# Sofyan > Source: https://turkipedia.org/tr/wiki/Sofyan > Last updated: 2026-10-05 > License: CC BY-SA 4.0 (https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/). Credit "Turkipedia contributors" and link to the source. > Based on: Sofyan, https://tr.wikipedia.org/wiki/Sofyan (CC-BY-SA-4.0) **Sofyan**, [Türk musikisi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Klasik_T%C3%BCrk_m%C3%BCzi%C4%9Fi)nde dört zamanlı ve üç vuruşlu bir küçük [usulün](https://turkipedia.org/tr/wiki/Us%C3%BBl) adıdır.[^1] İki adet iki zamanın veya diğer bir ifadeyle iki [nîm-sofyanın](https://turkipedia.org/tr/wiki/Nim_Sofyan) birleşmesinden meydana gelmiştir.[^2] Sofyan, özellikle ilahiler, şarkılar ve hafif usulde eserlerde yaygın olarak kullanılmaktadır.[^3] ## Tarihsel ve kuramsal arka plan Sofyan usulünün kökenleri, Osmanlı döneminde şekillenen [klasik Türk musikisi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Klasik_T%C3%BCrk_m%C3%BCzi%C4%9Fi) kuramına dayanmaktadır. Usul kavramı, özellikle 15. yüzyıldan itibaren gelişen teorik çalışmalarda önemli bir yer tutmuştur. Sofyan gibi küçük usuller, özellikle [Kantemiroğlu'nun "Edvar](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kantemiro%C4%9Flu_Edvar%C4%B1)"ında ve [Abdülkadir Merâgî'](https://turkipedia.org/tr/wiki/Abd%C3%BClk%C3%A2dir-i_Mer%C3%A2g%C4%AB)nin eserlerinde çeşitli biçimlerde ele alınmıştır.[^4] ## Kullanım Alanları Sofyan usulü özellikle şu tür eserlerde kullanılmaktadır: - [İlahiler](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0lahi): Özellikle [Mevlevî](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mevlev%C3%AElik) ve [Bektaşî](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bekta%C5%9F%C3%AElik) geleneklerinde yer alan dini müzik formlarında sıkça rastlanmaktadır. - [Şarkılar](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C5%9Eark%C4%B1): Klasik Türk müziğinde bazı hafif tempolu şarkılarda sofyan usulü tercih edilmektedir. - [Oyun Havalar](https://turkipedia.org/tr/wiki/Oyun_havas%C4%B1)ı ve [Türküler](https://turkipedia.org/tr/wiki/T%C3%BCrk%C3%BC): Bazı Anadolu türkülerinde de bu usul görülmektedir. [^1]: SOFYAN - TDV İslâm Ansiklopedisi. [^2]: SOFYAN - TDV İslâm Ansiklopedisi. [^3]: Öztuna, Yılmaz. Büyük Türk Mûsikîsi Ansiklopedisi. Başbakanlık Basımevi, 1990. [^4]: Signell, Karl L. Makams: Modal Practice in Turkish Art Music. Seattle: Asian Music Publications. 1977, s. 43-45.