# Seyyid Bey > Source: https://turkipedia.org/tr/wiki/Seyyid_Bey > Last updated: 2026-10-05 > License: CC BY-SA 4.0 (https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/). Credit "Turkipedia contributors" and link to the source. > Based on: Seyyid Bey, https://tr.wikipedia.org/wiki/Seyyid_Bey (CC-BY-SA-4.0) ![](https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/6/60/Seyit_Bey.jpg) * (public-domain)* - **Makam:** Türkiye Adalet Bakanı; TBMM Adliye Vekili; Türkiye Büyük Millet Meclisi; 2. Dönem Milletvekili; Meclis-i Mebûsan; 3., 4. ve 5. Dönem Mebusu - **Dönembaşı:** 30 Ekim 1923; 14 Ağustos 1923; 11 Ağustos 1923; 17 Aralık 1908 - **Dönemsonu:** 6 Mart 1924; 27 Ekim 1923; 8 Mart 1925; 21 Aralık 1918 - **Başbakan:** İsmet İnönü - **Öncegelen:** Kendisi; Ahmet Rifat Çalık - **Sonragelen:** Mustafa Necati Uğural; Kendisi - **1boşisim:** TBMM Reisi - **1isimveri:** Mustafa Kemal Atatürk - **Seçim bölgesi:** 1923 – İzmir; 1908 – İzmir; 1912 – İzmir; 1914 – İzmir - **Doğum tarihi:** 1873 - **Doğum yeri:** İzmir, Osmanlı Devleti - **Ölüm yeri:** İstanbul, Türkiye - **Partisi:** Cumhuriyet Halk Partisi (1923-1925) **Seyyid Bey** (1873, İzmir - 8 Mart 1925, İstanbul), Türk hukukçu, siyasetçi ve yazar. Osmanlı Meclis-i Mebusanı'nın 1., 2., 3. Dönem İzmir ve 22 Ekim 1916'da Ayan Âzâsı, II. Dönem İzmir Milletvekili ve [V. İcra Vekilleri Heyeti](https://turkipedia.org/tr/wiki/5._%C4%B0cra_Vekilleri_Heyeti) ile [1. TC Hükûmeti](https://turkipedia.org/tr/wiki/1._T%C3%BCrkiye_H%C3%BCk%C3%BBmeti)'nde [Adalet Bakanı](https://turkipedia.org/tr/wiki/T%C3%BCrkiye_adalet_bakanlar%C4%B1_listesi) olarak görev yapmış, [hilafetin kaldırılması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Hil%C3%A2fetin_kald%C4%B1r%C4%B1lmas%C4%B1)nda kilit bir rol oynamıştır. ## Hayatı 1873'te İzmir'de doğmuştur. Medrese eğitimini takiben, [İstanbul Üniversitesi Hukuk Fakültesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0stanbul_%C3%9Cniversitesi_Hukuk_Fak%C3%BCltesi)'nden mezun olmuş, aynı üniversitede [fıkıh](https://turkipedia.org/tr/wiki/F%C4%B1k%C4%B1h) dersleri vermeye başlamıştır. [Osmanlı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu) [Meclis-i Mebûsan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Meclis-i_Meb%C3%BBsan)'ına iki dönem İzmir mebusu seçilmiştir. [Cumhuriyet](https://turkipedia.org/tr/wiki/Cumhuriyet)'in ilanıyla eşzamanlı TBMM 2. Dönem'de de İzmir milletvekili olmuş, kurulan kabinede Adliye Vekili olarak yer almıştır. 3 Mart 1924'te, 1. İnönü Hükûmeti'nin son günlerinde Mecliste [hilafet](https://turkipedia.org/tr/wiki/Hil%C3%A2fet)in kaldırılmasına dönük, "Hilafetin Mahiyet-i Şeriyyesi" konulu, günümüzde de tarihi addedilen bir uzunca konuşma yapmış ve karar alınmıştır. Milletvekili [Kamil Miras](https://turkipedia.org/tr/wiki/K%C3%A2mil_Miras)'ın daha sonra [İstiklal Mahkemesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0stikl%C3%A2l_mahkemesi)'nde metnin hazırlanmasında payı bulunduğu ifadesi, konuşmasının muhtemelen bir ekip çalışmasının ürünü olduğuna işaret etmektedir. Meclis oturumunda [İsmet İnönü](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0smet_%C4%B0n%C3%B6n%C3%BC)'nün "Halife Türkiye'nin itibarıdır" yaklaşımıyla hilafetin kaldırılmasına karşı çıkmış olması da, günümüzden geriye bakıldığında, bir taktik hamlesi olabilir. Seyit Bey, bu konuşmada milli hakimiyet ilkesinden hareketle, hilafetin kaldırılmasının İslam dini açısından bir mahsur taşımayacağını savunmuş ve meclisteki muhalefeti de büyük ölçüde ikna etmiştir. Bu belirleyici konuşmanın neticesinde Meclis hilafeti ilga etmiştir. 1924 Anayasası'nın hazırlanmasında da önemli rol oynayan Seyit Bey, daha sonra dile getirdiği bazı teklifler nedeniyle gözden düşmüş ve baskı altında bakanlık makamından ayrılmak zorunda kalmıştır. Bunun üzerine akademisyenliğe geri dönmüştür.[^1] Ertesi yıl, 8 Mart 1925'te İstanbul'da öldü. [II. Mahmut Türbesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/II._Mahmud_T%C3%BCrbesi)'nde gömülüdür. ## Eserleri - Usul-i Fıkıh Dersleri (1912) - Usul-i Fıkıh Dersleri - Mebahis-i Hüsün ve Kubuh (1914) - Usul-i Fıkıh - Medhal (1917) - Hak Mefhumu ve Kuvvei Müeyyidesinin Suret-i Telakkisi Hakkında İslâm Felsefe-i Hukuku ve Avrupa Felsefe-i Hukuku Arasında Bir Mukayese (1922) - Usul-i Fıkıh Mebahisinden İrade, Kaza ve Kader (1922) - Hilafet ve Hakimiyet-i Milliye (1924, anonim yayımlanmıştır) - Hilafetin Mahiyet-i Şer'iyyesi (1924, konuşma metni) [^1]: Kültür Bakanlığı Sitesi Biyografisi.