# Tilimsan Muharebesi (1551)

> Source: https://turkipedia.org/tr/wiki/Tilimsan_Muharebesi_(1551)
> Last updated: 2026-10-05
> License: CC BY-SA 4.0 (https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/). Credit "Turkipedia contributors" and link to the source.
> Based on: Tilimsan Muharebesi (1551), https://tr.wikipedia.org/wiki/Tilimsan_Muharebesi_%281551%29 (CC-BY-SA-4.0)

![](https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/c/cd/Algiers_Army.jpg)
* (Marmol (XVIème siècle), public-domain)*

- **Çatışma:** Tilimsan muharebesi
- **Parçası:** 1550-1558 Osmanlı-Fas Savaşı
- **Tarih:** Ocak 1551
- **Yer:** Tilimsan
- **Bölge:** Cezayir
- **Sonuç:** Kesin Osmanlı zaferi
- **Coğrafi değişiklikler:** Tilimsan yeniden Osmanlı Devletine katıldı
- **Savaşan:** Osmanlı İmparatorluğu; 20px Tilimsan Krallığı; 20px Beni Abbas kabilesi; 20px Fas
- **Komutan:** Barbaroszade Hasan Paşa; 20px Mevlay Abdülkadir; Abdullah el-Galib
- **Güç:** 14.000; 30.000
- **Kayıp:** Hafif; Ağır

**Tilimsan Muharebesi**, [1550-1558 Osmanlı-Fas Savaşı](https://turkipedia.org/tr/wiki/1550-1558_Osmanl%C4%B1-Fas_Sava%C5%9F%C4%B1)'nda evre.

[Cezayir-i Garp Eyaleti](https://turkipedia.org/tr/wiki/Cez%C3%A2yir-i_Garp_%28eyalet%29) Beylerbeyi [Barbaroszade Hasan Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kara_Hasan_Pa%C5%9Fa) komutasındaki Osmanlı birliği, [Osmanlı İmparatorluğu](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu)'na bağlı [Tilimsan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Tilimsan)'ı ele geçiren (9 Haziran 1550) Faslı [Saadiler](https://turkipedia.org/tr/wiki/Saadiler)'in [Mevlay Abdülkadir](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mevlay_Abd%C3%BClkadir) komutasındaki Fas ordusunu 1551 Ocak ayında yenerek [Tilimsan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Tilimsan)'ı geri aldı.

## Muharebe öncesi

[Fas](https://turkipedia.org/tr/wiki/Fas)'ta Osmanlılarla iyi ilişkiler içindeki [Vattasîler](https://turkipedia.org/tr/wiki/Vattas%C3%AEler)'i 1549'da yenerek tüm ülkeye hâkim olan [Saadiler](https://turkipedia.org/tr/wiki/Saadiler), sonrasında da [Cezayir](https://turkipedia.org/tr/wiki/Cezayir)'e doğru yayılma siyaseti izlemeye başladılar. Fas ordusu 9 Haziran 1550'de Osmanlı himayesindeki [Tilimsan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Tilimsan)'ı işgal etti.

Yaklaşık 30.000 kişilik (*İspanyol kaynaklarına göre 40.000*) Fas ordusu ileri harekâtını sürdürerek [Mostaganem](https://turkipedia.org/tr/wiki/M%C3%BCsteganim_%28il%29)'i ele geçirmeyi hedefledi. Bununla birlikte [Beni Abbas](https://turkipedia.org/tr/wiki/Beni_Abbas) kabilesine bağlı Arap güçleri tarafından durduruldu. Ardından ise [Barbaroszade Hasan Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kara_Hasan_Pa%C5%9Fa) 6.000 Türk ve 8.000 Arap-Berberi askerinden oluşan 14.000 kişilik ordusuyla Fas ordusunun üzerine yürüdü.

## Muharebe

![Bir Tilimsan sakini](https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/8/8f/A_man_of_Tlemcen.jpg)
*Bir Tilimsan sakini (public-domain)*

[Cezayir](https://turkipedia.org/tr/wiki/Cezayir)'in batısındaki Arap güçleri tarafından durdurulan Fas ordusu [Cezayir](https://turkipedia.org/tr/wiki/Cezayir)'den Osmanlı eyalet ordusunun geldiğini haber alınca geri çekilmeye başladı. Bununla birlikte [Barbaroszade Hasan Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kara_Hasan_Pa%C5%9Fa) Fas ordusunu [Tilimsan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Tilimsan)-[El-Malah](https://turkipedia.org/tr/wiki/El-Malah) (*Rio Salado/Abu Azoun Nehri*) arasında yakaladı. Buradaki muharebede sayıca kendi ordusundan üstün Fas ordusunu ateş gücüyle kesin bir yenilgiye uğrattı.[^1] Fas ordusunun komutanı [Mevlay Abdülkadir](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mevlay_Abd%C3%BClkadir) yakalanarak kafası kesildi.[^2] Diğer kardeş Muhammed el-Harran da öldürülenler arasındaydı.

## Muharebe sonrası

Osmanlı eyalet ordusu [Tilimsan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Tilimsan)'ı yeniden ele geçirerek [Tilimsan Krallığı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Tilimsan_Krall%C4%B1%C4%9F%C4%B1)'nın başına yeniden [Abdülvâdî hanedanı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Abd%C3%BClv%C3%A2d%C3%AEler)ndan Hassan ibn Abdullah'ı çıkarıp kentte bir garnizon yerleştirdi.

Öte yandan, bozgun halinde kaçan Fas ordusunu takip eden Osmanlı ordusu Muluya Nehrine kadar ilerledi. Bu nehir sonraki yüzyıllarda [Fas](https://turkipedia.org/tr/wiki/Fas) ile Osmanlıların [Cezayir-i Garp Eyaleti](https://turkipedia.org/tr/wiki/Cez%C3%A2yir-i_Garp_%28eyalet%29)'nin fiilî sınırı oldu.[^3]

[Fas](https://turkipedia.org/tr/wiki/Fas) Sultanı Muhammed El-Şeyh'in üç oğlundan ikisinin bu muharebede ölmesi üzerine üç erkek kardeşten tek veliaht olarak kalan [Abdullah el-Galib](https://turkipedia.org/tr/wiki/Abdullah_el-Galib) 1557'de babasının Osmanlıların suikastı sonucu ölümü üzerine tahta çıktı.

[^1]: "Fas Seferi (1551-1578)", Türk Silahlı Kuvetleri Tarihi, c.3, k.3, Genelkurmay Başkanlığı ATASE Başkanlığı, Ankara (1978), s.47
[^2]: "Les époques militaires de la Grande Kabilie" (Fransızca), Adrien Berbrugger
[^3]: Le Maroc à travers les chroniques maritimes: De la préhistoire à 1873 . Abdelkader Timoule. Sonir. “en 1551 les armées marocaines au - delà de la Moulouya, fleuve qui s'imposait dès lors comme frontière” <https://books.google.co.uk/books?id=NwBzAAAAMAAJ&dq=1551+moulouya&focus=searchwithinvolume&q=Frontiere+moulouya>
