# Suoguo

> Source: https://turkipedia.org/tr/wiki/Suoguo
> Last updated: 2026-10-05
> License: CC BY-SA 4.0 (https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/). Credit "Turkipedia contributors" and link to the source.
> Based on: Suoguo, https://tr.wikipedia.org/wiki/Suoguo (CC-BY-SA-4.0)

**Suo(guo)** ([Çince](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C3%87ince): 索國[^1]), Çin yıllığı [Zhou Kitabı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Zhou_Kitab%C4%B1)[^2]'nda bahsi geçen ve konumu tartışmalı tarihi bölge. [Tabgaçlar](https://turkipedia.org/tr/wiki/Tabga%C3%A7lar),[^3] Kuzey [Altay](https://turkipedia.org/tr/wiki/Altay_Da%C4%9Flar%C4%B1) ve [Yenisey](https://turkipedia.org/tr/wiki/Yenisey)[^4][^5] ile bağlantılı olabileceği iddia edilmesine rağmen kesin bir tespit yapılamamıştır.

## Türklerin köken mitinde Suoguo bölgesi

Çin yıllığı Beishi, Cefu Yuangui, Tongdian ve [Zhou Kitabı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Zhou_Kitab%C4%B1)'nın mit kısmına ayrılan bölümlerinde [Abakan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Abakan_Nehri) ve [Yenisey](https://turkipedia.org/tr/wiki/Yenisey) nehirlerinden söz edilmesi ve [Tang Kitabı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Tang_Kitab%C4%B1)'nda yazılı olan "[Göktürkler](https://turkipedia.org/tr/wiki/G%C3%B6kt%C3%BCrkler)'in [A-shih-na](https://turkipedia.org/tr/wiki/A%C5%9Fina) ailesi eski [Hsiung-nu](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C5%9Eyung-nu)ların kuzey kabilelerinden idiler."[^6] ibaresi; Suo bölgesinin [Altay](https://turkipedia.org/tr/wiki/Altay_Da%C4%9Flar%C4%B1) ve [Yenisey](https://turkipedia.org/tr/wiki/Yenisey)'de bulunduğuna dair bir delildir. "Yun [Türkler](https://turkipedia.org/tr/wiki/T%C3%BCrk_halklar%C4%B1)'i, ilk olarak Xiongnu'nun kuzeyindeki Suo/Suoguo ülkesinden çıktı. Kabile reisinin adı [Abangbu](https://turkipedia.org/tr/wiki/Abangbu)'dur on yedi kardeşin en büyüğüdür. Kardeşlerden birisinin adı [Yizhi Nishidu](https://turkipedia.org/tr/wiki/Yizhi_Nishidu)’dur ve kurttan doğmadır. [Abangbu](https://turkipedia.org/tr/wiki/Abangbu)’nun kişiliği zayıf ve cahil olduğu için, devleti sonradan yıkılır. [Yizhi Nishidu](https://turkipedia.org/tr/wiki/Yizhi_Nishidu) farklıdır ve olağanüstü güçlerden etkilenmiştir, yetenek olarak rüzgâr ve yağmur getirebiliyordur. İki kadınla evlenir, birisi Yaz Tanrısı’nın ([Xiashen](https://turkipedia.org/tr/wiki/Xiashen)) diğeri Kış Tanrısı’nın (Dongshen) kızıdır. Kızlardan birisi hamile kalır ve dört oğul doğurur. Bunlardan birisi ak bir kuğuya dönüşür. Oğullardan birisi [Abakan Nehri](https://turkipedia.org/tr/wiki/Abakan_Nehri) ile [Kem Irmağı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kem_Irma%C4%9F%C4%B1) arasına sahiptir, unvanı [Kırgız](https://turkipedia.org/tr/wiki/K%C4%B1rg%C4%B1zlar) olur. Birisinin ülkesi [Yenisey Irmağı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Yenisey)’nda iken, birisi de Batı [Sayan Dağı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Sayan_Da%C4%9Flar%C4%B1)’nda oturmaktadır ve oğulların en büyüğüdür. Dağın tepesinde [Abangbu](https://turkipedia.org/tr/wiki/Abangbu)’nun soyundan gelen başkaları da vardır ve burada çok soğuğa maruz kalmaktadırlar; ayrıca çiy olduğu için yerler ıslaktır. Büyük oğul, ateş yakıp onları ısıtmakta ve hepsine yardım etmektedir. Sonra herkes itibarlı büyük oğlu başa geçirir, unvanı [Türk](https://turkipedia.org/tr/wiki/T%C3%BCrkler) olur, bu aynı zamanda [Neduliu Şad](https://turkipedia.org/tr/wiki/Neduliu_%C5%9Ead)’dır. [Neduliu](https://turkipedia.org/tr/wiki/Neduliu)’nun on eşi vardır; doğurdukları oğulların hepsi annelerinin soyadlarını alırlar, [Aşina](https://turkipedia.org/tr/wiki/A%C5%9Fina) küçük eşinden olan oğludur, unvanı [Axian Şad](https://turkipedia.org/tr/wiki/Axian_%C5%9Ead) olur. [Neduliu](https://turkipedia.org/tr/wiki/Neduliu) ölünce on anne çocukları arasından birisini seçeceklerdir, böylece büyük bir ağacın altında toplanırlar ve ortak bir karar alırlar. Bu karara göre ağaç yönünde yukarı doğru zıplanacaktır, en yükseğe zıplamayı başaran kişi de aralarından sıyrılacaktır. [Aşina](https://turkipedia.org/tr/wiki/A%C5%9Fina)’nın oğlu yaşça en küçüktür ama en yükseğe zıplar, bütün oğullar itibar göstererek onu başlarına geçirirler, unvanı [Axian Şad](https://turkipedia.org/tr/wiki/Axian_%C5%9Ead) olur."[^7][^8]

## Arzhan Kurgan alanı ile bağlantı

Suo bölgesi ismini [Arzhan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Arjaan) Kurgan alanının temsilcileri olan kuzey-doğu [Sakalar](https://turkipedia.org/tr/wiki/Sakalar)ından aldığı ileri sürülür.[^9] Tarihsel Suo bölgesi ve halkı [Güney Sibirya](https://turkipedia.org/tr/wiki/G%C3%BCney_Sibirya_Da%C4%9Flar%C4%B1) [Yukarı Çalkandular](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C3%87alkandular)'a bağlı [Kumandı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kumand%C4%B1lar) ve [Çelkandu](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C3%87alkandular) halklarına bağlanmaktadır.[^10] Doğu [Sakalar](https://turkipedia.org/tr/wiki/Sakalar)ı[^11] ve [Pazarık kurgan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Paz%C4%B1r%C4%B1k_Kurgan%C4%B1)ları hakkında yapılan genetik çalışmalar ise günümüz [Altay](https://turkipedia.org/tr/wiki/Altay_Da%C4%9Flar%C4%B1)-[Türk](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C3%96n_T%C3%BCrkler) topluluklarından fazla farklılık göstermediğini belirtir.[^12] Tüm bu sonuçlar [Güney Sibirya](https://turkipedia.org/tr/wiki/G%C3%BCney_Sibirya_Da%C4%9Flar%C4%B1)'daki [Saka](https://turkipedia.org/tr/wiki/Sakalar) gruplarının Suo'dan Güney [Altaylar](https://turkipedia.org/tr/wiki/Altaylar)a inen [Türklerden](https://turkipedia.org/tr/wiki/T%C3%BCrk_halklar%C4%B1) ve onların günümüz temsilcilerinden farklı olmadığını gösterir.

## Ayrıca bakınız

- [Sakalar](https://turkipedia.org/tr/wiki/Sakalar)
- [Göktürkler](https://turkipedia.org/tr/wiki/G%C3%B6kt%C3%BCrkler)
- [Arzhan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Arjaan)

[^1]: Lee, Joo-Yup. A Comparative Analysis of Chinese Historical Sources and y-dna Studies with Regard to the Early and Medieval Turkic Peoples. 18 Ekim 2017, s. 197-239. <https://brill.com/view/journals/inas/19/2/article-p197_197.xml>
[^2]: Zhou Book, s. 908. <https://zh.wikisource.org/wiki/%E5%91%A8%E6%9B%B8/%E5%8D%B750>
[^3]: Die chinesischen Nachrichten zur Geschichte der Ost-Türken (T'u-küe), s. 489.
[^4]: Göktürkler, s. 10.
[^5]: Заметки об этническом составе тюркских племён и народностей и сведения об их численности.. Живая старина, s. 279. <http://kronk.spb.ru/library/aristov-na-1896-01.htm>
[^6]: Yeni Tang Kitabı. <https://zh.wikisource.org/wiki/%E6%96%B0%E5%94%90%E6%9B%B8/%E5%8D%B7215%E4%B8%8A>
[^7]: Çin ve Tibet Kaynaklarına Göre Göktürk Mitleri. Belleten, s. 58-62. <https://belleten.gov.tr/tam-metin/329/tur>
[^8]: Савинов, Д. Г.. Народы Южной Сибири в древнетюркскую эпоху. Изд-во Ленинградского университета, 1984, s. 30. <https://books.google.com.tr/books/about/%D0%9D%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D1%8B_%D0%AE%D0%B6%D0%BD%D0%BE%D0%B9_%D0%A1%D0%B8%D0%B1%D0%B8%D1%80%D0%B8_%D0%B2.html?id=UslBAAAAYAAJ&redir_esc=y>
[^9]: A Study of Saka History. Sino-Platonic Papers, s. 23. <http://www.sino-platonic.org/complete/spp080_saka_sai.pdf>
[^10]: Radlov, V. V. (Vasiliĭ Vasilʹevich). Aus Sibirien. Leipzig, T. O. Weigel, 1884, s. 211-212. <http://archive.org/details/bub_gb_AkAPAAAAYAAJ>
[^11]: Unterländer, Martina. Ancestry and demography and descendants of Iron Age nomads of the Eurasian Steppe. Nisan 2017, s. 14615. <http://www.nature.com/articles/ncomms14615>
[^12]: González-Ruiz, Mercedes. Tracing the Origin of the East-West Population Admixture in the Altai Region (Central Asia). 9 Kas 2012, s. e48904. <https://journals.plos.org/plosone/article?id=10.1371%2Fjournal.pone.0048904>
