# Saparmurat Türkmenbaşı Bulvarı

> Source: https://turkipedia.org/tr/wiki/Saparmurat_T%C3%BCrkmenba%C5%9F%C4%B1_Bulvar%C4%B1
> Last updated: 2026-10-05
> License: CC BY-SA 4.0 (https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/). Credit "Turkipedia contributors" and link to the source.
> Based on: Saparmurat Türkmenbaşı Bulvarı, https://tr.wikipedia.org/wiki/Saparmurat_T%C3%BCrkmenba%C5%9F%C4%B1_Bulvar%C4%B1 (CC-BY-SA-4.0)

- **Yerel isim:** Beýik Saparmyrat Türkmenbaşy şaýoly
- **Yerel isim dili:** tk
- **Adını veren:** Saparmurat Türkmenbaşı
- **Türü:** Bulvar
- **Trafik durumu:** Araç ve yaya
- **Trafik akışı:** Sağ
- **Konum:** Aşkabat, Türkmenistan

**Büyük Saparmurat Türkmenbaşı Bulvarı** (*Beýik Saparmyrat Türkmenbaşy şaýoly*), [Türkmenistan](https://turkipedia.org/tr/wiki/T%C3%BCrkmenistan)'ın başkenti [Aşkabat](https://turkipedia.org/tr/wiki/A%C5%9Fkabat)'ta bulunan bir [bulvar](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bulvar)dır. Bulvar, adını [Türkmenistan'ın ilk cumhurbaşkanı](https://turkipedia.org/tr/wiki/T%C3%BCrkmenistan_cumhurba%C5%9Fkan%C4%B1) [Saparmurat Türkmenbaşı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Saparmurat_Niyazov)'ndan almakta olup başkentin en uzun ve en belirgin bulvarı olarak kabul edilir.

## Özellikler

Saparmurat Türkmenbaşı Bulvarı, [Aşkabat Garı](https://turkipedia.org/tr/wiki/A%C5%9Fkabat_Gar%C4%B1) Meydanı'ndan başlayarak ve şehir boyunca kuzeyden güneye doğru devam etmektedir. Güney tarafında Hovdan karayoluna giden [Köpet Dağları](https://turkipedia.org/tr/wiki/K%C3%B6pet_Da%C4%9Flar%C4%B1)'nda sona ermektedir.

Bulvar boyunca [Türkmenistan Devlet Üniversitesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/T%C3%BCrkmenistan_Devlet_%C3%9Cniversitesi), Askeri Enstitü, [Rusya](https://turkipedia.org/tr/wiki/Rusya) büyükelçiliği ve [Saparmurat Türkmenbaşı Olimpiyat Stadyumu](https://turkipedia.org/tr/wiki/Saparmurat_T%C3%BCrkmenba%C5%9F%C4%B1_Olimpiyat_Stadyumu) bulunmaktadır. Güney ucunda, [Bağımsızlık Anıtı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ba%C4%9F%C4%B1ms%C4%B1zl%C4%B1k_An%C4%B1t%C4%B1_%28A%C5%9Fkabat%29) olan Bağımsızlık Parkı'nın yer aldığı [Arçabil Bulvarı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ar%C3%A7abil_Bulvar%C4%B1) ile kesişmektedir.

2012 yılına kadar Aşgabat Garı'ndan bulvar üzerinde [troleybüs](https://turkipedia.org/tr/wiki/Troleyb%C3%BCs) hizmetleri verilmekteydi.[^1]

## Tarihçe

Aşkabat, 1881 yılında kurulduktan sonra, bulvarın adı yönetim tarafından şehrin içinden geçen [Trans-Hazar Demiryolu](https://turkipedia.org/tr/wiki/Trans-Hazar_Demiryolu)'nu inşa edilen General [Mihail Annenkov](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mihail_Annenkov)'un onuruna seçildi. [Sovyetler Birliği](https://turkipedia.org/tr/wiki/Sovyetler_Birli%C4%9Fi)'nin kuruluşundan sonra Ekim Devrimi Caddesi olarak adlandırıldı ve sonra Lenin Caddesi olarak yeniden adlandırıldı. Türkmenistan'ın bağımsızlığını kazandıktan sonra cadde, [Türkmenistan cumhurbaşkanı](https://turkipedia.org/tr/wiki/T%C3%BCrkmenistan_cumhurba%C5%9Fkan%C4%B1) [Saparmurat Türkmenbaşı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Saparmurat_Niyazov)'nın onuruna Büyük Saparmurat Türkmenbaşı Bulvarı olarak yeniden adlandırıldı ve 2001'de boyutsal olarak tanımlanmayan birkaç yoldan biri oldu.[^2]

Sık sık depremler varlığın düz sokaklar, tek katlı kerpiç binalar, meyve bahçeleri olmak üzere ilk on yıllarında şehrin imajını belirledi. Ancak, kentin %98'ini yok eden [1948 Aşkabat depremi](https://turkipedia.org/tr/wiki/1948_A%C5%9Fkabat_depremi)nden sonra tekrar inşa edilmesine karar verildi. Genel olarak, eski plan korunarak sokaklar genişletildi ve düzeltildi ve Sovyetler Birliği'nin birçok tatil beldesinde bulunan Güney [Stalinist mimari](https://turkipedia.org/tr/wiki/Sovyet_mimarisi) tarzda evlerine diktiler.

Bağımsız Türkmenistan'da Altın Çağ'ın başlangıcını göstermek için, Büyük Saparmurat Türkmenbaşı Bulvarı'nda yapılan önemli değişiklikler de dahil olmak üzere şehir aktif olarak yeniden inşa etmeye başladı. Stalin döneminin bazı binaları yeni mermer saraylarla değiştirildi, yanında yeni yüksek katlı binaların bulunduğu büyük Bağımsızlık Parkı kuruldu. Geç Sovyet döneminde inşa edilen cadde üzerindeki konut kompleksleri, taşlı cephelerin kompozit mermer fayansları ve süslü dış dekorasyonun eklendiği dış değişikliklere uğradı. [Olimpiyat Stadyumu](https://turkipedia.org/tr/wiki/Saparmurat_T%C3%BCrkmenba%C5%9F%C4%B1_Olimpiyat_Stadyumu)'nda da tam yeniden yapılanma gerçekleştirildi.[^3][^4]

[^1]: Ашхабад. <https://transphoto.org/city/359/>
[^2]: Vasily Yan: «Голубые дали Азии: путевые заметки». // Огни на курганах: Повести, рассказы, М.: Советский писатель, 1985. — page 597—677.
[^3]: messie_anatol. АШХАБАД - монумент Независимости и памятник Туркменбаши. 22 Ocak 2015. <https://messie-anatol.livejournal.com/445384.html?page=1>
[^4]: tomkad. АШХАБАД - "беломраморные" хрущёвки города. 16 Ocak 2015. <https://tomkad.livejournal.com/199502.html?page=1>
