# Türkmeneli (Türkiye)

> Source: https://turkipedia.org/tr/wiki/T%C3%BCrkmeneli_(T%C3%BCrkiye)
> Last updated: 2026-10-05
> License: CC BY-SA 4.0 (https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/). Credit "Turkipedia contributors" and link to the source.
> Based on: Türkmeneli (Türkiye), https://tr.wikipedia.org/wiki/T%C3%BCrkmeneli_%28T%C3%BCrkiye%29 (CC-BY-SA-4.0)

[*Irak Türkmenleri*](https://turkipedia.org/tr/wiki/Irak_T%C3%BCrkmenleri)*nin yaşadığı, Irak'taki Türkmeneli bölgesi için bakınız → *[*Türkmeneli*](https://turkipedia.org/tr/wiki/T%C3%BCrkmeneli)

![Erzurum-Kars bölgesini içine alan Türkmeneli](https://thumb.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/6/6e/Das_Osmanische_Reich_in_Asien_1829_Turkey_and_Caucasus.JPG/1280px-Das_Osmanische_Reich_in_Asien_1829_Turkey_and_Caucasus.JPG)
*Erzurum-Kars bölgesini içine alan Türkmeneli (Das\_Osmanische\_Reich\_in\_Asien\_1829.JPG : Olahus derivative work: Geagea ( talk ), public-domain)*

![Erzurum ve Van beylerbeyliklerini kapsayan Türkmeneli](https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/f/f9/Ottoman_Empire_1696_by_Jaillot_cropped_and_Caucasus.jpg)
*Erzurum ve Van beylerbeyliklerini kapsayan Türkmeneli (Alexis-Hubert Jaillot, public-domain)*

**Türkmeneli** (*Turcomania* ya da *Turcomanie*), ifade olarak *"Türkmen yurdu"* anlamına gelen bir sözcüktür. [Türkiye Türkmenleri](https://turkipedia.org/tr/wiki/T%C3%BCrkiye_T%C3%BCrkmenleri)nin yaşadığı ya da siyasi olarak egemen olduğu bölgeyi ifade eder.

## Türkmeneli (Doğu Anadolu)

### Coğrafya ve Sınırlar

Türkiye Türkmenelinin, [Ermenistan (bölge)](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ermeni_yaylas%C4%B1) ve [Kurdistan](https://turkipedia.org/tr/wiki/K%C3%BCrdistan) gibi kesin sınırları yoktur. Bu üç bölge sınırlar konusunda birbiriyle çelişir. Türkmeneli bölgesi bazen [Erzurum-Kars platosu](https://turkipedia.org/tr/wiki/Erzurum-Kars_Platosu) gibi yalnız daha kuzey bölgeleri içerirken, bazen de [Van Gölü](https://turkipedia.org/tr/wiki/Van_G%C3%B6l%C3%BC) havzasına kadar genişleyen bir bölgeyi tanımlamak için kullanılır. Bölgeyi [Roma Ermenistanı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ermenistan_%28eyalet%29) ile eş tutan *Smollett* ise bölgenin sınırları kesin bir şekilde çizer. [Fırat Nehri](https://turkipedia.org/tr/wiki/F%C4%B1rat) batı sınır olmak üzere, doğuya doğru 200 mil, kuzey-güney ekseninde de 300 millik bir alanı Türkmeneli (*"Turcomania"*) olarak tanımlar. Kordinatsal olarak da 38° 20'K-42°K ve 39°D-42°D şeklinde belirtir.[^1] Bölgenin en önemli kenti [Erzurum](https://turkipedia.org/tr/wiki/Erzurum)dur[^2]

### Tarih

Alexander Adam, gezgin(*Wanderer*) olarak adlandırılan, [İskit](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0skitler) ya da [Tatar](https://turkipedia.org/tr/wiki/Tatarlar) kökenli insanların o dönemki adıyla Ermenistan bölgesinde etkinlik kazanmaları sonucunda 844 yılından beri bölgenin *"Turcomania"* olarak adlandırıldığını belirtir.[^3]

## Türkmeneli (İç Anadolu)

[Marco Polo](https://turkipedia.org/tr/wiki/Marco_Polo) seyahatnamesinde, Doğu Anadolu içinde yer alan Türkmenelinden değil, [Büyük Ermenistan](https://turkipedia.org/tr/wiki/B%C3%BCy%C3%BCk_Ermenistan) (*"Great Armenia"*)'dan bahseder. Türkmeneli (*"Turcomania"*) ifadesini ise İç Anadolu için kullanılır. Bu bölgenin önemli şehirlerinide Konya, Sivas ve Kayseri olarak sıralar.[^4]

[^1]: Tobias George Smollett, The Present States of the World, sf.333. <http://books.google.co.uk/books?id=fFg9AAAAYAAJ&pg=PA333&lpg=PA333&dq=turcomania+history&source=bl&ots=yvAHeN46Qx&sig=MVI9iF87XNy9gnN-dTz3l1EoHug&hl=tr&ei=oOngTp6aNYOZ8QPDn53ECA&sa=X&oi=book_result&ct=result&redir_esc=y#v=onepage&q=turcomania&f=false>
[^2]: Alexander Adam, Geograph and History both Ancienet and Modern, sf.479,629. <http://books.google.co.uk/books?id=Ts49AAAAIAAJ&pg=PA479&lpg=PA479&dq=turcomania+history&source=bl&ots=t7h-D7pOcL&sig=5WCQuoXu4A8jLbMT_oO6AIt8RJQ&hl=tr&ei=TeTgTri-HYSu8gP2hfXWBA&sa=X&oi=book_result&ct=result&redir_esc=y#v=onepage&q=turcomania%20history&f=false>
[^3]: Alexander Adam, Geograph and History both Ancienet and Modern, sf.479,629. <http://books.google.co.uk/books?id=Ts49AAAAIAAJ&pg=PA479&lpg=PA479&dq=turcomania+history&source=bl&ots=t7h-D7pOcL&sig=5WCQuoXu4A8jLbMT_oO6AIt8RJQ&hl=tr&ei=TeTgTri-HYSu8gP2hfXWBA&sa=X&oi=book_result&ct=result&redir_esc=y#v=onepage&q=turcomania%20history&f=false>
[^4]: en.wikisource.org, Concerning the Province of Turcomania. <http://en.wikisource.org/wiki/The_Travels_of_Marco_Polo/Book_1/Chapter_2>
