# Tomas Terziyan

> Source: https://turkipedia.org/tr/wiki/Tomas_Terziyan
> Last updated: 2026-10-05
> License: CC BY-SA 4.0 (https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/). Credit "Turkipedia contributors" and link to the source.
> Based on: Tomas Terziyan, https://tr.wikipedia.org/wiki/Tomas_Terziyan (CC-BY-SA-4.0)

![](https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/9/9f/Terziyan.jpg)
* (K. Pōlis : Tpagrutʻiwn V. ew H. Tēr-Nersēsean, 1910., public-domain)*

- **Doğum yeri:** İstanbul, Osmanlı imparatorluğu
- **Ölüm yeri:** İstanbul, Osmanlı imparatorluğu
- **Takma adı:** Tovmas Terzyan
- **Meslek:** Şair, oyun yazarı ve profesör
- **Vatandaşlık:** Osmanlı Ermenisi
- **Eğitim:** Murat Rafaelian Lisesi
- **Alma mater:** Yeghia Demirdjibashian, Eroukhan, Krikor Zohrab, Onnik Chifte-Saraf
- **Etkilendikleri:** Lord Byron, Alphonse de Lamartine, Victor Hugo
- **Önemli eser:** II. Arşak (1871)
- **Çocuklar:** Edward Terzian

**Tovmas Terziyan** (Թովմաս Թէրզեան *Tovmas Terzyan*, d. 21 Ekim 1840, [İstanbul](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0stanbul) - ö. 8 Şubat 1909) [Ermeni](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1_Ermenileri) asıllı [Osmanlı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu) şair, oyun yazarı ve profesör.[^1][^2]

## Hayatı

Tovmas Terziyan, [Ermeni](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0stanbul_Ermenileri) bir baba ve [İtalyan](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0talyanlar) bir annenin oğlu olarak dünyaya geldi.[^3] Yerel Mıhitarcı okulunu bitirdikten sonra, [İtalya](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0talya)'daki [Venedik](https://turkipedia.org/tr/wiki/Venedik) San Lazzaro Adası'nda okudu ve 1858'de mezun oldu.[^4] [Kostantiniyye](https://turkipedia.org/tr/wiki/Konstantinopolis)'ye geri döndükten sonra kendini öğretmenliğe adadı. Nersesyan, Nubar-Şahnazaryan ve [Getronagan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Getronagan_Ermeni_Lisesi) okullarda ders verdi. Öğrencileri arasında [Reteos Berberyan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Reteos_Berberyan), [Minas Çeraz Efendi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Minas_%C3%87eraz), [Yeğia Demircibaşyan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ye%C4%9Fia_Demirciba%C5%9Fyan), [Krikor Zohrab Efendi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kirkor_Zohrab), [Yeruhan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Yervant_S%C4%B1rmake%C5%9Fhanl%C4%B1yan) gibi ünlü Ermeniler ve diğer milletlerden yazar ve öğretmenler vardı.[^5] Tovmas Terziyan [İngilizce](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0ngilizce), Ermenice, [Fransızca](https://turkipedia.org/tr/wiki/Frans%C4%B1zca), [İtalyanca](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0talyanca), [Klasik Yunanca](https://turkipedia.org/tr/wiki/Grek%C3%A7e), [Latince](https://turkipedia.org/tr/wiki/Latince), [Türkçe](https://turkipedia.org/tr/wiki/T%C3%BCrk%C3%A7e) ve [Rumca](https://turkipedia.org/tr/wiki/Yunanca) bilmekteydi.[^6]

## Eserler

![Terziyanın "Sanduht" trajedisi](https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/4/43/Sandukht_tragedy_poster%2C_12.05.1862.jpg)
*Terziyanın "Sanduht" trajedisi (Beko, CC-BY-SA-4.0)*

Tovmas Terziyan, esas olarak şiirleri ve oyunlarıyla ünlüdür. En önemli oyunu, gevşek bir şekilde 4. yüzyıl [Ermenistan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ermenistan) kralı [II. Arşak](https://turkipedia.org/tr/wiki/II._Ar%C5%9Fak)'ın hayatına dayanan *II. Arşak* (1871) oyunudur.[^7] Hem İtalyanca hem de Ermenice yazılan oyun, bir opera librettosu olarak düşünülmüştür. Bu operanın müziği *Arsace II* oyununun İtalyanca versiyonunu kullanan Ermeni besteci [Dikran Çuhacıyan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Dikran_%C3%87uhac%C4%B1yan) tarafından bestelenmiştir.[^8] Terziyan, oyununu hiçbir zaman sahnede opera biçiminde ya da düz bir oyun olarak görmedi. İlk kez 1941'de [Erivan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Erivan)'ın [Opera Binası](https://turkipedia.org/tr/wiki/Erivan_Operas%C4%B1)'nda sahneye çıkan *II. Arşak* operasının Sovyet versiyonu büyük bir başarıydı.[^9] Ancak, bazı karakterlerin adı ve adlarının ötesinde, Terziyan'ın oyunuyla çok az ortak noktası vardı.

[^1]: Bardakjian, Kevork B.. A Reference Guide to Modern Armenian Literature 1500-1920. Wayne State University Press, 2000, s. 536. <https://archive.org/details/referenceguideto00bard>
[^2]: Hacikyan, Agop. The Heritage of Armenian Literature Volume III: From the Eighteenth Century to Modern Times. Wayne State University Press, 2005, s. 380-381. <https://books.google.com/books?id=GmtPLvnrc38C&q=heritage+of+armenian+literature>
[^3]: Bardakjian, Kevork B.. A Reference Guide to Modern Armenian Literature 1500-1920. Wayne State University Press, 2000, s. 536. <https://archive.org/details/referenceguideto00bard>
[^4]: Hacikyan, Agop. The Heritage of Armenian Literature Volume III: From the Eighteenth Century to Modern Times. Wayne State University Press, 2005, s. 380-381. <https://books.google.com/books?id=GmtPLvnrc38C&q=heritage+of+armenian+literature>
[^5]: Hacikyan, Agop. The Heritage of Armenian Literature Volume III: From the Eighteenth Century to Modern Times. Wayne State University Press, 2005, s. 380-381. <https://books.google.com/books?id=GmtPLvnrc38C&q=heritage+of+armenian+literature>
[^6]: Hacikyan, Agop. The Heritage of Armenian Literature Volume III: From the Eighteenth Century to Modern Times. Wayne State University Press, 2005, s. 380-381. <https://books.google.com/books?id=GmtPLvnrc38C&q=heritage+of+armenian+literature>
[^7]: Bardakjian, Kevork B.. A Reference Guide to Modern Armenian Literature 1500-1920. Wayne State University Press, 2000, s. 536. <https://archive.org/details/referenceguideto00bard>
[^8]: Bardakjian, Kevork B.. A Reference Guide to Modern Armenian Literature 1500-1920. Wayne State University Press, 2000, s. 536. <https://archive.org/details/referenceguideto00bard>
[^9]: Hacikyan, Agop. The Heritage of Armenian Literature Volume III: From the Eighteenth Century to Modern Times. Wayne State University Press, 2005, s. 380-381. <https://books.google.com/books?id=GmtPLvnrc38C&q=heritage+of+armenian+literature>
