# Süleymaniye Kürsüsünde > Source: https://turkipedia.org/tr/wiki/S%C3%BCleymaniye_K%C3%BCrs%C3%BCs%C3%BCnde > Last updated: 2026-10-05 > License: CC BY-SA 4.0 (https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/). Credit "Turkipedia contributors" and link to the source. > Based on: Süleymaniye Kürsüsünde, https://tr.wikipedia.org/wiki/S%C3%BCleymaniye_K%C3%BCrs%C3%BCs%C3%BCnde (CC-BY-SA-4.0) **Süleymaniye Kürsüsünde**, [Mehmet Akif Ersoy](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mehmet_%C3%82kif_Ersoy)’un şiir külliyatı [*Safahat*](https://turkipedia.org/tr/wiki/Safahat)’ın bir tek uzun manzumeden oluşan ikinci kitabının ve bu kitapta yer alan uzun manzumenin adıdır. Eser, ilk defa 1912’de [Sebilürreşad](https://turkipedia.org/tr/wiki/Seb%C3%AEl%C3%BCrre%C5%9F%C3%A2d)’da dokuz bölüm hâlinde tefrika edilmiş, aynı yılın eylül ayında kitap olarak basılmıştır. Eser, 1.002 mısradan ibarettir. Safahat'ın 1950'de yapılan üçüncü baskısından itibaren, bu uzun şiire 24 ara başlık konmuştur.[^1] Mehmet Akif, eseri "*kardeşim*" dediği arkadaşı [Fatin Hoca'ya (Gökmen)](https://turkipedia.org/tr/wiki/Fatin_G%C3%B6kmen) ithaf etmiştir.[^2] Doğu İslam âlemine bir seyahat ederken bir yolcu olarak [İstanbul](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0stanbul)'a da uğrayıp çeşitli camilerde vaazler veren ve şairin dostu olan [Abdürreşid İbrahim](https://turkipedia.org/tr/wiki/Abd%C3%BCrre%C5%9Fid_%C4%B0brahim)'in ağzından yazılan eser, yaşadığı dönemi ayrıntıları ile anlatan bir manzum romana benzetilir.[^3] Şiir, şairin [Haliç](https://turkipedia.org/tr/wiki/Hali%C3%A7)’ten [Süleymaniye Camii](https://turkipedia.org/tr/wiki/S%C3%BCleymaniye_Camii)’ne doğru yolculuğunda gördüğü manzaraların ve Süleymaniye Camii’nin dış ve iç mekanların şiirsel bir dil ile tasviriyle başlar. Ardından, dostunun ağzından dönemin Osmanlı toplumu ve diğer İslam diyarlarının o dönemdeki dinî, sosyal ve siyasal durumlarından bahseder.[^4] Abdürreşid İbrahim’in "*Âlem-i İslâm*" ve “*Japonya’da İntişâr-ı İslamiyet*” adlı eserleri, Mehmet Akif’in bu eserine ilham olmuştur.[^5] Eserde caminin tasvirinden sonra vaizin ağzından İstanbul’un askerî, siyasi, bilimsel açıdan durumu (geri kalmışlığı); [Rusya](https://turkipedia.org/tr/wiki/Rusya) ile ilgili izlenimler, oradaki Türk ve Müslümanlara uygulanan baskılar, bu baskıların medeni Avrupa tarafından görülmemesi; Orta Asya ve [Türkistan](https://turkipedia.org/tr/wiki/T%C3%BCrkistan)’ın genel durumu; [Çin](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C3%87in)’deki Müslümanlara dair izlenimler, bu memlekette Müslümanların içinde bulunduğu kötü durum ve Osmanlı’ya duydukları sevgi; [Japonya](https://turkipedia.org/tr/wiki/Japonya)’ya ilişkin olumlu izlenimler; [Hindistan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Hindistan) izlenimleri; seyahatinin sonunda İstanbul’a gelen vaizin [II. Meşrutiyet](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0kinci_Me%C5%9Frutiyet) sonrasındaki İstanbul’a dair izlenimleri ve hayal kırıklığı anlatılmaktadır.[^6] ### Tevfik Fikret ile polemik “*Süleymaniye Kürsüsünde*” adlı manzumede Akif, Şair [Tevfik Fikret](https://turkipedia.org/tr/wiki/Tevfik_Fikret)’e para karşılığı inançlarını sattığı suçlamasını yöneltmiştir.[^7] Bu suçlamanın nedeni Fikret'in yedi yıl önce (1905) yazdığı ve kopya edilerek çoğaltılmış olan (İçeriği nedeniyle o yıllarda basılması mümkün değildi.) “*Târih-i Kadîm*” adlı şiirindeki tanrının varlığını sorgulayan dizelerdir. Böylece iki ünlü şair arasında “*zangoç-molla sırat*” polemiği başlamış, Tevfik Fikret iki yıl sonra (Kasım 1914) yazdığı “*Târih-i Kadîme Zeyl*” adlı şirinde Mehmet Akif’in şiirindeki “*zangoç*” yakıştırmasına “*Molla Sırat*” yakıştırması ile cevap vermiştir. [^1]: Ali Değirmenci, ‘Süleymaniye Kürsüsünde’ki Mehmet Akif, Haksoz Dergisi, Sayı 204, Mart 2008. [^2]: Zakir Avşar, Siyasal İletişim Bağlamında Bir Biyografi Çalışması: Mehmet Akif Ersoy, Sayı :30 Bahar 2010. [^3]: Ali Değirmenci, ‘Süleymaniye Kürsüsünde’ki Mehmet Akif, Haksoz Dergisi, Sayı 204, Mart 2008. [^4]: Namık Kemal Karabiber, Süleymaniye Kürsüsündeki Vaiz: Abdürreşid İbrahim (1857/1944), Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi Uygulama ve Araştırma Merkezi 1. Mehmet Akif Ersoy Sempozyumu, 2009 Erişim tarihi:21.06.2011. [^5]: Namık Kemal Karabiber, Süleymaniye Kürsüsündeki Vaiz: Abdürreşid İbrahim (1857/1944), Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi Uygulama ve Araştırma Merkezi 1. Mehmet Akif Ersoy Sempozyumu, 2009 Erişim tarihi:21.06.2011. [^6]: Namık Kemal Karabiber, Süleymaniye Kürsüsündeki Vaiz: Abdürreşid İbrahim (1857/1944), Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi Uygulama ve Araştırma Merkezi 1. Mehmet Akif Ersoy Sempozyumu, 2009 Erişim tarihi:21.06.2011. [^7]: Yaşar Vural, Mehmet Akif ve Tevfik Fikret’in “Zangoç-Molla Sırat Kavgası”, Yaşar Vural sitesi, Erişim tarihi:21.06.2011.