https://turkipedia.org/tr/wiki/Pasinler) ilçesinin Karayazı [nahiye](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bucak_%28idari_birim%29)sindeki [müfreze](https://turkipedia.org/tr/wiki/M%C3%BCfreze)ye saldırmasıyla 3 ay süren isyan başlar. Ali Can Ağustos'un başında [Muş](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mu%C5%9F)'un Bulanık ilçesinde yaşayan Hasenan aşiretinin Seyîdan kolunun ağası Seyit Han'ın (Kürtçe: Seyîdxanê Kerr (Sağır Seyit Han) yanına sığınır. Seyit Han'ın kardeşleriyle isyana katılmasıyla isyancıların sayısı 400e çıkar. Bulanık-Hınıs-Karayazı hattında askerî birliklerle ve Kürt-Alevi aşiretleriyle ([Çarekan](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C3%87arekan)) sürekli çatışma içinde geçen iki ayin sonunda Ali Can bir çatışmada öldürülür. Seyit Han isyanın başarısızlığı karşısında yakınlarıyla [Suriye](https://turkipedia.org/tr/wiki/Suriye)'ye doğru yol alır, orada yeniden örgütlenmek için, fakat [Mardin](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mardin) yakınlarında [Kürt](https://turkipedia.org/tr/wiki/K%C3%BCrtler) [aşiret](https://turkipedia.org/tr/wiki/A%C5%9Firet)lerinin yardımıyla askeriye tarafından pusuya düşürülerek öldürülür.

Alican resmi kaynaklarda Tutaklı olarak bilinse de Karayazı'nın Hespreş köyündendir. O dönemde Karayazı henüz ilçe statüsünde olmadığından Tutaklı olarak resmi kayıtlara geçmiştir.[^2]

## Dış bağlantılar

- Polat, Caglayan:, Kocatepe Universtität Afyon 2007. s. 84. [1926 – 1930 Agri isyanlari](https://web.archive.org/web/20120104020938/http://www.belgeler.com/blg/12ys/1926-1930-agri-isyanlari-1926-1930-agri-rebellion)

[^1]: Kurdica.com: Ali Can isyani (almanca) http://kurdica.com/News-sid-Der-Aufstand-der-Beraz%C3%AE-und-Sey%C3%AEdan-942.html <http://kurdica.com/News-sid-Der-Aufstand-der-Beraz%C3%AE-und-Sey%C3%AEdan-942.html>
[^2]: Karayazı http://karayazi.org/karayazi <http://karayazi.org/karayazi>