Sebük Tegin

Sebük Tegin (Farsça: ابو منصور سبکتگین) (d. 940'lar, Barsgan - ö. Ağustos 997, Gazne), 977–997 yılları arasında hüküm süren Gazne Devleti sultanıdır.

Bilge Tegin'in 975'te ölmesi üzerine tahta Alp Tegin'in diğer bir kölesi olan Böri Tegin geçti. Böri Tegin, halkla ters düşmesi üzerine 20 Nisan 977'de tahttan indirildi ve yerine Türk komutanları tarafından seçilen Sebük Tegin geldi. Sebük Tegin, Orta Asya kökenli bir karluk Türküydü.^{[1]Encyclopædia Britannica Online - Sebüktigin} Alp Tegin tarafından Buhara'da köle olarak alınan Sebük Tegin, görünüşte Samanîlerin bir valisi olarak hareket etmesine rağmen, bağımsız bir Gazne Devleti'nin temeli onun zamanında atılmıştı.^{[2]Merçil, Gazneliler Devleti, s.7} Çok geçmeden Türklerin nüfuzu, Gazne'den Doğu Afganistan'daki Zabulistan bölgesine kadar yayıldı. Topraklarını; Toharistan, Zemindaver ve Belucistan'daki Kuzdar bölgesine kadar genişletti. Müslümanlığın yayılmasını engelleyen Hinduşahî Racası'nı mağlup etti ve Kabil Nehri boyunca Peşaver'e kadar ilerledi. Türk komutanlarından Ebû Ali Simcûrî ve Faik ittifakına karşı Samanî Emiri II. Nuh, 994'te Sebük Tegin'i yardıma çağırdı. Sebük Tegin ve oğlu Mahmud'un Horasan'a gelip isyancıları yenmesi üzerine Samanî emiri, Mahmut'a Seyfü'd-devle unvanı ve Horasan ordu komutanlığı verdi.^{[3]Merçil, Simcûrîler IV, s.554-557} Gazneli hâkimiyetini; Toharistan, Zabulistan, Gur ve Belucistan'a kadar taşıyan^{[4]Gazneliler.} Sebük Tegin, Ağustos 997'de öldü. Belh'te hastalanan Sebük Tegin'in naaşı, Tirmiz ya da Gazne'de toprağa verildi.^{[5]Madr wa Moi written by Abdul Hai Habibi.}

Sebük Tegin; ölmeden önce küçük oğlu İsmail'in tahta geçmesini vasiyet etmesinden dolayı İsmail, babasının ölüm haberini aldıktan sonra Belh'e gelerek hükümdarlığını ilan etti.

Dış bağlantılar

• History of Iran: Ghaznavid Dynasty