# Tanburî Cemil Bey

> Source: https://turkipedia.org/tr/wiki/Tanbur%C3%AE_Cemil_Bey
> Last updated: 2026-10-05
> License: CC BY-SA 4.0 (https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/). Credit "Turkipedia contributors" and link to the source.
> Based on: Tanburî Cemil Bey, https://tr.wikipedia.org/wiki/Tanbur%C3%AE_Cemil_Bey (CC-BY-SA-4.0)

![](https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/5/5e/Cemil.jpg)
* (public-domain)*

- **Doğum tarihi:** 1873
- **Doğum yeri:** İstanbul, Osmanlı İmparatorluğu
- **Ölüm yeri:** İstanbul, Osmanlı İmparatorluğu

**Tanbûrî (Tambûrî) Cemil Bey** (1873, [İstanbul](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0stanbul) - 29 Temmuz 1916, İstanbul[^1]), Türk [tambur](https://turkipedia.org/tr/wiki/Tambur), [yaylı tambur](https://turkipedia.org/tr/wiki/Yayl%C4%B1_tambur), [klasik kemençe](https://turkipedia.org/tr/wiki/Klasik_kemen%C3%A7e), [alto kemençe](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kemen%C3%A7e), [viyolonsel](https://turkipedia.org/tr/wiki/Viyolonsel) ve [lavta](https://turkipedia.org/tr/wiki/Lavta) ustasıdır. Çok sayıda bestesi ve taş plak kayıtları vardır. Yaylı tamburun mucididir.[^2]

## Hayatı

1873 yılında [İstanbul](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0stanbul)'da doğdu. İlk [müzik](https://turkipedia.org/tr/wiki/M%C3%BCzik) bilgilerini orta okul sıralarında ağabeyi Ahmet Bey'den almıştır. Müzik aleti çalmaya karşı ilgisi on yaşlarında [keman](https://turkipedia.org/tr/wiki/Keman) ve [kanun](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kanun_%28%C3%A7alg%C4%B1%29) ile başlayan Cemil Bey daha sonra başladığı ve ismi ile bütünleşen tambur sazı ile ustalık derecesine ulaşmıştır. [Tamburî Ali Efendi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ali_Efendi_%28tamburi%29)'nin de öğrencilerindendir. Hatta Ali Efendi'nin, Tamburî Cemil Bey'i dinledikten sonra "eline bir daha tambur almayacağını" söylediği rivayet olunsa da, ona eski tarz tambur icrasını öğretmiştir. Tamburdan başka, [klasik kemençe](https://turkipedia.org/tr/wiki/Klasik_kemen%C3%A7e), [lavta](https://turkipedia.org/tr/wiki/Lavta) ve [viyolonsel](https://turkipedia.org/tr/wiki/Viyolonsel) gibi sazları aynı ustalıkla icra ederek başlı başına bir ekol sahibi olmuştur. Müzik aleti çalmakta erişilmez bir mertebeye yükselmiş olan Cemil Bey aynı zamanda çok iyi bir bestekârdır. Yaptığı eserlerle [Türk müziği](https://turkipedia.org/tr/wiki/T%C3%BCrk_m%C3%BCzi%C4%9Fi) saz icrasına yepyeni ve modern bir tarz ve değişik bir yorum getirerek icracılığın mükemmelleşmesinde en büyük rolü oynamıştır. Özellikle, taş plaklara yapmış olduğu [taksim](https://turkipedia.org/tr/wiki/Taksim_%28m%C3%BCzik%29) kayıtları makam, üslup ve tavır açısından bir ders niteliği taşımaktadır. 29 Temmuz 1916'da İstanbul'da ölen Cemil Bey sözlü eserlerin yanında birçok saz eseri bestelemiştir. Taksimlerinin yanında, taş plaklara kaydedilmiş çok sayıda eseri bulunmaktadır.[^3] Öğrencileri arasında ilk kadın otomobil yarışçısı olan [Sâmiye Cahid Morkaya](https://turkipedia.org/tr/wiki/S%C3%A2miye_Cahid_Morkaya)'da bulunur.[^4]

[Mesut Cemil](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mesut_Cemil)'in babası olan Tamburî Cemil Bey'in mezarı Mevlanakapı'da, [Merkezefendi Mezarlığı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Merkezefendi_Mezarl%C4%B1%C4%9F%C4%B1)ndadır.[^5]

Tamburî Cemil Bey'in [*Çeçen Kızı*](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C3%87e%C3%A7en_K%C4%B1z%C4%B1) (*Hüseyni Oyun Havası*) adlı bestesi Yunanistanın [Midilli Adası](https://turkipedia.org/tr/wiki/Midilli_%28ada%29)'nda *Ta Ksyla* (*Τα Ξύλα*) adı ile bilinmekte olup oyun olarak oynanmaktadır.

## Bestelediği saz eserleri

- [*Şedd-i Araban*](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C5%9Eedaraban)* Peşrevi*[^6]
- [*Ferahfeza*](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ferahfeza)* Peşrevi*
- [*Muhayyer*](https://turkipedia.org/tr/wiki/Muhayyer)* Peşrevi*
- [*Mahur*](https://turkipedia.org/tr/wiki/M%C3%A2hur)* Peşrevi*
- [*Hicazkâr*](https://turkipedia.org/tr/wiki/Hicazk%C3%A2r)* Peşrevi*
- [*Kürdili Hicazkâr*](https://turkipedia.org/tr/wiki/K%C3%BCrdilihicazk%C3%A2r)* Peşrevi*
- [*Isfahan*](https://turkipedia.org/tr/wiki/Isfahan_%28makam%29)* Peşrevi*
- [*Neva*](https://turkipedia.org/tr/wiki/Nev%C3%A2)* Peşrevi*
- [*Bestenigâr*](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bestenig%C3%A2r)* Saz Semaisi*
- [*Suz-i Dilârâ*](https://turkipedia.org/tr/wiki/Suzidilara)* Saz Semaisi*
- [*Ferahfeza*](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ferahfeza)* Saz Semaisi*
- [*Hüseynî*](https://turkipedia.org/tr/wiki/H%C3%BCseyn%C3%AE)* Oyun Havası* (*Çeçen Kızı*)
- [*Nihavend*](https://turkipedia.org/tr/wiki/Nihavend)* Sirto*
- [*Nikriz*](https://turkipedia.org/tr/wiki/Nikriz)* Sirto*

## Dış bağlantılar

- https://islamansiklopedisi.org.tr/cemil-bey-tanburiWebarşiv|url=https://web.archive.org/web/20190509121308/https://islamansiklopedisi.org.tr/cemil-bey-tanburi |tarih=9 Mayıs 2019 

[^1]: Arşivlenmiş kopya. <http://www.biyografya.com/biyografi/3450>
[^2]: TANBÛRÎ CEMİL BEY. klasikturkmusikisi, 14 Mart 2016. <http://klasikturkmusikisi.8m.com/Tanburi.htm>
[^3]: Orijinalinden "Tanburi Cemil Bey'in Hazinesi". TRT, 15 Şubat 2016. <http://www.trthaber.com/haber/kultur-sanat/orijinalinden-tanburi-cemil-beyin-hazinesi-235658.html>
[^4]: Türkiye’nin ilk kadın ralli pilotu , Hürriyet, Erişim tarihi: 12 Haziran 2016 <http://www.hurriyet.com.tr/turkiye-nin-ilk-kadin-ralli-pilotu-11535732>
[^5]: Tanburi Cemil Bey anıldı. 29 Temmuz 2015. <https://www.ntv.com.tr/sanat/tanburi-cemil-bey-anildi,e5CVAnEYg0y8DMNYOCMapw>
[^6]: Tanburi Cemil Bey Külliyatı – 10 Disk Collection. kalan.com, 4 Mart 2016. <http://kalan.com/audio/tanburi-cemil-bey-kulliyati-10-disk-collection/>
