# Tarğu Şavhallığı

> Source: https://turkipedia.org/tr/wiki/Tar%C4%9Fu_%C5%9Eavhall%C4%B1%C4%9F%C4%B1
> Last updated: 2026-10-05
> License: CC BY-SA 4.0 (https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/). Credit "Turkipedia contributors" and link to the source.
> Based on: Tarğu Şavhallığı, https://tr.wikipedia.org/wiki/Tar%C4%9Fu_%C5%9Eavhall%C4%B1%C4%9F%C4%B1 (CC-BY-SA-4.0)

![Kumuk Şamhallığı](https://thumb.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/0/0c/Caucasus_1450_map_de_alt.svg/1280px-Caucasus_1450_map_de_alt.svg.png)
*Kumuk Şamhallığı (File:Caucasus topographic map-fr.svg by Bourrichon - fr:Bourrichon This derivative by Don-kun and WajWohu, CC-BY-SA-3.0)*

![](https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/1/1d/%D0%A2%D0%B0%D1%80%D0%BA%D0%BE%D0%B2%D1%81%D1%8C%D0%BA%D1%96.png)
* (public-domain)*

- **Kendi dilindeki adı:** Таргъу Шавхаллыкъ
- **Tam adı:** Tarki Şamhallığı
- **Yönetim biçimi:** Monarşi
- **Yıkılış yılı:** 1867
- **Ardıl:** Rus İmparatorluğu
- **Olay:** Yıkılış
- **Olay tarihi:** 1867
- **Başkent:** Tarğu
- **Yaygın diller:** Kumukça
- **Din:** İslam

**Tarğu Şavhallığı**[^1] (ya da **Tarki Şamhallığı**,[^2] Таргъу Шавхаллыкъ) [Dağıstan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Da%C4%9F%C4%B1stan)'ın kuzeydoğu bölümünde başkenti [Tarğu](https://turkipedia.org/tr/wiki/Maha%C3%A7kale) ve çevresinde varlığını sürdüren Kumukların kurduğu feodal bir devletti.[^3][^4][^5][^6][^7]

Devlet, 15. yüzyılın sonunda etnik [Kumuklar](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kumuklar)ın yaşadığı topraklarda ortaya çıktı ve bu bölgede vasalları bulunan [Kuzey Kafkasya](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kuzey_Kafkasya)'nın doğusundaki en etkili feodal devletti.[^8][^9] Şamhallar ayrıca Dağıstan Valisi unvanına sahiptiler[^10] ve eski Hazar-Kumuk dağlık barınağında ikamet etmişlerdir.[^11]

Tarki Şamhallığı ve Dağıstan'ın diğer bölgelerinin [Rus İmparatorluğu](https://turkipedia.org/tr/wiki/Rus_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu)'na bağlanması 1813'te [Gülistan Antlaşması](https://turkipedia.org/tr/wiki/G%C3%BClistan_Antla%C5%9Fmas%C4%B1) ile gerçekleştirildi. 1867'de Tarki Şamhallığı lağvedildi ve topraklarında Dağıstan'ın Temir-Han-Şura rayonu kuruldu.[^12]

[^1]: Tarhan, Bülent. Kumuk Türklerinin Tarih ve Kültürü / PROF. DR. ABDÜLHAKİM M. HACIYEV. <https://www.academia.edu/58562870/Kumuk_T%C3%BCrklerinin_Tarih_ve_K%C3%BClt%C3%BCr%C3%BC_PROF_DR_ABD%C3%9CLHAK%C4%B0M_M_HACIYEV>
[^2]: Arşivlenmiş kopya. <https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/964092>
[^3]: Къумукъ Тил. <https://til.im/tr-qm/info/%D1%88%D0%B0%D0%B2%D1%85%D0%B0%D0%BB%D0%BB%D1%8B%D0%BA%D1%8A>
[^4]: Гусейнов, Гарун-Рашид Абдул-Кадырович. ABOUT SOME ASPECTS OF ANCIENT RELATIONSHIPS OF TATI AND KUMYK LANGUAGES. 16 Mayıs 2022, s. 46-55. <http://dx.doi.org/10.23951/1609-624x-2022-3-46-55>
[^5]: Остапенко Р.А. Мотивация принятия христианства адыгами (1842-1869 гг.): документы из фондов государственного архива Краснодарcкого края. Nisan 2019, s. 70-76. <http://dx.doi.org/10.25136/2409-868x.2019.4.27782>
[^6]: Sovremennye problemy i perspektivy razvitii͡a islamovedenii͡a, vostokovedenii͡a i ti͡urkologii. Medina, 2007. <https://books.google.com/books?hl=ru&id=e_cPAQAAIAAJ&dq=%D1%82%D0%B0%D1%80%D0%BA%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B5+%D1%88%D0%B0%D0%BC%D1%85%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE+%22%D0%BA%D1%83%D0%BC%D1%8B%D0%BA%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B5+%D0%B3%D0%BE%D1%81%D1%83%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE%22&focus=searchwithinvolume&q=%D0%BA%D1%83%D0%BC%D1%8B%D0%BA%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE+%D0%B3%D0%BE%D1%81%D1%83%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B0>
[^7]: Dagestan v ėpokhu velikogo pereselenii︠a︡ narodov: ėtnogeneticheskie issledovanii︠a︡. Rossiĭskai︠a︡ akademii︠a︡ nauk, Dagestanskiĭ nauch. t︠s︡entr, In-t istorii, arkheologii i ėtnografii, 1998. <https://books.google.com/books?id=F8oTAQAAMAAJ&q=%D1%82%D0%B0%D1%80%D0%BA%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B5+%D1%88%D0%B0%D0%BC%D1%85%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE&dq=%D1%82%D0%B0%D1%80%D0%BA%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B5+%D1%88%D0%B0%D0%BC%D1%85%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE&hl=ru&sa=X&ved=0ahUKEwiDx6nzuPTlAhXtwqYKHaGbAgsQ6AEIXTAH>
[^8]: Магомедов Р.М. История Дагестана с древнейших времен до конца XIX в. М., 1968
[^9]: Страница 58, 293 и другие. Белокуров С. А. Сношения России с Кавказом. — Выпуск 1-й. 1578—1613 гг. — М.: Университетская тип., 1889. — 715 с. <http://www.runivers.ru/upload/iblock/6db/belokurov.pdf>
[^10]: Arşivlenmiş kopya. <https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/964092>
[^11]: Страница 58, 293 и другие. Белокуров С. А. Сношения России с Кавказом. — Выпуск 1-й. 1578—1613 гг. — М.: Университетская тип., 1889. — 715 с. <http://www.runivers.ru/upload/iblock/6db/belokurov.pdf>
[^12]: Шамхалы тарковские, ССКГ. 1868. Вып. 1. С. 58.
