Srostki Kültürü

Srostki kültürü (сросткинской культуры), Kuzey Altay ve Batı Sibirya'nın güney bölgelerinde 8.-12.^{[1]Горбунов В.В., Тишкин А.А. Сросткинская культура. Кн. 1: Памятники сросткинской культуры на юге Западной Сибири / В.В. Горбунов, А.А. Тишкин; науч.ред. А.Г. Ситдиков. – Казань: Изд-во АН РТ, 2025. – 224 с. (Серия «Археология евразийских степей»; вып. 31).. 6 Mart 2025.} yüzyıllara ait arkeolojik bir kültürdür. Kültür, ismini Altay Bölgesi'ndeki Biysk şehri yakınlarındaki Srostki köyünden almıştır.

Bu yer ilk olarak 1930 yılında Srostki mezarlığından o zamana kadar bilinen tüm materyalleri toplayan M. P. Gryaznov tarafından tespit edilmiştir.^{[2]М.П. Грязнов, "Древние культуры Алтая", Новосибирск: Общество изучения Сибири, 1930. 11 с. (Материалы по изучению Сибири. Вып. 2)}

Dağılım Alanı

Srostki kültürüne ait arkeolojik alanlar, Orman Bozkırı Altay'ın tüm bölgelerinde bilinmektedir: Ob Nehri'nin sol kıyısında, Altay Önü Ovası, Ob Platosu ve Kulunda Ovası'nın doğu kesimi sınırları içinde; Ob Nehri'nin sağ kıyısında ise Biya-Katun nehirleri arasındaki havzanın eteklik bölgesi, Salair Önü Ovası ve Biya-Çumış Yükseltisi sınırları içinde. Ayrıca Novosibirsk Ob Havzası'nda ve Kuznetsk Çöküntüsü'nün batı bölgelerinde de bulunmaktadırlar.^{[1]Горбунов В.В., Тишкин А.А. Сросткинская культура. Кн. 1: Памятники сросткинской культуры на юге Западной Сибири / В.В. Горбунов, А.А. Тишкин; науч.ред. А.Г. Ситдиков. – Казань: Изд-во АН РТ, 2025. – 224 с. (Серия «Археология евразийских степей»; вып. 31).. 6 Mart 2025.}

Altay'ın eteklerinden Novosibirsk Ob Havzası'na kadar, Ob Nehri'nin yukarı çığırları boyunca uzanan geniş bir kuşak üzerinde bulunmaktadır. Buradaki merkezi bölge, Srostki kültürünün oluşumunun gerçekleştiği alanın çekirdeğini oluşturan Ob Platosu'dur.^{[1]Горбунов В.В., Тишкин А.А. Сросткинская культура. Кн. 1: Памятники сросткинской культуры на юге Западной Сибири / В.В. Горбунов, А.А. Тишкин; науч.ред. А.Г. Ситдиков. – Казань: Изд-во АН РТ, 2025. – 224 с. (Серия «Археология евразийских степей»; вып. 31).. 6 Mart 2025.}

Genetik

2026 yılında yapılan bir çalışmada 39 Srostki Kültürü örneği analiz edildi. Çıkarılan 25 Y-DNA örneği şu haplogruplara aitti: üç Q1b (Q1b1b~, Q1b1a3b3~, Q1b), iki N1a (N1a1a1a1a3a1b~, N1a1a1a1a) beş J2a (J2a2a1a1~, J2a1a1b3, J2a1a1a2b, J2a2a1a1a~, J2a), R1a1a1b1a2b2a3~, beş R1a-Z93 (R1b1a1a1b1, R1a1a1b2a, R1b1a1a1a, R1a1a1b1a3a2a3a~, R1a1a1b2a2a1), sekiz R1b (R1b1a1a1b1, R1b1a1a1b, R1b1a1a1a, R1b1a1a1a, R1b1a1a1a, R1b1a1a1a, R1b1a1a1a, R1b1a1a1b, R1b1a1a1b1).^{[3]Özdemir, Yusuf Can. Ancient human genomes from the Altai region reveal population continuity and shifts in the 4th-12th centuries. 1 Ocak 2026.}

Çıkarılan 39 mtDNA örneği şu haplogruplara aitti: C4a1a6, F4a, A+152+16362+16189, G2a1, H41a, C4b6, D4j5a, B4b1a3a, D4j13, C4a1a3, H6b1, A+152+16362+16189, W3a1, D4m2a, H2b, D4j+16311, M8a2, A+152+16362, U2e1b, A+152+16362, D4j2, A12, A+152+16362, D4f, C4b6, C4a1a+195, D4m2, A13, H2b, HV6, T2a1, D4j+16311, R0a1a, C4a1a+195, A+152+16362, M8a2, D4j8, C5+16093, C.^{[3]Özdemir, Yusuf Can. Ancient human genomes from the Altai region reveal population continuity and shifts in the 4th-12th centuries. 1 Ocak 2026.}