# Tubaca

> Source: https://turkipedia.org/tr/wiki/Tubaca
> Last updated: 2026-10-05
> License: CC BY-SA 4.0 (https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/). Credit "Turkipedia contributors" and link to the source.
> Based on: Tubaca, https://tr.wikipedia.org/wiki/Tubaca (CC-BY-SA-4.0)

- **Dilin adı:** Tubaca
- **Kendi dilindeki adı:** Tuba, Tuma
- **Ülkeler (ülke):** Rusya Federasyonu
- **Bölge:** Altay Cumhuriyeti, Altay Krayı
- **Etnisite:** 229
- **Kişi sayısı:** 55,720
- **Tarih:** 2010
- **Kaynak:** Konuşan sayısı
- **Aile rengi:** Altay
- **Aile:** Türk dilleri; Şaz; Sibirya grubu
- **Alfabe:** Kiril alfabesi
- **Ulus:** Rusya; Altay Cumhuriyeti
- **İso:** alt
- **Lc:** atv
- **Ld:** Kuzey Altayca

Tubalar dili, Türk Dili içinde Altay Cumhuriyetinde ve Dağlık Altayda, Altay krayda konuşulan Türkçedir. Kıpçak Türkçesi grubuna ait olduğu yönündeki tartışmalar devam etmektedir. Kazak Türkçesi ile de benzerlik göstermektedir. Ayrıca Tubalar dilinde Güney Altay ile ilgili ve Kuzey Altay'da bulunmayan özellikler vardır. Tubalar kendilerine Tuba ve Tuma demektedirler. Tubalar 1500 kişi kadardır. Konuşan sayısı ise çok düşüktür.

![Rusya Federasyonu içinde Altay Türk Cumhuriyeti](https://thumb.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/c/cd/Map_of_Russia_-_Altai_Republic_%282008-03%29.svg/1280px-Map_of_Russia_-_Altai_Republic_%282008-03%29.svg.png)
*Rusya Federasyonu içinde Altay Türk Cumhuriyeti (Marmelad, CC-BY-SA-2.5)*

### Özellikler

İlk pozisyonda *b-* değişimi görülür. *m-*, а *j-* burundan (dahil düşmüş) *ń-*,

Mesela: *börü (мöрÿ)* \> *mörü (мöрÿ)* 'kurt', *jağmır* \> *ďaŋmır (jаҥмыр)* \> *ńaŋmır (њаҥмыр)*.

![Türk Dünyası lehçe grupları içinde Kıpçak Türkçesinin oranı](https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/2/2f/Birbirlerini_anlayabilen_T%C3%BCrk_gruplar.png)
*Türk Dünyası lehçe grupları içinde Kıpçak Türkçesinin oranı (Pinar at Türkçe Vikipedi, CC-BY-SA-3.0)*

Ayrıca günümüz Tuva Cumhuriyeti eskiden Tuba olarak bilinmekteydi. Tubaların Tuva bölgesinden göç edip diğer Türk toplulukları ile kaynaşıp dil özelliklerinde biraz değişim gerçekleşmiştir.

## Alfabe

2010 yılında Tubaların diline özel alfabe sistemi geliştirilmiştir[^1]..

## Edebiyat

- Тубаларские этюды. / Ред. Сергей Георгиевич Татевосов, М.: ИМЛИ РАН, 2009. ISBN 978-5-9208-0350-4

## Dış bağlantılar

- [Altay Dil ve Edebiyatı Bölümü](https://web.archive.org/web/20070108175735/http://www.gasu.ru/univer/edu/dep/ff/alt.html) Dağlık-Altay Devlet Üniversitesi
- [Алтайский язык в проекте ETHEO](https://web.archive.org/web/20050526220026/http://etheo.h10.ru/alto01.htm) (Kısaca gramer ve fonetik, etnik gruplar)

[^1]: русско-тубаларский разговорник, А. С. Тодожокова, А. С. Кучукова, Горно-Алтайск, yayınevi: «Алтын-Туу», 2019, s. 120
