# Süt-Göl (il)

> Source: https://turkipedia.org/tr/wiki/S%C3%BCt-G%C3%B6l_(il)
> Last updated: 2026-10-05
> License: CC BY-SA 4.0 (https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/). Credit "Turkipedia contributors" and link to the source.
> Based on: Süt-Göl (il), https://tr.wikipedia.org/wiki/S%C3%BCt-G%C3%B6l_%28il%29 (CC-BY-SA-4.0)

![](https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/7/7d/TyvaK_Sut-Kholsky_kozhuun.png)
* (СафроновАВ, CC-BY-SA-3.0)*

- **Birimin adı:** Süt Göl ili
- **Rusça adı:** Сут-Хольский кожуун (Rusça)
- **Diğer dildeki adı:** Сүт-Хөл кожуун (Tuva Türkçesi)
- **Diğer dil:** Tuva Türkçesi
- **Federal bölge:** 20px Tuva Cumhuriyeti
- **Başkent:** Sug-Aksı
- **Yüzölçüm:** 9200
- **Nüfus:** 11099
- **Millet:** Tuva Türkleri
- **Dil:** Tuva Türkçesi

**Süt Göl İli** ([Tuva Türkçesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Tuvaca): Сүт-Хөл кожуун / Süt-Höl kojuun) — [Tuva Cumhuriyeti](https://turkipedia.org/tr/wiki/Tuva_Cumhuriyeti)nde 17 idari bölgeden biridir. [Bölge](https://turkipedia.org/tr/wiki/B%C3%B6lge)nin idari merkezi — [Sug-Aksı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Sug-Aks%C4%B1).

## Coğrafya

[Tuva Cumhuriyeti](https://turkipedia.org/tr/wiki/Tuva_Cumhuriyeti)nin batısında yer alan [Süt Göl](https://turkipedia.org/tr/wiki/S%C3%BCt_G%C3%B6l) bölgesinin başlıca akarsuları - [Hemçik](https://turkipedia.org/tr/wiki/Hem%C3%A7ik_%28akarsu%29), Alaş, Ak-Sug (Aksu). Dağ gölü ise [Süt Göl](https://turkipedia.org/tr/wiki/S%C3%BCt_G%C3%B6l).

## Nüfus

Nüfus sayısı— 2002 yılına göre 8 bin kişidir. 2010 yılına göre ise 8689 kişidir.[^1]

## İdari Bölümler

Bölgenin 7 [kırsal idare](https://turkipedia.org/tr/wiki/K%C4%B1rsal_idare)si olup, toplam 39 yerleşim yeri vardır:

- Ak-Daş (Aktaş);
- [Aldan-Maadır](https://turkipedia.org/tr/wiki/Aldan_Maad%C4%B1r_%28k%C3%B6y%29) (Almış Bahadır);
- Bora-Tayga ;
- İşkin;
- Kara-Çıraa;
- Kızıl-Tayga;
- [Sug-Aksı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Sug-Aks%C4%B1).

## Ekonomi

Sug-Aksı [Çadaana](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C3%87adaana), [Aldan-Maadır](https://turkipedia.org/tr/wiki/Aldan-Maad%C4%B1r) kara yolu boyunca— [Ak-Dovurak](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ak-Dovurak)(Aktoprak) ile bağlantılıdır. Ekonomik meşguliyet — küçük baş hayvancılık içinde [koyun](https://turkipedia.org/tr/wiki/Koyun) yetiştiriciliği, [kojuun](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kojuun)un güneybatısında da— bitkisel üretim görülür.

## Kültür

Aldan Maadır köyünde — [Tuva Milli Müzesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Tuva_Milli_M%C3%BCzesi)nin bir şubesi olan bir müze bulunur. 1883-1885 yıllarında «60 Bahadır» (Tuva. Алдан Маадыр/Aldan Maadır) Tuva'yı işgal eden Çinlilere karşı ayaklanırlar. [Aldan Maadır Ayaklanması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Aldan_Maad%C4%B1r_Ayaklanmas%C4%B1) olarak tarih sayfalarına geçer. 60 kişiden oluşan bu kahramanlar Tuva bölgesinde şöhret olurlar. Tuva Türklerindeki milli bilinç yükselir. Çinlilere karşı birleşme ruhu tekrar alevlenir. Bu ayaklanma Mançu yönetimince kanlı bir şekilde bastırılır. Bu ayaklanma girişimi H. [Nihal Atsız](https://turkipedia.org/tr/wiki/Nihal_Ats%C4%B1z)'ın [Bozkurtların Ölümü](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bozkurtlar%C4%B1n_%C3%96l%C3%BCm%C3%BC) adlı Kök Türk Kağanlığı'nı anlatan tarihi romanındaki [Kür Şad](https://turkipedia.org/tr/wiki/K%C3%BCr_%C5%9Ead) Ayaklanması ile büyük benzerlik gösterir.

## Müzik

[İşkin](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0%C5%9Fkin) köyü adını kullanan Tuva genç şarkıcısı [İşkinoğlu](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0%C5%9Fkino%C4%9Flu) özellikle genç kuşak tarafından tutulur.[^2]

## Dış bağlantılar

- [Süt Göl bölgesi Kalkınma Programı](http://gov.tuva.ru/index.php?newsid=2107)

[^1]: Rossiya Federasyonu 1 Ocak 2010 tarihli nüfus sayım istatistikleri http://www.gks.ru/bgd/regl/b10_109/Main.htm <http://www.gks.ru/bgd/regl/b10_109/Main.htm>
[^2]: http://www.youtube.com/watch?v=mGpA-BVhj0A Süt Göl bölgesinden İşkinoğlu, May ay şarkısı <http://www.youtube.com/watch?v=mGpA-BVhj0A>