# Süveyş Seferi (1541)

> Source: https://turkipedia.org/tr/wiki/S%C3%BCvey%C5%9F_Seferi_(1541)
> Last updated: 2026-10-05
> License: CC BY-SA 4.0 (https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/). Credit "Turkipedia contributors" and link to the source.
> Based on: Süveyş Seferi (1541), https://tr.wikipedia.org/wiki/S%C3%BCvey%C5%9F_Seferi_%281541%29 (CC-BY-SA-4.0)

![](https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/d/db/Dom_Jo%C3%A3o_de_Castro_-_Roteiro_do_Mar_Roxo_-_Suez.jpg)
* (Dom João de Castro, CC0-1.0)*

- **Çatışma:** Süveyş Seferi
- **Parçası:** Osmanlı-Portekiz Savaşları
- **Tarih:** Ocak-Mayıs 1541
- **Yer:** Massava, Sevakin ve Süveyş
- **Bölge:** Kızıldeniz
- **Sonuç:** Osmanlı zaferi
- **Savaşan:** 22px Portekiz İmparatorluğu; Osmanlı İmparatorluğu
- **Komutan:** 22px Estevão da Gama; Davut Paşa
- **Güç:** 40 gemi, 2.300 asker; 2.000 asker
- **Kayıp:** Çok sayıda gemi ve asker; Yok denecek kadar az

**Süveyş Seferi**, [Portekiz İmparatorluğu](https://turkipedia.org/tr/wiki/Portekiz_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu)'nun [Goa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Goa) merkezli [Hindistan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Hindistan) Sömürgeleri Yönetiminin (*Estado da Índia *) [Osmanlı İmparatorluğu](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu)'nun [Kızıldeniz](https://turkipedia.org/tr/wiki/K%C4%B1z%C4%B1ldeniz)'deki filosunun ana üssü [Süveyş](https://turkipedia.org/tr/wiki/S%C3%BCvey%C5%9F)'e yönelik 1541 yılının ilk çeyreğinde icra ettiği ve başarısızlıkla sonuçlanan askerî harekâtı.[^1]

## Harekât öncesi

[Hadım Süleyman Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Had%C4%B1m_S%C3%BCleyman_Pa%C5%9Fa) komutasındaki [Osmanlı donanması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1_donanmas%C4%B1)nın 1538 yılında başarısız sonuçlanmakla birlikte [Yemen](https://turkipedia.org/tr/wiki/Yemen) ve [Hadramut](https://turkipedia.org/tr/wiki/Hadramut)'ta Osmanlı egemenliğinin yerleşmesini sağlayan [Hint Seferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Diu_Ku%C5%9Fatmas%C4%B1_%281538%29)nin ardından, [Portekiz](https://turkipedia.org/tr/wiki/Portekiz_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu) Duarte Cataneo adlı elçisi vasıtasıyla 1540 yılında [Osmanlı İmparatorluğu](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu)'yla [Hint Okyanusu](https://turkipedia.org/tr/wiki/Hint_Okyanusu) ticareti ve taraflar arasında ateşkes sağlanması konularında müzakerelere girdiyse de, bu çabalar somut bir sonuç vermedi. Bunun üzerine, [Portekiz](https://turkipedia.org/tr/wiki/Portekiz_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu) Osmanlılara sürpriz bir taarruz planlayarak daha uygun koşullar sağlamaya çalıştı.

## Harekât

![1541 yılında Massava limanı (Dom João de Castro çizimi)](https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/5/55/Port_of_Massawa_%28_Ma%C3%A7ua_%29_in_1541.jpg)
*1541 yılında Massava limanı (Dom João de Castro çizimi) (Hugo Refachinho, CC-BY-SA-4.0)*

Bu çerçevede, Portekiz'in [Hindistan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Hindistan) Sömürgeleri Yönetiminin (*Estado da Índia *) merkezi [Goa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Goa)'dan Estevão da Gama komutasında 2.300 asker taşıyan 40 parçalık bir donanma Osmanlı üssü [Süveyş](https://turkipedia.org/tr/wiki/S%C3%BCvey%C5%9F)'i ele geçirmek için 1541 başında hareket etti ve Ocak sonunda [Kızıldeniz](https://turkipedia.org/tr/wiki/K%C4%B1z%C4%B1ldeniz)'e ulaştı. Portekiz'in müttefiki [Habeş Krallığı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Etiyopya)'nın limanı [Massava](https://turkipedia.org/tr/wiki/Massava)'ya demirleyen donanma [Kızıldeniz](https://turkipedia.org/tr/wiki/K%C4%B1z%C4%B1ldeniz)'de ilerlemek için çok büyük olduğundan Estevão da Gama 1.000 asker ve büyük boyutlu gemileri Manuel da Gama komutasında Massava'da bıraktı ve kürekli gemilerle kuzeye yöneldi.

İkmal yapmak üzere [Sevakin](https://turkipedia.org/tr/wiki/Sevakin)'e demirlemek isteyen Portekiz donanması buradaki Osmanlı garnizonu tarafından püskürtüldüğü gibi, garnizonunun [Kahire](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kahire)'ye Osmanlı makamlarına ilettiği haber neticesinde baskın yapma olanağını da kaybetti.

Kuzeye ilerledikçe gemilerin ters rüzgârlar, askerlerin ise aşırı sıcak ve susuzluk sorunundan olumsuz etkilenmeye başlaması sonucunda Estevão da Gama 16 hafif gemi ve 250 askerin haricindeki kuvvetini de [Massava](https://turkipedia.org/tr/wiki/Massava)'ya gönderdi ve Mart sonunda yaklaşık 2.000 askeri barındıran ve saldırıya karşı teyakkuz halindeki [Süveyş](https://turkipedia.org/tr/wiki/S%C3%BCvey%C5%9F)'e taarruz etti. Üssün savunmasını sağlayan kalenin top atışları neticesinda hasar alan Portekiz donanması düzensiz bir şekilde güneye çekildi. Mayıs ayında açlık ve susuzluk tehlikesi karşısında isyan eden 100'ü aşkın Portekiz asker daha sonra kıyıya kaçtıysa da yerli kabilelerin saldırısına uğrayarak imha edildi.

Dönüşte ise fırtınaya yakalanan Portekiz donanması birçok gemisini kaybetti.[^2]

## Harekât sonrası

Portekiz donanmasının uğradığı hezimetten habersiz olan [Portekiz Kralı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Portekiz_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu) [III. João](https://turkipedia.org/tr/wiki/III._Jo%C3%A3o) [Osmanlı İmparatorluğu](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu)'na 1540 yılındaki girişimle neredeyse aynı unsurları içeren yeni bir teklifi iletmek üzere yeni bir elçi gönderdi.[^3] Eşzamanlı olarak [Hadım Süleyman Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Had%C4%B1m_S%C3%BCleyman_Pa%C5%9Fa) da Sadrazamlığa yükselmişti.

Portekiz'in tekliflerine [Kanunî Sultan Süleyman](https://turkipedia.org/tr/wiki/I._S%C3%BCleyman)'ın 28 Mayıs 1542 tarihli mektubuyla verilen yanıtta, Portekizlilerden buğday karşılığı karabiber istenmiş ve Portekiz donanmasının Osmanlı toprağı olan [Aden](https://turkipedia.org/tr/wiki/Aden), [Cidde](https://turkipedia.org/tr/wiki/Cidde) ve [Sevakin](https://turkipedia.org/tr/wiki/Sevakin) limanlarına uğramamaları talep edildi.[^4] Sözkonusu müzakereler de barışla sonuçlanmadığı gibi, [Osmanlı-Portekiz mücadelesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Parantez) 1542-1543 yıllarında [Habeşistan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Etiyopya)'a sıçradı.

[^1]: "XVI. Asrın İlk Yarısında Kızıldeniz Sahillerinde Osmanlılar", Cengiz Orhonlu, s.16
[^2]: "The Portuguese Expedition to Abyssinia in 1541–1543", Castanhoso & Bermudas, Londra (1902) s.271–77
[^3]: "The Ottoman Age of Exploration", Giancarlo Casale, Oxford University Press (2010), s. 71
[^4]: "Portekiz Devlet Arşivi 'Torre do Tombo'nun XVI. Yüzyıl Osmanlı Tarihi İçin Önemi", Salih Özbaran, İstanbul Üniversitesi Tarih Enstitüsü Dergisi, İstanbul (1970), s.59